«Πτώματα κείτονται παντού: στη θάλασσα, στις κοιλάδες, μέσα σε κτίρια», δήλωσε χθες τηλεφωνικά στο πρακτορείο Reuters ο Χισέμ Σκιουάτ, υπουργός Πολιτικής Αεροπορίας της (παράλληλης με τη διεθνώς αναγνωρισμένη στην Τρίπολη) κυβέρνησης της Βεγγάζης, στην ανατολική Λιβύη.
Είχε μόλις επιστρέψει από την πόλη-λιμάνι Ντέρνα: σημείο αναφοράς μιας βιβλικής καταστροφής στη βορειοαφρικανική χώρα, που βρέθηκε -μετά την Ελλάδα- στο καταστροφικό μονοπάτι της κακοκαιρίας «Ντάνιελ» το βράδυ της περασμένη Κυριακής.
«Δεν υπερβάλλω όταν λέω πως το 25% της πόλης έχει εξαφανιστεί», δήλωσε ο Λίβυος αξιωματούχος. «Πολλά, πολλά κτίρια έχουν καταρρεύσει».
Πάνω από χίλιους νεκρούς ανέσυραν μόνο χθες τα σωστικά συνεργεία, που κατάφεραν να φτάσουν στην Ντέρνα -μια παράκτια πόλη περίπου 90.000 κατοίκων- σχεδόν 36 ώρες μετά την καταστροφή.
Οι δηλώσεις αξιωματούχων σκιαγραφούν μια ανείπωτη τραγωδία. Αν οι μέχρι στιγμής αναφορές ήταν για περίπου 3.000 νεκρούς, εκπρόσωπος του υπουργείου Εσωτερικών της ανατολικής κυβέρνησης της Λιβύης έκανε λόγο χθες στο πρακτορείο Anadolu για τουλάχιστον 5.200 νεκρούς από την καταιγίδα «Ντάνιελ» μόνο στην Ντέρνα, όπου κακοσυντηρημένα φράγματα έσπασαν και χείμαρροι λάσπης κάλυψαν τα πάντα.
Μεταξύ των θυμάτων είναι και τρεις εθελοντές της Ερυθράς Ημισελήνου. Σκοτώθηκαν στην προσπάθειά τους να βοηθήσουν τους πλημμυροπαθείς.
Ο απολογισμός αναμένεται ωστόσο να είναι ακόμη πιο εφιαλτικός, καθώς πολλές συνοικίες της βυθισμένης πόλης παραμένουν απροσπέλαστες. Εκτιμήσεις ανεβάζουν τον αριθμό των αγνοούμενων σε πάνω από 10.000.
Μοιραία, το μέγεθος της καταστροφής -που τις επόμενες ημέρες εκτιμάται ότι θα εξελιχθεί σε ανθρωπιστική και υγειονομική κρίση- καταδεικνύει την ένταση του ακραίου καιρικού φαινομένου εν μέσω κλιματικής αλλαγής, αλλά και την πλήρη αποσάθρωση των υποδομών μιας διχασμένης χώρας, που βυθίζεται όλο και πιο πολύ στο χάος μετά τη ΝΑΤΟϊκή επέμβαση του 2011 και την ανατροπή του Μουαμάρ Καντάφι.
Μπροστά πάντως στην εθνική τραγωδία, η αρχική αντίδραση έδειξε μια οιονεί «γεφύρωση» του αβυσσαλέου χάσματος μεταξύ των δυτικών και ανατολικών περιοχών.
Ομάδες της Ερυθράς Ημισελήνου από άλλες περιοχές της Λιβύης έσπευσαν χθες το πρωί στην Ντέρνα. Η κυβέρνηση της Τρίπολης, στα δυτικά, ανακοίνωσε την αποστολή 14 τόνων σε ιατρικές προμήθειες, γιατρών και διασωστών, δύο ειδικών αεροσκαφών-ασθενοφόρων και ενός ελικοπτέρου, καθώς και τεχνικών της Εθνικής Εταιρείας Ηλεκτρισμού για την αποκατάσταση των εκτεταμένων ζημιών στο δίκτυο ηλεκτροδότησης, ενώ προανήγγειλε τη διάθεση 412 εκατομμυρίων δολαρίων για την ανοικοδόμηση της Ντέρνα και άλλων πόλεων που η κακοκαιρία «Ντάνιελ» σάρωσε στα ανατολικά.
Στη Βεγγάζη κατέφτασαν επίσης αεροπλάνα με ανθρωπιστική βοήθεια και ομάδες διάσωσης από την Αίγυπτο, την Τουρκία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ενώ ο αρχηγός του στρατιωτικού επιτελείου της Αιγύπτου συναντήθηκε με τον στρατάρχη Χάφταρ -τον ισχυρό άνδρα της ανατολικής Λιβύης- για συντονισμό στην παροχή βοήθειας.
Η Αλγερία στέλνει τρόφιμα και ιατροφαρμακευτικό υλικό και η Γαλλία νοσοκομείο εκστρατείας. Πόρους σε οργανώσεις αρωγής, σε συντονισμό με τις λιβυκές αρχές και τον ΟΗΕ, ανακοίνωσαν οι ΗΠΑ.
Δεν είναι ωστόσο σαφές πόσο γρήγορα θα μπορέσει να φτάσει όλη αυτή η βοήθεια στην Ντέρνα, που βρίσκεται 250 χιλιόμετρα ανατολικά της Βεγγάζης. Παραμένει δυσπρόσιτη, καθώς μεγάλο μέρος του οδικού δικτύου έχει καταστραφεί στην πληγείσα περιοχή. Τόσο, ώστε τοπικοί αξιωματούχοι τώρα να προτείνουν τη δημιουργία θαλάσσιου διαδρόμου αρωγής.
