Σε κρίση οδηγεί τις σχέσεις Ελλάδας-Τουρκίας ο Ερντογάν

Με την επίκληση της λαϊκής ρήσης «τα πολλά λόγια είναι φτώχεια» από τον Κ. Μητσοτάκη φεύγει από το τραπέζι το διφορούμενο άνοιγμα του συμβούλου τού Τ. Ερντογάν, Ι. Καλίν, για συνάντηση στην Πράγα χωρίς όρους και προϋποθέσεις, όπως εννοεί η Αγκυρα. Και αν κάτι αναμένεται να γίνει στην πρωτεύουσα της Τσεχίας, που ασκεί την προεδρία της Ε.Ε., είναι η επαναφορά του ζητήματος των κυρώσεων κατά της Αγκυρας με την έναρξη της διαδικασίας από την πλευρά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Η συνεχής κλιμάκωση των απειλών από την κυβέρνηση Ερντογάν κατά της Ελλάδας έχει δημιουργήσει πλέον κλίμα πολεμικής παράκρουσης στο εσωτερικό της Τουρκίας και αυτή η κατάσταση τείνει να ξεφύγει από κάθε έλεγχο. Τα ραδιοτηλεοπτικά δίκτυα παίζουν από το πρωί ώς το βράδυ σενάρια αποκλεισμού των ελληνικών νησιών από τουρκικά πολεμικά, που ανατροφοδοτεί καθημερινά ο υπουργός Αμυνας, Χ. Ακάρ, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών, Μ. Τσαβούσογλου, αντεπιτίθεται σε Ε.Ε. και ΗΠΑ για τις συστάσεις τους προς την Αγκυρα.

Το Συμβούλιο Ασφαλείας

Σήμερα θα συνεδριάσει το Συμβούλιο Ασφαλείας υπό την προεδρία του Τ. Ερντογάν, με τις πληροφορίες να θέλουν την «κατάσταση στα θέματα των ελληνοτουρκικών σχέσεων» πρώτο θέμα στην ατζέντα και έπονται τα υπόλοιπα, το μέτωπο στη Συρία, οι εξελίξεις στη Λιβύη, οι έρευνες για φυσικό αέριο στην Ανατολική Μεσόγειο και ο Καύκασος.

Αναμενόμενη η σειρά των… απειλών ασφαλείας που αντιμετωπίζει η Τουρκία, καθώς αυτή ήταν και στην έκτακτη τηλεδιάσκεψη που είχε τα μεσάνυχτα της Δευτέρας ο υπουργός Αμυνας με τη στρατιωτική ηγεσία αλλά και τους διοικητές των δυνάμεων που βρίσκονται σε αποστολές στα «θερμά σημεία». Οι πληροφορίες κάνουν λόγο για διατύπωση τελεσίγραφου για τα νησιά.

Ο Τούρκος πρόεδρος συνέχισε την κλιμάκωση των απειλών, λέγοντας χθες ότι «οι ΗΠΑ και η Ε.Ε. δεν θα σώσουν την Ελλάδα», απαντώντας τρόπον τινά στην δήλωση του Κ. Μητσοτάκη ότι οι αξιωματούχοι της Τουρκίας «απέναντί τους δεν έχουν μόνο την Ελλάδα, έχουν ολόκληρη την Ευρώπη αλλά και τους συμμάχους μας στο ΝΑΤΟ».

Οι ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις έχουν αυξήσει το επίπεδο ετοιμότητας. Παράλληλα τις επόμενες μέρες είναι προγραμματισμένες στο Αιγαίο ασκήσεις σε συνεργασία με τις ΗΠΑ, τη Γαλλία και τη συμμετοχή δυνάμεων άλλων χωρών και μέχρι το Συμβούλιο της Πράγας στις 6 και 7 Οκτωβρίου (το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και η συνεδρίαση της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας) εκτιμάται ότι ο Τ. Ερντογάν θα ξεκαθαρίσει εάν θέλει μια συνάντηση με τον Κ. Μητσοτάκη, έστω και με προσχηματικούς λόγους, ή θα προσπαθήσει να προκαλέσει κρίση γυρίζοντας την πλάτη και στην Ε.Ε. και στις ΗΠΑ.

Ο Ν. Δένδιας από την Αρμενία, όπου είχε συνομιλίες με τον ομόλογό του Α. Μιρζουάν, απάντησε σε πολύ υψηλούς τόνους στις τουρκικές απειλές, τονίζοντας ότι «θα κάνουμε ό,τι χρειάζεται για να υπερασπιστούμε τη χώρα μας, θα κάνουμε ό,τι χρειάζεται για να υπερασπιστούμε τα δικαιώματά μας». Νωρίτερα ο εκπρόσωπος της Ε.Ε. και ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ είχαν καλέσει την τουρκική ηγεσία να σταματήσει την «απειλητική ρητορική», επισημαίνοντας ότι «οι δηλώσεις που θα μπορούσαν να αυξήσουν τις εντάσεις μεταξύ των συμμάχων του ΝΑΤΟ δεν είναι ιδιαίτερα χρήσιμες». Και αυτές οι δηλώσεις κρίθηκαν από το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών απαράδεκτες.

Η δήλωση Κουμπίκι

Απαράδεκτη θεωρήθηκε και η δήλωση του αντιπροέδρου της Βουλής της Γερμανίας, Β. Κουμπίκι, ο οποίος αποκάλεσε τον Τούρκο πρόεδρο «αρουραίο των υπονόμων» για την εργαλειοποίηση του προσφυγικού. Ο Γερμανός πρέσβης κλήθηκε από το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών για εξηγήσεις και απαιτήθηκε άμεση ανασκευή και συγγνώμη. Αυτές οι εκρήξεις σε διπλωματικό επίπεδο αντικατοπτρίζουν, όπως σημειώνουν διπλωματικές πηγές, τη δυσκολία που υπάρχει πλέον στην επικοινωνία με την τουρκική ηγεσία όχι μόνο της Ελλάδας, αλλά και των φιλικότερα διακείμενων χωρών όπως η Γερμανία. Χθες είχαν κληθεί για εξηγήσεις οι πρέσβεις της Ελλάδας και μετά των ΗΠΑ.

Εάν η τουρκική ηγεσία αναζητεί προσχήματα για διάρρηξη των σχέσεών της με την Ε.Ε. έχει αναρίθμητα, ενώ στο παιχνίδι είναι και το Αζερμπαϊτζάν. Ο πρόεδρος Ι. Αλίγεφ απειλεί να μποϊκοτάρει την Πράγα επειδή συμμετέχει και η Αρμενία. Το πρόβλημα δεν είναι η Αρμενία, αλλά ο Ι. Αλίγεφ και ο Τ. Ερντογάν, οι οποίοι στο περιθώριο της Γ.Σ. του ΟΗΕ τα άκουσαν για την προσκόλλησή τους στη Ρωσία γύρω από τη διεύρυνση της Συνεργασίας της Σανγκάης που προβάλλεται από τον Βλ. Πούτιν ως αντίπαλον δέος στην Ε.Ε.