Ο Hussein Habasch είναι ποιητής από το Αφρίν του Κουρδιστάν. Zει στη Βόνη. Ποιήματά του έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες και έχουν δημοσιευτεί σε διεθνείς ποιητικές ανθολογίες. Εξέδωσε πολλές ποιητικές συλλογές.
Συμμετείχε στο 8ο Διεθνές Λογοτεχνικό Φεστιβάλ Τήνου (28-30/7) μαζί με άλλους δεκαπέντε ποιητές και πεζογράφους από έξι χώρες, το οποίο πραγματοποιήθηκε στο Ιδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού στην Τήνο, στη Γύρλα και στον Αρνάδο.
● Πώς βλέπετε τη διάδραση ποιητών στα λογοτεχνικά φεστιβάλ και τι νομίζετε για το Διεθνές Λογοτεχνικό Φεστιβάλ Τήνου;
Τα φεστιβάλ ποίησης είναι συνήθως ευκαιρία να συναντήσεις ποιητές διαφορετικών εθνικοτήτων και γλωσσών, να έρθει ο ένας πιο κοντά στον άλλο και, κάπως έτσι, να εγκύψουν στα γραπτά τους, να ανταλλάξουν ιδέες και απόψεις για την ποίηση, τις μεθόδους γραφής και τις τελευταίες εξελίξεις παγκοσμίως.
Οσον αφορά το Φεστιβάλ της Τήνου, θα είναι αδιαμφισβήτητα ένα θαυμάσιο φεστιβάλ, καθώς έχει βάλει το χέρι του ο καταξιωμένος, ποιητής και φίλος Ντίνος Σιώτης, ένας ποιητής που γνωρίζει τους τρόπους και τις ατραπούς για τα βάθη και τα ύψη της ποίησης, ταγμένος σε αυτήν και εξυμνώντας τη μέσα από το έργο του. Πάντα ήθελα να έρθω στα ελληνικά νησιά, να γυρίσω το ένα μετά το άλλο, ακολουθώντας τον Οδυσσέα στο ταξίδι πίσω στην πατρίδα του, στον γιο του Τηλέμαχο και στην αγαπημένη του σύζυγο Πηνελόπη.
Ομοίως, θα ήθελα να δω από κοντά το μυστικό της ομορφιάς της έξοχης ελληνικής ποίησης, ξεκινώντας από τον Ομηρο, τη Σαπφώ, τον Σοφοκλή, τον Αισχύλο, τον Πίνδαρο, τον Ησίοδο και συνεχίζοντας με τον Ρίτσο, τον Καβάφη, τον Σικελιανό, τον Καζαντζάκη, τον Ελύτη, τον Σεφέρη. Ο κατάλογος δεν τελειώνει εδώ ασφαλώς.
● Κάνατε μια ανάρτηση στα κοινωνικά δίκτυα ότι «Εάν ο Τούρκος πρόεδρος μπορούσε, θα έκοβε το οξυγόνο από τους πνεύμονες των Κούρδων. Δεν καταλαβαίνω αυτό το απόλυτο μίσος για τους Κούρδους». Στις μέρες μας, υπάρχουν εθνικοί, ρομαντικοί ποιητές ή απλά ποιητές που υπερασπίζονται τις ιδέες πέραν των συνόρων;
Δεν καταλαβαίνω το μυστικό αυτού του έντονου μίσους από πλευράς του! Ναι, είμαστε εχθροί, αλλά ακόμη και οι εχθροί συμπεριφέρονται με τιμή. Ωστόσο, η κατάσταση είναι διαφορετική με την τουρκική ηγεσία, η οποία μηχανεύεται κατηγορίες και ψέματα και αλήθειες απαράμιλλης μετριότητας εναντίον των Κούρδων ώστε να νομιμοποιήσουν την πάλη και τον αφανισμό και να μη χάσουν την ευκαιρία να μιλήσουν για «κουρδική τρομοκρατία».
Ολος ο κόσμος ξέρει για την τρομοκρατία του τουρκικού κράτους και πόσο επικίνδυνη είναι για τους Κούρδους και την ύπαρξή τους. Ενα παράδειγμα: Το 2018, ο τουρκικός στρατός κατέλαβε την πόλη Αφρίν στη Βόρεια Συρία, με τη δικαιολογία ότι εξαλείφει την τρομοκρατία των Κούρδων μαχητών, ακόμη και αν αυτοί οι ηρωικοί μαχητές τα «έβαλαν» για τα καλά εναντίον του ISIS, της Αλ Κάιντα και όλων των φίλων του Ερντογάν από άλλες τρομοκρατικές οργανώσεις. Ως συνέπεια της κτηνώδους επέμβασης, 350.000 Κούρδοι ξεριζώθηκαν από τα σπίτια τους και από τη γη των προγόνων τους, ενώ Αραβες ισλαμιστές εξτρεμιστές, Τούρκοι και άλλοι εγκαταστάθηκαν στα μέρη τους, αφότου τους κουβάλησε από εδώ κι από εκεί, από διάφορα εδάφη της Συρίας. Ναι, αν ο Ερντογάν και ολόκληρη η τουρκική ηγεσία ήταν ικανοί να κόψουν το οξυγόνο από τους πνεύμονες των Κούρδων, θα το είχαν κάνει χωρίς δισταγμό!
Ομως, όσον αφορά την ερώτηση, θα έλεγα: Για μένα, οι ποιητές είναι ποιητές και δεν μπορούν να περιοριστούν σε μία μόνο σχολή ποίησης. Μπορούν να γράψουν για διάφορα θέματα, με διαφορετικές οπτικές και κατευθύνσεις και να επιχειρήσουν όλα τα είδη γραφής χωρίς όρους ή περιορισμούς. Βέβαια, όταν η χώρα ενός ποιητή σαν εμένα έχει καταληφθεί και ρημαχτεί, ενώ ο λαός του υπόκειται σε ποικίλες αδικίες, καταπατήσεις, διώξεις, εξευτελισμούς, πράξεις βίας, ξεριζωμούς και εκτελέσεις από τους πιο άγριους και βίαιους εχθρούς, τότε οι άνθρωποι και η χώρα πρέπει να είναι στο κέντρο της προσοχής και των γραπτών του. Δεν είναι αποκλειστικά ηθική υποχρέωση για μένα, αλλά και εθνικό καθήκον επίσης.
● Γράφετε εν βρασμώ ή χρειάζεστε χρόνο για να δουλέψετε τα ποιήματά σας;
Χρειάζομαι κάποιο χρόνο για την ιδέα ώστε να ζυμωθεί στο μυαλό και στη φαντασία, ώσπου το ποίημα να βγει ώριμο. Η απάντηση της ποίησης στα γεγονότα αργεί και χρειάζεται καιρός για να σηκώσει το κεφάλι της και να ορθωθεί. Η ποίηση που συνόδεψε γεγονότα όπως οι πόλεμοι ήταν αδύναμη και το φως των ποιημάτων λίγο, ανεξάρτητα από το πόσο σπουδαίος ήταν ο ποιητής που τα έγραψε.
