Η επικαιρότητα των Ολυμπιακών Αγώνων του Τόκιο μού επιτρέπει να επανέλθω σε μια ιστορία, η οποία είναι γνωστή στους αναγνώστες της «Εφ.Συν.». Πρόκειται για την ανεπίσημη (κινηματική) μεταφορά της Ολυμπιακής Φλόγας, το 1984, από την Αρχαία Ολυμπία στο μαρτυρικό Ναγκασάκι, τη δεύτερη ιαπωνική πόλη που ισοπεδώθηκε από την αμερικανική ατομική βόμβα στις 9 Αυγούστου 1945.
Την πρωτοβουλία είχε αναλάβει η Αδέσμευτη Κίνηση Ειρήνης (ΑΚΕ) και η ιδέα ήταν του αείμνηστου Μιχάλη Περιστεράκη, πρωτεργάτη των μαραθώνιων πορειών ειρήνης τόσο προδικτατορικά όσο και μεταδικτατορικά.
Την ίδια χρονιά τους Ολυμπιακούς Αγώνες φιλοξενούσε το Λος Αντζελες, αλλά είχαν γίνει θύμα του ψυχρού πολέμου, διότι τους μποϊκόταρε η Σοβιετική Ενωση και οι άλλες χώρες του ανατολικού μπλοκ με την εξαίρεση της Ρουμανίας. Είχε προηγηθεί μποϊκοτάζ της Δύσης στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Μόσχας (1980) με αφορμή τη σοβιετική εισβολή στο Αφγανιστάν. Αξιοσημείωτο το γεγονός ότι η τότε κυβέρνηση του Κωνσταντίνου Καραμανλή είχε διαφοροποιηθεί από τη στάση της Δύσης και συμμετείχε στους Ολυμπιακούς της Μόσχας, συνοδεύοντας την απόφασή του ο τότε πρωθυπουργός με τη (μάλλον ουτοπική) πρόταση για μόνιμη τέλεση των Ολυμπιακών Αγώνων στην Ελλάδα.
Τη φλόγα της ειρήνης ανέλαβε να μεταφέρει στο Ναγκασάκι η κορυφαία Ελληνίδα τραγωδός Ασπασία Παπαθανασίου και την είχε παραδώσει στο κίνημα των «Χιμπακούσα», δηλαδή των επιζησάντων από τον πυρηνικό όλεθρο στη Χιροσίμα και το Ναγκασάκι.
Οι Ιάπωνες αγωνιστές της ειρήνης αποφάσισαν να κρατήσουν άσβηστη τη φλόγα σε βωμό μέσα στο Πάρκο Ειρήνης του Ναγκασάκι. Για να χτιστεί ο πανύψηλος βωμός, οργανώθηκε οικονομική εκστρατεία για την άντληση των αναγκαίων πόρων από την κοινωνία των πολιτών, αφού κυβερνητική στήριξη στην προσπάθεια δεν αναμενόταν. Ετσι αναπτύχθηκε ένα κίνημα πολιτών, το οποίο ενημέρωσε το σύνολο της κοινής γνώμης για το τι συμβολίζει η Ολυμπιακή Φλόγα, δηλαδή την ευγενική άμιλλα, τη συναδέλφωση των λαών και την ειρήνη.
Προσθέτω ότι την πρωτοβουλία της ΑΚΕ είχε αγκαλιάσει η σπουδαία υπουργός Πολιτισμού, Μελίνα Μερκούρη, η οποία το 1988 επισκέφτηκε το Ναγκασάκι για να κάνει τα αποκαλυπτήρια του βωμού με τη φλόγα της ειρήνης στην κορυφή. Εκτοτε φωτογραφία τού εν λόγω μνημείου κυκλοφορεί σε καρτ ποστάλ, διαθέσιμη στους χιλιάδες επισκέπτες του Πάρκου Ειρήνης του Ναγκασάκι.
Δεδομένου ότι ο σημερινός κόσμος μαστίζεται από πολέμους και βία, υπενθυμίζω απόφαση του ΟΗΕ να ισχύει εκεχειρία και στη διάρκεια των σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων. Ωστόσο φέτος κανείς δεν ανέλαβε σχετική πρωτοβουλία, ούτε η κυβέρνηση της Ελλάδας που είχε πολλούς λόγους να το κάνει.
*μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία
