Μετάλλαξη Δέλτα, ΛΟΑΤΚΙ και Ρωσία. Είναι τα τρία θέματα που δίχασαν χθες τους Ευρωπαίους ηγέτες στη σύνοδο κορυφής που ξεκίνησε στις Βρυξέλλες. Η συζήτηση για το ενδεχόμενο καραντίνας για Βρετανούς τουρίστες, οι δηλώσεις της Ολλανδίας ότι η Ουγγαρία με τον νόμο κατά των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΚΙ δεν έχει θέση στην Ε.Ε., αλλά και η πρόταση Μέρκελ-Μακρόν για ευρωπαϊκή σύνοδο παρουσία του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν άναψαν τα αίματα ανάμεσα στους 27. Κι εκεί που περιμέναμε ότι μετανάστευση και Τουρκία θα είναι τα «καυτά θέματα», τελικά ήταν τα θέματα που απασχόλησαν λιγότερο τη σύνοδο!
Στο μέτωπο της πανδημίας, οι ηγέτες σήμαναν συναγερμό για τη μετάλλαξη Δέλτα, τη γνωστή και ως ινδική. Ολοι οι Ευρωπαίοι ηγέτες τόνισαν μπαίνοντας στη σύνοδο κορυφής την ανάγκη να επιταχυνθούν οι διαδικασίες εμβολιασμού, προκειμένου αυτή να περιοριστεί.
Τόσο η Γερμανίδα καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ όσο και ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν ζήτησαν συντονισμένη και αυστηρότερη προσέγγιση για τους ταξιδιώτες από χώρες εκτός της Ε.Ε. όπως η Βρετανία. Με λίγα λόγια, Γαλλία και Γερμανία πολύ θα ήθελαν να δουν περιορισμούς στα ταξίδια των Βρετανών, όπως για παράδειγμα καραντίνα.
Από την άλλη, η Πορτογαλία και η Ισπανία, αλλά και άλλες χώρες που εξαρτώνται από τους Βρετανούς τουρίστες, όπως και η Ελλάδα, δεν θέλουν την επιβολή καραντίνας.
Η Α. Μέρκελ έχει επικρίνει ήδη τη Λισαβόνα που άνοιξε τα σύνορά της σε Βρετανούς τουρίστες και βλέπει τώρα να εκτοξεύονται τα κρούσματα: το μισό των νέων κρουσμάτων Covid-19 αφορούν τη μετάλλαξη Δέλτα.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες διχάστηκαν για ακόμα μία φορά, ωστόσο αυτό στο οποίο όλοι συμφώνησαν είναι η ανάγκη για εμβολιασμό προκειμένου να χτιστεί το περιβόητο τείχος ανοσίας του πληθυσμού – και ενδεχομένως κάποια προνόμια υπέρ των εμβολιασμένων.
Ενα άλλο «καυτό» ζήτημα ήταν το θέμα της Ουγγαρίας. «Ο στόχος μου είναι να γονατίσουμε την Ουγγαρία στο ζήτημα αυτό», δήλωσε πριν από τη σύνοδο σε δημοσιογράφους στις Βρυξέλλες ο Ολλανδός πρωθυπουργός Μαρκ Ρούτε. Ο Μ. Ρούτε είπε ότι η Βουδαπέστη πρέπει να ακυρώσει τον νόμο για τη μη έκθεση ανηλίκων στην ομοφυλοφιλία – ή να αποχωρήσει από την Ε.Ε.
Από την πλευρά του ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Ορμπαν είπε ότι πρόκειται για νόμο που αφορά τη διαπαιδαγώγηση των παιδιών και αρνήθηκε ότι στρέφεται κατά των ΛΟΑΤΚΙ ατόμων. Εντονη ήταν η αντίδραση -μέσω Τwitter- της υπουργού Δικαιοσύνης της Ουγγαρίας ότι «ο Μαρκ Ρούτε μιλάει με την υπεροψία ενός αποικιοκράτη».
Τέλος, «στα κάγκελα» ήταν οι επικεφαλής των χωρών της Βαλτικής για την πρόταση Γαλλίας-Γερμανίας για ευρωπαϊκή σύνοδο με τον Πούτιν. «Πρέπει να δούμε τους όρους και τις προϋποθέσεις για να συμβεί κάτι τέτοιο. Δεν μπορούμε να αποδεχθούμε την πρόταση χωρίς να οριστούν ξεκάθαρα οι κόκκινες γραμμές. Και αυτό δεν χρειάζεται βιασύνη, μπορούμε να το δούμε από το φθινόπωρο», είπε ο πρωθυπουργός της Λετονίας.
Κείμενο για την Τουρκία
Το θέμα της Τουρκίας αναμενόταν να συζητηθεί στο δείπνο μαζί με τη Ρωσία. Μέχρι την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές, η συζήτηση βρισκόταν σε εξέλιξη.
Στο τραπέζι των ηγετών βρισκόταν ένα βελτιωμένο κείμενο, με βάση το οποίο το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αναγνωρίζει την αποκλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο, η οποία «πρέπει να διατηρηθεί», και δηλώνει έτοιμο να προσφέρει στην Τουρκία θετική ατζέντα «με σταδιακό, αναλογικό και αναστρέψιμο τρόπο για την ενίσχυση της συνεργασίας σε διάφορους τομείς κοινού ενδιαφέροντος».
Επίσης, το Συμβούλιο «υπενθυμίζει τα προηγούμενα συμπεράσματά του και παραμένει πλήρως δεσμευμένο για την ολοκληρωμένη διευθέτηση του κυπριακού προβλήματος στη βάση μιας δικοινοτικής, διζωνικής ομοσπονδίας με πολιτική ισότητα, σύμφωνα με τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ» και επιπλέον «υπογραμμίζει τη σημασία του καθεστώτος των Βαρωσίων και ζητεί τον πλήρη σεβασμό των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, ιδίως των ψηφισμάτων 550 και 789», σύμφωνα με το τελικό σχέδιο συμπερασμάτων που εξετάζουν οι 27.
Οι ηγέτες κατέγραψαν την έναρξη των εργασιών σε τεχνικό επίπεδο προς μια εντολή εκσυγχρονισμού της τελωνειακής ένωσης Ε.Ε.-Τουρκίας, υπενθυμίζοντας την ανάγκη αντιμετώπισης των τρεχουσών δυσκολιών κατά την εφαρμογή της τελωνειακής ένωσης και διασφαλίζοντας την αποτελεσματική εφαρμογή για όλα τα κράτη-μέλη, εννοώντας και την Κύπρο. Επίσης, οι ηγέτες έδωσαν το πράσινο φως για το πλαίσιο χρηματοδότησης για το μεταναστευτικό που ενέκρινε η Κομισιόν, δίνοντας πάντως εντολή στην Επιτροπή «να υποβάλει χωρίς καθυστέρηση επίσημες προτάσεις».
Τέλος, ειδική μνεία γίνεται για το κράτος δικαίου και τα θεμελιώδη δικαιώματα στην Τουρκία, τα οποία «παραμένουν βασικό μέλημα», σημειώνοντας ότι ο διάλογος για τέτοια θέματα παραμένει αναπόσπαστο μέρος της σχέσης Ε.Ε.-Τουρκίας.
Στα θετικά συγκαταλέγεται και το σημείο που αναφέρει ότι υπεύθυνο για το ζήτημα παραμένει το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, οι ηγέτες δηλαδή, χωρίς να παραπέμπεται στην Επιτροπή ή στον ύπατο εκπρόσωπο.
