Γιατί η αρχική επαγγελματική κατάρτιση και εκπαίδευση παραμένει απαξιωμένη και με πρωτοφανή κατακερματισμό συστημάτων (Επαγγελματικά Λύκεια – ΕΠΑΛ, Επαγγελματικές Σχολές – ΕΠΑΣ, Κέντρα Επαγγελματικής Εκπαίδευσης – ΚΕΕ, Μεταλυκειακό έτος – τάξη Μαθητείας, ΙΕΚ);
Γιατί οι περισσότεροι νέοι που επιλέγουν την τεχνική επαγγελματική κατάρτιση συνήθως το κάνουν ως το μικρότερο κακό; Γιατί μόνο το 28,8% των σπουδαστών της ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης επιλέγει την αρχική επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση, όταν στην Ευρώπη κατά μέσο όρο επιλέγεται από το 47,8% των σπουδαστών; Γιατί ακόμα κι όταν επιλέγουν ένα τεχνικό επάγγελμα οι Ελληνες σπουδαστές έχουν λιγότερες ευκαιρίες απασχόλησης από τους Ευρωπαίους συναδέλφους τους;
Tα ερωτήματα έρχονται ξανά στην επιφάνεια με αφορμή την πρόταση που δημοσιοποίησε χθες ο ΣΕΒ με τίτλο «Μεταρρύθμιση της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης: κλειδί για ένα νέο παραγωγικό πρότυπο με καλύτερες και περισσότερες δουλειές για τους νέους». Σήμερα, υπό την πίεση της κρίσης απασχόλησης που οξύνεται μετά την εκδήλωση της πανδημίας, της ψηφιακής αναδιάρθρωσης που συντελείται σε πολλούς τομείς της οικονομικής ζωής και του πεπερασμένου -όπως απεδείχθη- μύθου για τον επαγγελματικό παράδεισο μιας οικονομίας που μπορεί να στηρίζεται μόνο στις υπηρεσίες, η ανάγκη για την αναβάθμιση της αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης αποκτά άλλες διαστάσεις.
Αλλωστε και στην Ελλάδα αλλά και στην Ευρώπη, παρά τη μείωση του ποσοστού ανεργίας των νέων στις αρχές του 2020, ο αριθμός των νέων που βρίσκονται ανενεργοί και εκτός αγοράς και εντάσσονται στους οικονομικά μη ενεργούς αυξήθηκε. Πρόκειται για τους νέους που αντιμετωπίζουν σοβαρά εμπόδια εύρεσης μιας δουλειάς, αυτών που υπερεκπροσωπούνται στις επισφαλείς θέσεις εργασίας και που μπαινοβγαίνουν από την ανεργία στην απασχόλησης και τανάπαλιν…
Ο ΣΕΒ έχει τους δικούς του λόγους να επιμένει στη μεταρρύθμιση ή μάλλον στη διαμόρφωση ενός συγκροτημένου συστήματος αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης με πυρήνα τη μαθητεία. Μάλιστα συνδέει τη δυσκολία κάλυψης κενών θέσεων σε ελλείψεις δεξιοτήτων που συνδέονται με επαγγέλματα μεσαίων προσόντων.
Σύμφωνα με έρευνα του Συνδέσμου, σχεδόν το 36% των επιχειρήσεων και περίπου το 46% των πιο εξωστρεφών από αυτές δεν μπορούν να καλύψουν τις ανάγκες τους σε μεσαία προσόντα. «Για όλες τις κατηγορίες επαγγελμάτων ως σημαντικότερες δυσκολίες αναφέρονται από τις επιχειρήσεις η έλλειψη κατάλληλων δεξιοτήτων (27,7%) και η απουσία σχετικής εργασιακής εμπειρίας (21,3%)».
Ειδικά όσον αφορά τα τεχνικά επαγγέλματα, οι επιχειρήσεις αποδίδουν την έλλειψη κατάλληλων δεξιοτήτων στις ανεπάρκειες της τεχνικής-επαγγελματικής εκπαίδευσης και στην ελλιπή σύνδεσή της με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας. Ο Σύνδεσμος εκτιμά ότι η αδυναμία του ελληνικού συστήματος τεχνικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης να ανταποκριθεί με επάρκεια στις ανάγκες και απαιτήσεις της εγχώριας αγοράς εργασίας έχει αναπόφευκτες συνέπειες στο επίπεδο και στην ποιότητα απασχόλησης του αποφοίτων του.
Για τον ΣΕΒ «ο μετασχηματισμός της ελληνικής οικονομίας, με ενίσχυση του ρόλου της βιομηχανίας και μετάβαση στην ψηφιακή και στην πράσινη οικονομία, δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς σύγχρονες γνώσεις και δεξιότητες» και προτείνει τη ριζική μεταρρύθμιση της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης «η οποία μπορεί να βασιστεί μεταξύ άλλων και στους εξής άξονες:
■ την ενίσχυση της μάθησης με βάση την εργασία (μαθητεία και πρακτική άσκηση) εντός του συστήματος τεχνικής-επαγγελματικής εκπαίδευσης,
■ την ανάπτυξη και εφαρμογή ενός ολοκληρωμένου πλαισίου ποιότητας της επαγγελματικής κατάρτισης και αξιολόγηση της παρεχόμενης εκπαίδευσης με στόχο τη συστηματική ανατροφοδότηση του συστήματος και τη συνεχή αναβάθμισή του,
■ τον σχεδιασμό ειδικών προγραμμάτων σπουδών κλαδικού/τομεακού χαρακτήρα με στόχο τη βελτίωση της σύνδεσης με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας και των επιχειρήσεων».
-320x213.jpg)
