Ο κορονοϊός, η Ευρώπη και τα μέτρα στήριξης

Επειτα από πολύωρες σκληρές διαπραγματεύσεις και έναν μαραθώνιο επίσημων και παρασκηνιακών συζητήσεων μεταξύ των Ευρωπαίων ηγετών, των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης και των αρμόδιων εμπλεκόμενων θεσμών, το Eurogroup κατέληξε σε έναν συμβιβασμό αναφορικά με το πακέτο βοήθειας που θα χορηγηθεί στα κράτη-μέλη, ώστε να μπορέσουν να θεραπεύσουν τις πληγές που δημιουργεί σε πολλαπλό επίπεδο η πανδημία του Covid-19.

H «Εφ.Συν.» απευθύνθηκε σε τέσσερις ευρωβουλευτές από τέσσερα διαφορετικά πολιτικά κόμματα (τη Μαρία Σπυράκη από τη Ν.Δ., τον Δημήτρη Παπαδημούλη από τον ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, τον Νίκο Ανδρουλάκη από το Κίνημα Αλλαγής και τον Κώστα Παπαδάκη από το ΚΚΕ), θέτοντας σε όλους το εξής κοινό ερώτημα: «Η κρίση του κορονοϊού προκαλεί τεράστιες ζημιές στις οικονομίες των κρατών-μελών και στους εργαζόμενους. Η ευρωπαϊκή ηγεσία διχάστηκε ως προς την εξεύρεση λύσης.

Ποια πιστεύετε ότι θα ήταν η απάντηση για μια ουσιαστική στήριξη με βάση τα πρωτόγνωρα δεδομένα της συγκυρίας; Θεωρείτε ικανοποιητική τη λύση στην οποία κατέληξε το Eurogroup;» Τις απαντήσεις που λάβαμε θα τις διαβάσετε στις γραμμές που ακολουθούν.

Εθνικό σχέδιο με προσανατολισμό το μέλλον

Της Μαρίας Σπυράκη,

ευρωβουλευτίνας Ν.Δ. – ΕΛΚ

Η απόφαση του Eurogroup για ενίσχυση της χρηματοδότησης των οικονομιών της ευρωζώνης είναι μια καλή αρχή. Είναι όμως προφανές ότι οι χώρες των οποίων η πιστοληπτική ικανότητα βαθμολογείται με 3Α δεν εξάντλησαν σε αυτή τη φάση το οπλοστάσιο της Ε.Ε., ώστε να αντιμετωπίσουν την πρωτοφανή ύφεση που προκαλεί ο Covid-19.

Δεδομένου ότι οι οικονομίες των κρατών-μελών είναι πολλαπλά συνδεδεμένες, πολύ γρήγορα οι τεράστιες ανάγκες της Ιταλίας και της Ισπανίας θα γίνουν ανάγκες της ευρωζώνης. Τότε οι νέες ανάγκες δεν μπορούν παρά να καλυφθούν με «καινοτόμα χρηματοδοτικά εργαλεία» και ο περαιτέρω δανεισμός, όπως και οι εγγυήσεις που θα τον συνοδεύουν, θα ξαναφέρουν στο τραπέζι την αμοιβαιοποίηση του χρέους η οποία εκ των πραγμάτων προϋποθέτει τον έλεγχο των προϋπολογισμών των χωρών που θα συμμετάσχουν στο σχήμα.

Μέχρι τότε υπάρχει λίγος χρόνος και αρκετό χρήμα για τον περιορισμό της ύφεσης. Το κλειδί είναι τα Εθνικά Σχέδια Ανάκαμψης τα οποία καλούνται να εκπονήσουν άμεσα τα κράτη-μέλη.

Η Ελλάδα βρίσκεται μπροστά σε μια σπουδαία ευκαιρία να συνδέσει την παροχή κρατικών ενισχύσεων, ευρωπαϊκών δανείων και εγγυήσεων με την αναδιάρθωση της οικονομίας στη βάση της βιώσιμης ανάπτυξης. Είναι απαραίτητο από τη νέα χρηματοδότηση να επωφεληθούν κυρίως οι επιχειρήσεις που περιλαμβάνουν ή σχεδιάζουν να περιλάβουν στην παραγωγική τους αλυσίδα την ανανεώσιμη ενέργεια, το κυκλικό μοντέλο χρήσης υλικών και τον ψηφιακό μετασχηματισμό.

Το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης μπορεί να μετατρέψει την κρίση σε καταλύτη για τον μετασχηματισμό της οικονομίας μας. Μέχρι οι πλούσιοι της ευρωζώνης να πειστούν ότι το «σκληρό ευρώ» που επιδιώκουν θα καταστρέψει… χαλαρά τις εξαγωγές όλων μας, στην Ελλάδα οφείλουμε να κάνουμε με τα ευρωπαϊκά και τα εθνικά μέσα που διαθέτουμε «ό,τι χρειάζεται». Οχι μόνο για να περιορίσουμε την ύφεση και την ανεργία που φέρνει, αλλά και για να δημιουργήσουμε συνθήκες βιώσιμης ανάπτυξης στην οικονομία του μέλλοντός μας.

Εντελώς ανεπαρκή τα μέτρα

Του Δημήτρη Παπαδημούλη,

αντιπροέδρου Ευρωκοινοβουλίου, επικεφαλής ευρωομάδας ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία

Εχοντας τις προηγούμενες μέρες πει «nein» στο κορονο-ομόλογο, οι ευρω-τσιγκούνηδες του Βορρά και οι δεξιόστροφες κυβερνήσεις σε Γερμανία, Ολλανδία και Αυστρία ουσιαστικά σαμποτάρισαν το να υπάρξει μια ισχυρή και αλληλέγγυα απάντηση στην κρίση του κορονοϊού, υπονομεύοντας με αυτόν τον τρόπο την ευρωπαϊκή συνοχή. Ετσι πέτυχαν να βγάλουν εκτός ατζέντας του Eurogroup τα Corona bonds δημιουργώντας άλλη μια έντονη κρίση στην Ευρωπαϊκή Ενωση.

Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει καταθέσει την πρόταση για ευρωομόλογα εδώ και δέκα χρόνια. Τώρα αυτή η πρόταση έχει πολύ ευρύτερη υποστήριξη, καθώς τη στηρίζει η πλειοψηφία των κρατών-μελών του Eurogroup.

Η απόφαση του Eurogroup για την αντιμετώπισης της κρίσης του κορονοϊού έχει γαλλικό άρωμα, αλλά γερμανική σφραγίδα. Τα μέτρα που αποφασίστηκαν είναι εντελώς ανεπαρκή. Το «όχι» στα Corona bonds καλύπτεται από μια υπόσχεση για ένα Ταμείο Ανασυγκρότησης, για το οποίο συμφώνησαν ότι διαφωνούν. Για άλλη μία φορά too little too late…

Η επιλογή του ECCL θα οδηγήσει σε μεγάλη αύξηση δημόσιου χρέους των χωρών του Νότου και σε έναν νέο γύρο μονόπλευρης λιτότητας, που θα αυξήσει τις κοινωνικές ανισότητες, την ύφεση, αλλά και την απόσταση ανάμεσα στους πλούσιους του Βορρά και τους φτωχότερους του Νότου.

Χρειαζόμαστε μια καλύτερη και πιο αλληλέγγυα Ευρώπη, που λείπει αυτή την ώρα. Οσο χάνεται χρόνος και η Ευρώπη εμφανίζεται αδύναμη και διαιρεμένη, τόσο θα μεγαλώνει το υγειονομικό, κοινωνικό και οικονομικό κόστος της αντιμετώπισης της πανδημίας.

Η κρίση του κορονοϊού αναδεικνύει τα δομικά ελλείμματα, τις ασυμμετρίες και την υπαρξιακή κρίση μιας δεξιοκρατούμενης και γερμανοκρατούμενης Ε.Ε.

Για τις δραστικές αλλαγές που απαιτούνται σε ευρωπαϊκό επίπεδο επείγει η οικοδόμηση ευρύτερων συμμαχιών και στον ευρωπαϊκό Νότο και μεταξύ των προοδευτικών δυνάμεων.

Δημιουργική ασάφεια

Του Νίκο Ανδρουλάκη,

ευρωβουλευτή Κινήματος Αλλαγής

Δυστυχώς για ακόμα μία φορά τα τελευταία δέκα χρόνια οι εθνικές στρατηγικές έχουν υπερισχύσει του κοινού συμφέροντος. Η απουσία ισχυρής ευρωπαϊκής ηγεσίας είναι παραπάνω από εμφανής. Το Eurogroup συνεδρίαζε τρεις μέρες και καμία πρόταση δεν παρουσιάστηκε από την Επιτροπή, μόνο η γαλλική, η ιταλική, η γερμανική ή η ολλανδική πρόταση ακούγονται. Η κ. Φον ντερ Λάιεν, αντί να βάλει το κοινό ευρωπαϊκό συμφέρον πάνω από τα εθνικά, φαίνεται να λειτουργεί περισσότερο ως Γερμανίδα επίτροπος από ό,τι πρόεδρος της Επιτροπής.

Η οικονομική κρίση που συνοδεύει τον κορονοϊό θα πλήξει όλο τον κόσμο. Η ευρωπαϊκή οικονομία κρατιέται αυτή τη στιγμή στη ζωή με μηχανική υποστήριξη. Για να μπορέσει να ξεκινήσει ξανά, θα χρειαστεί μια πολύ γερή ένεση ρευστότητας. Οταν η πανδημία περιοριστεί, θα βρισκόμαστε σε μια νέα πραγματικότητα και για αυτό χρειαζόμαστε και νέα εργαλεία, όπως το ευρωομόλογο. Ομως η Ευρώπη φαίνεται να λειτουργεί ακόμα με την τακτική της δημιουργικής ασάφειας. Ακούμε για μετατροπή του νέου προϋπολογισμού σε ένα ευρωπαϊκό Σχέδιο Μάρσαλ για την ανασυγκρότηση της οικονομίας, αλλά τίποτα χειροπιαστό.

Περιμένουμε ακόμα να δούμε τις λεπτομέρειες για το πώς θα λειτουργήσει ακριβώς η εγγύηση 100 δισεκατομμυρίων στη μάχη κατά της ανεργίας. Η υποχώρηση των Ολλανδών στην παροχή χρηματοδότησης από τον ESM, χωρίς μνημόνια και υποχρεώσεις, πέρα από τη χρήση των χρημάτων αυτών για την αντιμετώπιση του κορονοϊού είναι θετική αλλά όχι αρκετή, καθώς αυτή περιορίζεται στο 2% του ΑΕΠ κάθε χώρας. Τα πιο σημαντικά μέτρα, όπως αυτό της δημιουργίας ενός ειδικού Ταμείου για την επανεκκίνηση της οικονομίας, τους όρους με τους οποίους θα λειτουργεί, τη διάρκειά του αλλά και τα «καινοτόμα εργαλεία» που θα χρησιμοποιηθούν για τη χρηματοδότησή του μετατέθηκαν ουσιαστικά για την επόμενη σύνοδο κορυφής.

Ας ελπίσουμε ότι παρά την όποια αβελτηρία που έχει παρουσιαστεί, οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα σταθούν στο ύψος των περιστάσεων και θα χρησιμοποιήσουν την εμπειρία από τις προηγούμενες κρίσεις, ώστε τα όποια μέτρα να μην αποδειχτούν πολύ λίγα και πολύ αργά.

Να μην πληρώσει ο λαός τον νέο «λογαριασμό» που του ετοιμάζουν

Του Κώστα Παπαδάκη,

ευρωβουλευτή, μέλους της Κ.Ε. του ΚΚΕ

H αντιπαράθεση που εκτυλίσσεται ανάμεσα στα κράτη της ευρωζώνης συνιστά αναμέτρηση ανταγωνιζομένων κρατών και αστικών τάξεων -ανάμεσά τους και η ελληνική- για τους όρους που θα εξασφαλιστεί η στήριξη των μεγάλων επιχειρήσεων με «ζεστό χρήμα», φτηνό δανεισμό, φοροαπαλλαγές κ.λπ.

Δεν τους έπιασε ο πόνος για τους λαούς. Αρκεί να δει κανείς τη διαχείριση της πανδημίας σε χώρες όπως η Ιταλία και η Ισπανία, που κατά τα άλλα πρωτοστατούν για το ευρωομόλογο. Χιλιάδες απολύσεις, περικοπές μισθών, αναστολές συμβάσεων, συνωστισμένοι εργαζόμενοι σε χώρους δουλειάς με κίνδυνο της υγείας τους κ.λπ. είναι η πραγματικότητα σε όλες τις χώρες.

Γι’ αυτό και πιστεύουμε ακράδαντα ότι, είτε οι χρηματοδοτήσεις των ομίλων γίνουν μέσω του ΕSM είτε με ευρωομόλογα ή μέσω κάποιου εύθραυστου συμβιβασμού που μπορεί να προκύψει, τον λογαριασμό, τα νέα δάνεια και ελλείμματα, θα κληθούν για ακόμα μία φορά να τον πληρώσουν οι λαοί. Οι αντεργατικοί μηχανισμοί τύπου Sure της Ε.Ε. δήθεν για την «καταπολέμηση της ανεργίας» στοχεύουν στο να φορτώσουν την κρίση στις πλάτες των εργαζομένων.

Οσο κι αν οι άλλες πολιτικές δυνάμεις στην Ελλάδα προβάλλουν ότι από αυτή την κρίση μπορούν να βγουν κερδισμένοι και το κεφάλαιο και οι εργαζόμενοι, η πραγματικότητα τους διαψεύδει. Το ρεκόρ κερδοφορίας των ομίλων σούπερ μάρκετ από τη μια και από την άλλη το κρεσέντο εντατικοποίησης και ελαστικοποίησης της εργασίας, με μισθούς πείνας και εξαντλητικά ωράρια για τους εργαζομένους, καταρρίπτει αυτόν τον μύθο.

Συνεπώς στο ασφυκτικό πλαίσιο της Ε.Ε. και της ευρωζώνης δεν θεωρούμε ότι μπορεί να υπάρξει ουσιαστική στήριξη των λαών. Αυτό που χρειάζεται είναι η σύγκρουση, αποδέσμευση από αυτό το πλαίσιο, η πάλη των λαών για να μην πληρώσουν την επερχόμενη κρίση.

Αυτή η πάλη αντικειμενικά βάζει στο επίκεντρο την ανάγκη μιας ριζικά διαφορετικής οργάνωσης της κοινωνίας και οικονομίας, όπου στο επίκεντρο θα είναι οι ανάγκες των πολλών κι όχι τα κέρδη των λίγων. Η πείρα αυτής της περιόδου, που έδειξε την ιστορική χρεοκοπία όλου του καπιταλιστικού κόσμου, είναι πολύτιμη παρακαταθήκη.