Η επιστήμη σηκώνει τα χέρια ψηλά

Είναι γνωστό ότι ο Ντόναλντ Τραμπ δεν τα πηγαίνει καλά με την επιστήμη ή, τουλάχιστον, την ερμηνεύει όπως τον συμφέρει, κάτι που αποδείχτηκε περίτρανα και κατά τη διάρκεια αυτής της πανδημίας. Χθες όμως έγινε γνωστή και άλλη μία πτυχή της αντιεπιστημονικής αντίληψης του προέδρου των ΗΠΑ. Μια πτυχή που έχει τη δική της σημασία, καθώς η χώρα σημείωνε άλλους 1.738 θανάτους από τον κορονοϊό μέσα στο προηγούμενο 24ωρο, αριθμός μικρότερος σε σχέση με τις τελευταίες μέρες όπου ο καθημερινός απολογισμός ξεπερνούσε τους 2.000, ανέβαζε ωστόσο το σύνολο στους 46.583.

Η νέα αποκάλυψη ήρθε διά στόματος ενός κορυφαίου Αμερικανού επιστήμονα, ο οποίος, όπως ισχυρίζεται, απομακρύνθηκε από τη θέση του επειδή εναντιώθηκε στην ευρεία χρήση χλωροκίνης που ο Τραμπ διαβεβαίωνε πως θα «άλλαζε το παιχνίδι» στον αγώνα κατά του Covid-19.

Ο Ρικ Μπράιτ διηύθυνε μέχρι πρότινος την Αρχή Βιοϊατρικής Προχωρημένης Ερευνας και Ανάπτυξης (Biomedical Advanced Research and Development Authority, BARDA), μια δημόσια υπηρεσία για την ανάπτυξη φαρμάκων και εμβολίων, η οποία συμπράττει με δύο εταιρείες που πραγματοποιούν έρευνες πάνω σε εμβόλια για την πρόληψη του κορονοϊού. Σύμφωνα με τον Μπράιτ, ξηλώθηκε από το πόστο του, το οποίο κατείχε από το 2016, και μετατέθηκε σε κατώτερη θέση στο αμερικανικό Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας.

Ευνοιοκρατία αντί επιστήμης

«Θεωρώ ότι η μετάθεσή μου οφειλόταν στο γεγονός πως επέμενα η κυβέρνηση να επενδύσει τα δισεκατομμύρια δολάρια που διέθεσε το Κογκρέσο για να αντιμετωπιστεί η πανδημία (…) σε λύσεις ασφαλείς, επιστημονικά ελεγμένες, και όχι σε φάρμακα, εμβόλια και άλλες τεχνολογίες, η αποτελεσματικότητα των οποίων δεν έχει αποδειχτεί επιστημονικά», ανέφερε ο επιστήμονας σε γραπτή δήλωσή του στους New York Times. «Τοποθετούμαι δημόσια, διότι πιστεύω ότι για να πολεμήσουμε αυτόν τον θανατηφόρο ιό, πρέπει να μας καθοδηγεί η επιστήμη, όχι η πολιτική, ούτε η ευνοιοκρατία», τόνισε.

Ο Ρικ Μπράιτ διατείνεται πως εναντιώθηκε σε ηγετικά στελέχη του υπουργείου Υγείας, διορισμένα από τον πρόεδρο, ως προς τη χρήση χλωροκίνης και υδροξυχλωροκίνης, παλιών ανθελονοσιακών φαρμάκων που χρησιμοποιούνται διεθνώς από διάφορους γιατρούς για την καταπολέμηση του Covid-19, χωρίς όμως να έχουν γίνει ακόμα κλινικές μελέτες που να αποδεικνύουν την αποτελεσματικότητά τους και να αποκλείουν σοβαρές παρενέργειες.

Προ ημερών, μάλιστα, είχε προκαλέσει αίσθηση η αποκάλυψη της διάσημης Ελληνοαμερικανίδας ηθοποιού και παραγωγού Ρίτα Γουίλσον για τις τρομακτικές παρενέργειες που της προκάλεσε η χλωροκίνη η οποία της χορηγήθηκε από γιατρούς στην Αυστραλία όπου κόλλησε τον κορονοϊό μαζί με τον σύζυγό της, Τομ Χανκς.

Ο Μπράιτ δήλωσε πως θα ζητήσει από τον γενικό επιθεωρητή του υπουργείου Υγείας να ερευνήσει τον «τρόπο με τον οποίο αυτή η κυβέρνηση πολιτικοποίησε» το έργο της BARDA και άσκησε πίεση στον ίδιο και σε άλλους επιστήμονες προκειμένου να θησαυρίσουν «εταιρείες με πολιτικές διασυνδέσεις». Οταν ο Ντόναλντ Τραμπ ρωτήθηκε σχετικά στη συνέντευξη Τύπου της Τρίτης ακολούθησε την τακτική «δεν ξέρω, δεν είδα, δεν άκουσα»… «Δεν έχω ακούσει καν το όνομά του», είπε. «Κάποιος λέει ότι τον έδιωξαν από μια δουλειά. Ισως τον έδιωξαν, ίσως όχι. Πρέπει να ακούσετε και την άλλη πλευρά».

Διαστρέβλωση

Και ο Μπράιτ δεν είναι φυσικά ο μόνος επιστήμονας τον οποίο ο Τραμπ επιχείρησε να φιμώσει. Το ίδιο έκανε και με τον κορυφαίο επιδημιολόγο Αντονι Φάουτσι, το «πρόσωπο» της καθημερινής ενημέρωσης των πολιτών σχετικά με την πανδημία, όταν είπε σε συνέντευξή του ότι η χώρα ενδεχομένως να είχε λιγότερα θύματα αν η κυβέρνηση είχε ακούσει νωρίτερα τις εισηγήσεις των επιστημόνων.

Προχθές, προσπάθησε να αλλοιώσει τα λεγόμενα του Ρόμπερτ Ρέντφιλντ, του διευθυντή των Κέντρων Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (CDC), ο οποίος προέβλεψε ένα ενδεχομένως πιο επικίνδυνο κύμα του Covid-19 από το φθινόπωρο καθώς θα συμπέσει με την επιδημία της εποχικής γρίπης. Ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι οι δηλώσεις του Ρέντφιλντ «διαστρεβλώθηκαν εντελώς». Ο ίδιος όμως ο Αμερικανός επιστήμονας απάντησε στη συνέχεια πως η Washington Post, στην οποία μίλησε, απέδωσε όσα είπε «με απόλυτη ακρίβεια».

Το φθινόπωρο

Το πρόβλημα με τον πρόεδρο των ΗΠΑ είναι ότι οι επιστήμονες δεν του λένε αυτά που θέλει να ακούσει. Ο Αντονι Φάουτσι είπε στη συνέντευξη Τύπου της Τετάρτης από τον Λευκό Οίκο ότι ο κορονοϊός θα επιστρέψει το φθινόπωρο και κάλεσε τους Αμερικανούς να συνεχίσουν να τηρούν τα μέτρα προστασίας, τονίζοντας πως «απ’ ό,τι κάνουμε τώρα θα εξαρτηθεί το πώς θα αντιμετωπίσουμε το επόμενο κύμα».

Παράλληλα, άλλοι επιστήμονες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου στους κυβερνήτες ορισμένων Πολιτειών που ετοιμάζονται να προχωρήσουν σε σταδιακή άρση περιοριστικών μέτρων, επιτρέποντας σε πρώτη φάση την επαναλειτουργία «μη αναγκαίων» επιχειρήσεων. Την αρχή αναμένεται να κάνει σήμερα η Τζόρτζια, ενώ σύντομα παίρνουν σειρά το Τενεσί, η Φλόριντα και η Νότια Καρολίνα. Ολες, για την ιστορία, διοικούνται από Ρεπουμπλικανούς. «Η αριθμητική είναι δυστυχώς πολύ απλή. Το ερώτημα δεν είναι αν θα αυξηθούν οι μολύνσεις, αλλά πόσο θα αυξηθούν», επισημαίνει στην Washington Post ο Τζέφρι Σάμαν, καθηγητής Επιδημιολογίας στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια.

Ειδικά η Τζόρτζια, σύμφωνα με τους ειδικούς, είναι από τις τελευταίες Πολιτείες που θα πρέπει να επαναλειτουργήσουν καθώς έχει πάνω από 830 θανάτους κι έχει πραγματοποιήσει τεστ σε λιγότερο από το 1% του πληθυσμού της.

Η απόφαση του κυβερνήτη Μπράιαν Κεμπ, η οποία έχει προκαλέσει την έντονη αντίδραση αρκετών δημάρχων, «ενόχλησε» (τρόπος του λέγειν) και τον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος ωστόσο σημείωσε ότι ο κυβερνήτης «πρέπει να κάνει αυτό που νομίζει σωστό». «Αγαπώ όλους εκείνους τους ανθρώπους που κάνουν όλα αυτά τα πράγματα, που πηγαίνουν σε σπα, ινστιτούτα αισθητικής, κομμωτήρια, κάνουν τατουάζ, τους αγαπώ. Ομως», πρόσθεσε, «μπορούν να περιμένουν λιγάκι ακόμα. Μόνο λιγάκι, όχι πολύ, διότι προέχει η ασφάλεια». Μάλλον δεν έπεισε ούτε τον εαυτό του.