Ο πολέμαρχος

Μαραθώνας, 490 π.Χ. Η σύσκεψη των δέκα στρατηγών μόλις είχε τελειώσει με ισοψηφία. Οι μισοί, πέντε τον αριθμόν, ήταν υπέρ της αντίστασης. Οι άλλοι πέντε υπέρ της υποχώρησης. Αλλά είχαν επιχειρήματα: – Οι Πέρσες είναι πολλοί, είπαν. Τέσσερις φορές όσο εμείς. Και από πίσω εκατομμύρια. Εχουν πλοία, ιππικό, πεζικό, άλογα, άρματα τελευταίας τεχνολογίας. Πρέπει να υποχωρήσουμε αμέσως. Ο Δαρείος είναι καλοπροαίρετος. Κατά βάθος έκανε αυτή την εκστρατεία μόνο για εσωτερική κατανάλωση, γιατί τον πιέζει η αντιπολίτευση. Τι θέλει στο κάτω κάτω; Τη συνεκμετάλλευση όσων έχουμε. Τη μισή Ακρόπολη θα μας την αφήσει δική μας. Και κυρίως προσοχή να μην τον εκνευρίσουμε Βλέπετε τι έπαθαν εκείνοι οι ανόητοι στην Ερέτρια; Στάχτη έγινε η πόλη τους. Τελικά, όπως συμβαίνει στα μεγάλα ζόρια, ανέβαλαν την απόφαση για το επόμενο πρωί.

Ο Μιλτιάδης, επικεφαλής όσων επέμεναν να αντισταθούν, παλιά καραβάνα που ήξερε από πρώτο χέρι τι εστί Δαρείος, ξεκίνησε να βρει τον Καλλίμαχο. Τον πολέμαρχο -ή αλλιώς υπουργό Αμύνης της πόλεως/κράτους των Αθηνών που η επιπλέον ψήφος του σε περίπτωση ισοψηφίας αποφάσιζε για το αποτέλεσμα. Ηταν ένας απλός, ήσυχος άνθρωπος, που είχε πάρει το αξίωμά του με κλήρο. Από ειρήνη και πόλεμο καταλάβαινε μόνον τα απαραίτητα.

-Ακουσε, Καλλίμαχε, του είπε. Η μοίρα της Αθήνας και της Ελλάδας είναι στα χέρια σου. Αν υποχωρήσουμε, δεν θα μας μείνει τίποτε άλλο παρά μόνον η ντροπή. Αν σταθούμε και πολεμήσουμε, έχουμε μια ελπίδα. Τι αποφασίζεις; Ο Καλλίμαχος έσκυψε το κεφάλι. Ετσι κι αλλιώς, το λέγειν δεν ήταν το φόρτε του. – Λοιπόν, ξέρεις κάτι, Μιλτιάδη, είπε στο τέλος. Λέω να κάτσουμε εδώ που καθόμαστε. Την άλλη μέρα ηγήθηκε της δεξιάς πτέρυγας που παγίδεψε τους «χρυσοφόρους Μήδους». Και σκοτώθηκε. Οι Αθηναίοι τον τίμησαν ίσα με τον Μιλτιάδη. Τους ονόμασαν νέο Αρμόδιο και Αριστογείτονα.

Πρόσφατες δηλώσεις του κυρίου Ερντογάν, με τις οποίες αποκαλούσε τον στρατηγό Χάφταρ πολέμαρχο, με έκαναν να ψάξω τη σημασία της λέξης στα λεξικά. Σε όλες σχεδόν τις περιπτώσεις έχει τη σημασία που της έδινε το αθηναϊκό πολίτευμα. Ο πρόεδρος της γείτονος χώρας χρησιμοποίησε τις τουρκικές λέξεις σαβάς λορντού που μεταφράζουν τον αγγλικό όρο war lord. Ορο που εισήγαγε ο φιλόσοφος και ποιητής Ραλφ Γουάλντο Εμερσον το 1856, για να στηλιτεύσει τα εγκλήματα των Αγγλων ευγενών. Εχει χρησιμοποιηθεί για να αποδώσει ένα διεθνές φαινόμενο που αποκαλείται warlordism. Οι warlords χωρίζονται σε κακούς ή «ακυβέρνητους» και καλούς ή «συνεργάσιμους» (με ποιον συνεργάσιμους άραγε); Προφανώς, κατά τον κύριο Ερντογάν, ο στρατηγός Χάφταρ ανήκει στους πρώτους, ενώ οι λοιπές «δημοκρατικές δυνάμεις» (Αλ Κάιντα, ISIS κ.λπ.) στους δεύτερους.