Ναι, είναι αυθεντικό!

To Moυσείο Βαν Γκογκ απεφάνθη: η πλέον ζοφερή αλλά και αμφισβητούμενη αυτοπροσωπογραφία του Βίνσεντ Βαν Γκογκ είναι αυθεντική, βάζοντας τέλος σε αμφιβολίες που κρατούν δεκαετίες. Το συγκλονιστικό πορτρέτο με το θλιμμένο, απελπισμένο πρόσωπο του κορυφαίου Ολλανδού ζωγράφου είχε δημιουργηθεί το 1889. Ακριβώς τη χρονιά που κλείστηκε στο ψυχιατρικό κέντρο του μοναστηριού του Αγίου Παύλου στο Σεν Ρεμί της Γαλλίας, πάσχοντας από κατάθλιψη, κι έναν χρόνο πριν βάλει τέλος στη ζωή του…

Από το 1910 ο πίνακας βρίσκεται στο Εθνικό Μουσείο της Νορβηγίας, στο Οσλο, ωστόσο στη δεκαετία του ’70 άρχισαν να δημιουργούνται αμφιβολίες για την αυθεντικότητά του εξαιτίας της τεχνικής, καθώς η άγρια υφή της πινελιάς στο πρόσωπο ήταν «πατημένη» με ζωγραφική σπάτουλα, ενώ και η γκάμα των χρωμάτων φαινόταν διαφορετική. Μόλις το 2014 οι Νορβηγοί αποφάσισαν να τον στείλουν για ανάλυση στο Μουσείο Βαν Γκογκ στο Αμστερνταμ και, τελικά, τα αποτελέσματα ανακοινώθηκαν χθες.

«Μας καθησυχάζει να ξέρουμε πως είναι αυθεντικός», δήλωσε η εκπρόσωπος του Εθνικού Μουσείου της Νορβηγίας Mai Britt Guleng ενώ ο ειδικός του Μουσείου Βαν Γκογκ, πανεπιστημιακός Van Tilborgh, πιστεύει ότι όσα «ξενίζουν» στον πίνακα οφείλονται στο γεγονός ότι δημιουργήθηκε σε μια περίοδο έξαρσης της ψύχωσης του σπουδαίου καλλιτέχνη. «Ηθελε να πει με αυτή την εικόνα ότι ήταν ένας άρρωστος άνθρωπος και πιθανόν πρόκειται για μια θεραπευτική ζωγραφική διαδικασία. Ηταν προτεστάντης και έτσι έπρεπε να αποδεχτεί τα δεδομένα – εάν υποφέρεις πρέπει να το αντιμετωπίσεις».

Οι ειδικοί συνδέουν το έργο με μια επιστολή που ο Βαν Γκογκ έστειλε στον αδελφό του Τεό, εκείνη τη χρονιά, γράφοντάς του για μια αυτοπροσωπογραφία του ενώ ήταν άρρωστος. Και προσθέτουν πως η ανασφαλής, λοξή ματιά του ζωγραφισμένου προσώπου είναι εύκολα αναγνωρίσιμη σε ασθενείς που πάσχουν από κατάθλιψη και ψύχωση. «Ισως ο Βαν Γκογκ να ζωγράφισε αυτό το πορτρέτο για να συμφιλιωθεί με αυτό που είδε στον καθρέφτη: ένα άτομο που δεν ήθελε να είναι κι όμως ήταν», καταλήγει ο Van Tilborgh.

Τώρα το έργο θα εκτίθεται στο Μουσείο Βαν Γκογκ, στο Αμστερνταμ, πριν επιστρέψει στο Οσλο, το 2021, οπότε και θα εγκαινιαστεί το νέο Εθνικό Μουσείο της Νορβηγίας, το οποίο αποτελεί πόλο έλξης καθώς έχει στην κατοχή του ένα ακόμα συγκλονιστικό έργο: την «Κραυγή» του Μουνκ.