Υποστήριξη σε Αιγαίο-Μεσόγειο

Περισσότερη κατανόηση και πιο ενεργή υποστήριξη επιδιώκει η Αθήνα από το Βερολίνο, απέναντι στις εντεινόμενες προκλήσεις της Τουρκίας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και η επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών Νίκου Δένδια στη γερμανική πρωτεύουσα και η επίσημη συνάντηση με τον Γερμανό ομόλογό του Χάικο Μάας, λίγες ημέρες μετά την επίσκεψη του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και τη συνάντηση με την καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ.

Στη συνάντηση των δύο υπουργών Εξωτερικών ετέθησαν όλα τα θέματα διμερούς και ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, αλλά και τα ζητήματα ασφάλειας της ευρύτερης περιοχής. Ο Χ. Μάας υπογράμμισε στις δηλώσεις του ότι «οι δύο πλευρές εργάζονται με πολλή προσήλωση για την περαιτέρω ανάπτυξη των διμερών σχέσεων» και πρόσθεσε ότι «έχουμε μεγάλο ενδιαφέρον ως προς αυτό».

Στην κορυφή του γερμανικού ενδιαφέροντος είναι και πάλι το μεταναστευτικό, λόγω των αυξημένων ροών προσφύγων και μεταναστών. «Βλέπουμε με μεγάλη ανησυχία ότι φθάνουν και πάλι περισσότεροι άνθρωποι από την Τουρκία στην Ελλάδα», είπε ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών και πρόσθεσε ότι «σε αυτό το σημείο είμαστε σε μια σχεδόν πανομοιότυπη γραμμή, στηρίζουμε τη συμφωνία Ε.Ε. – Τουρκίας και θα τηρήσουμε τις υποχρεώσεις μας».

Οσον αφορά τη συνομιλία που είχε πρόσφατα με τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών, Μ. Τσαβούσογλου, σημείωσε ότι του είπε πως «θεωρεί δεδομένο ότι και η τουρκική πλευρά θα τηρήσει τις υποχρεώσεις της». Αναφερόμενος στην κατάσταση που επικρατεί στα ελληνικά νησιά, χαρακτήρισε θετική ένδειξη την προσπάθεια της κυβέρνησης να βελτιώσει τις συνθήκες. «Υπάρχει επίγνωση ότι η Ελλάδα, εξαιτίας των πολύ μεγάλων εξωτερικών της συνόρων, τα οποία είναι και σύνορα της Ε.Ε., φέρει μεγάλα βάρη. Γι’ αυτό και δεν θα πρέπει σε αυτό το σημείο να αφήσουμε μόνη της την Ελλάδα».

Το ολλανδικό μοντέλο

Από την πλευρά του ο Ν. Δένδιας αναφέρθηκε στην επίσπευση των διαδικασιών επαναπροώθησης, καθώς και στις αλλαγές που θέλει να θεσπίσει η κυβέρνηση, ώστε η εξέταση των αιτημάτων ασύλου να ολοκληρώνονται σε σύντομο διάστημα. Σύμφωνα με πληροφορίες, στο τραπέζι έπεσε το ολλανδικό μοντέλο, που προβλέπει μέγιστη διάρκεια 6 μηνών για την οριστική αποδοχή ή απόρριψη κάθε αιτήματος.

Προς αυτή την κατεύθυνση φαίνεται ότι συντονίζονται και άλλες χώρες γύρω από τη Γερμανία, εν όψει των συνομιλιών σε επίπεδο κορυφής στην Ε.Ε. για την αναθεώρηση των συμφωνιών του Δουβλίνου και τη θέσπιση ενιαίας ευρωπαϊκής διαδικασίας ασύλου, με απόλυτο σεβασμό, όπως τόνισαν και οι δύο υπουργοί Εξωτερικών, στα ανθρώπινα δικαιώματα.

Στην περίπτωση, πάντως, που οι διελεύσεις στο Αιγαίο αυξηθούν περαιτέρω, στην ελληνική κυβέρνηση εξετάζονται, σύμφωνα με πληροφορίες, εισηγήσεις για επαναφορά του επιχειρησιακού σχεδίου του 2013, με αυξημένα μέτρα επιτήρησης από θαλάσσης και αέρος (με τη χρήση drones).

Οι δύο υπουργοί ρωτήθηκαν και για τις εντεινόμενες προκλήσεις της Τουρκίας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο με την αποστολή πλωτών γεωτρύπανων και πολεμικών σκαφών. Ο Χ. Μάας παρέπεμψε στις προηγούμενες δηλώσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου υπέρ της Κύπρου και σημείωσε ότι το Βερολίνο θέλει να συμβάλει σε μια αποκλιμάκωση, ώστε να ξαναρχίσει ο διάλογος για το Κυπριακό.

«Αυτό γίνεται πιο δύσκολο, όταν προκύπτουν τέτοια ζητήματα, τα οποία κατά την εκτίμησή μας δεν δικαιολογούνται», δήλωσε ο Γερμανός υπουργός και στη συνέχεια αναφέρθηκε στο θέμα των εξαγωγών οπλικών συστημάτων προς την Τουρκία, λέγοντας ότι οι παλαιότερες συμφωνίες περιβάλλονται από νομικές πράξεις (όπως για παράδειγμα η συμφωνία για τα υποβρύχια), όμως οι μελλοντικές συμφωνίες θα αποφασιστούν με γνώμονα την τρέχουσα πολιτική κατάσταση. Ο Ν. Δένδιας δήλωσε ότι η Τουρκία δεν βοηθάει στην επανέναρξη των συνομιλιών για το Κυπριακό. «Αντιθέτως, οι πρόσφατες δηλώσεις σχετικά με την πρόθεση της Τουρκίας να ανοίξει την περίκλειστη πόλη της Αμμοχώστου μάλλον οξύνουν την κατάσταση και δεν διευκολύνουν την αναζήτηση μιας λύσης».

Για το θέμα των γερμανικών επανορθώσεων και αποζημιώσεων, οι δύο υπουργοί δήλωσαν ότι συνομίλησαν, αλλά δεν είχαν κάτι νεώτερο να ανακοινώσουν. Ο Χ. Μάας επανέλαβε την πάγια θέση του Βερολίνου, ότι η Γερμανία αναγνωρίζει την πολιτική και ηθική ευθύνη για τα εγκλήματα των ναζί, αλλά το θέμα των επανορθώσεων έχει τυπικά απαντηθεί. Οσον αφορά την ελληνική ρηματική διακοίνωση, δήλωσε ότι «θα ολοκληρώσουμε σε κάθε της μορφή την απαραίτητη ανταλλαγή απόψεων η οποία συνηθίζεται σε αυτές τις διαδικασίες».

Από την πλευρά του ο Ν. Δένδιας υπογράμμισε ότι οι διαφωνίες δεν πρόκειται να δηλητηριάσουν τις διμερείς σχέσεις και εξέφρασε «τη βεβαία πεποίθηση ότι στο τέλος και αυτό το ζήτημα θα επιλυθεί με τον τρόπο που είναι σωστό να επιλυθεί». Ο Ν. Δένδιας συναντήθηκε επίσης με τον Πρόεδρο της Βουλής Β. Σόιμπλε και εκπροσώπους των γερμανικών ινστιτούτων εξωτερικής πολιτικής.