Το Φεστιβάλ Δράμας ολοκληρώθηκε όπως ξεκίνησε – μόνο λίγο καλύτερα, γιατί παρεμβλήθηκαν ταινίες, μερικές από τις οποίες μοίρασαν ανυπόμονη χαρά για το μέλλον. Από τις παρουσίες που χαρακτήρισαν την τελετή λήξης του φεστιβάλ ξεχώρισε, από τη μια, ο καλλιτεχνικός διευθυντής του, Αντώνης Παπαδόπουλος που, όπως πάντα βίωνε το φεστιβάλ σαν να είναι η ζωή του, έτσι και τώρα μοιράζεται με αυτό και το κοινό του τη μάχη που δίνει με έναν επιθετικό καρκίνο: «Τον αντιμετώπισα, μα δεν λύγισα. Λύγισα, αλλά δεν τσακίστηκα. Τελειώσαμε ένα φεστιβάλ, πλήρως επαγγελματικό και φέτος, χωρίς να επηρεαστεί από τη δική μου περιπέτεια. Τα άλλα έρχονται και παρέρχονται».
Οπως η έναρξη του φεστιβάλ φιλοξένησε την υπουργό Πολιτισμού και Αθλητισμού, Λίνα Μενδώνη, έτσι η λήξη έφερε στη Δράμα τον γενικό γραμματέα Σύγχρονου Πολιτισμού, Νικόλα Γιατρομανωλάκη, ο οποίος, στη σύντομη επίσκεψή του, φρόντισε, προς τιμήν του και σε αντίθεση με την πλειονότητα των διερχόμενων πολιτικών, όχι μόνο να μιλήσει, αλλά να δει και όσες περισσότερες ταινίες προλάβαινε. Ο Γιατρομανωλάκης επεσήμανε τη σημαντική θέση που έχει το Φεστιβάλ Δράμας στο εσωτερικό αλλά και διεθνώς, προτρέποντάς το να τη συνειδητοποιήσει και να εναρμονιστεί με το διεθνές περιβάλλον.
42ο Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας
Τόνισε την ανάγκη της χάραξης μιας εθνικής (και όχι κατακερματισμένης ανά οργανισμό και υπουργείο) στρατηγικής για τον κινηματογράφο που πρέπει επιτέλους να αρχίσει να διαμορφώνεται, αφού, όπως ανέφερε μάλλον επιθετικά, το ελληνικό σινεμά δεν έχει τους φορείς που του αξίζουν, κυρίως το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου. Δεσμεύτηκε για επικείμενες αλλαγές ουσίας και όχι μόνο αλλαγές προσώπων, για ανάπτυξη ακροατηρίου για το σινεμά αλλά και ανάπτυξη δεξιοτήτων για τους ανθρώπους του σινεμά, για μια συνολική επανατοποθέτηση του ελληνικού κινηματογράφου στον σύγχρονο ελληνικό πολιτισμό, εντός και εκτός συνόρων. Κι αυτά ελπίζουμε να πραγματοποιήσει.
Στα βραβεία του φετινού Φεστιβάλ Δράμας, η Κριτική Επιτροπή με πρόεδρο τον κριτικό κινηματογράφου, δημοσιογράφο και ποιητή Δημήτρη Χαρίτο πήρε τα εύσημα κάνοντας μια επιλογή που φώτισε ταινίες νέων δημιουργών, ένα σινεμά που θα αντέξει να κάνει το επόμενο βήμα. Τον Χρυσό Διόνυσο κέρδισε το «Index», η νέα ταινία του Νικόλα Κολοβού, πολυβραβευμένου το 2016 για το «Σύκο».
Το φιλμ είναι ένα 12λεπτο μονοπλάνο που αποτυπώνει μια αποφασιστική στιγμή στη ζωή μιας οικογένειας που ετοιμάζεται να πάρει την προσφυγική βάρκα για να ξεκινήσει το επικίνδυνο και επιτακτικό ταξίδι της προς μια νέα ζωή. Και αν για εμάς ο Κολοβός προσέγγισε την ταινία του με μια μεγαλύτερη δόση ελαφρότητας και ανάδειξης των δεξιοτήτων του από όσο σηκώνει το θέμα, το «Index» επιβεβαιώνει τη σκηνοθετική του ικανότητα.
Η ταινία «Η απόσταση ανάμεσα στον ουρανό κι εμάς» του Βασίλη Κεκάτου, που τον Μάιο τιμήθηκε με τον Χρυσό Φοίνικα του Φεστιβάλ Κανών, απέσπασε το Βραβείο Σκηνοθεσίας για τον Κεκάτο, αλλά και βραβεία για τους δυο πρωταγωνιστές του, Νικολάκη Ζεγκίνογλου και Ιώκο Ιωάννη Κοτίδη, υπέροχους στην ταινία, αλλά και στην παρουσία τους στη σκηνή. Παραλαμβάνοντας το βραβείο του, ο Κοτίδης τόνισε πως μια ταινία σαν κι αυτή, η τρυφερή στιγμή της πυροδότησης ενός ρομάντσου ανάμεσα σε δυο αγόρια που γνωρίζονται τυχαία σε ένα βενζινάδικο στη μέση του πουθενά, είναι προφανώς απαραίτητη όταν, για παράδειγμα, η βραδιά της βράβευσής της μετρά ακριβώς ένα χρόνο από τη δολοφονία του Ζακ Κωστόπουλου.
Βραβεία συγκέντρωσαν και άλλες από τις ταινίες που αληθινά μας συνεπήραν (με έντονη, ωστόσο, την απουσία του εξαιρετικού «Αννα και Φαίδρα» της Ελίνας Πάνικ). Το «Ρουζ» του Κωστή Θεοδοσόπουλου, που κέρδισε τα Βραβεία Πρωτοεμφανιζόμενου Σκηνοθέτη, Σεναρίου και Μακιγιάζ. Το «I Am Mackenzie» της Αρτεμης Αναστασιάδου (ήδη πολυβραβευμένο στην Αμερική) που τιμήθηκε με το Βραβείο Τώνια Μαρκετάκη για την Καλύτερη Γυναίκα Σκηνοθέτη (βραβείο αληθινά αναγκαίο τις προηγούμενες δεκαετίες που, ωστόσο, σήμερα περισσότερο ενισχύει τη διάκριση των φύλων στον κινηματογραφικό χώρο παρά την εξαλείφει).
Το «Sad Girl Weekend» των Δημήτρη Τσακαλέα και Λήδας Βαρτζιώτη που, με μια ακαταμάχητη ταινία κοριτσίστικης ενηλικίωσης, πήραν το Βραβείο Σπουδαστικής Ταινίας (και το Βραβείο Κοστουμιών), για να προχωρήσουν κι εκείνοι, πια, στα ενήλικα κινηματογραφικά βήματά τους.
Το απολαυστικό από κάθε πλευρά του «Καρτ-ποστάλ από το τέλος του κόσμου» του Κωνσταντίνου Αντωνόπουλου που θα άξιζε να έχει τιμηθεί και περισσότερο – όπως και το «Μίλα» του Ανδρέα Βακαλιού (που επιβεβαιώνει την περσινή έκπληξη του «Deathcar»), το οποίο ξεχώρισε όχι στα επίσημα βραβεία, αλλά στα «Κίνητρα» του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου και στα «Ανεξάρτητα», αποσπώντας τη διάκριση της Πανελλήνιας Ενωσης Κριτικών Κινηματογράφου, της ΟΚΛΕ και, σε μια συγκινητική επιλογή, της Ενωσης Ελλήνων Κινηματογραφιστών που βράβευσαν τη νέα και ανερχόμενη διευθύντρια φωτογραφίας Φίλη Ολσέφσκι.
Αν δεν ήταν συγκυριακό, ήταν καταπληκτικά ελπιδοφόρο. Κάποιες από τις ωραιότερες φετινές ταινίες του Εθνικού Διαγωνιστικού Τμήματος έχτισαν, όλες μαζί, ένα σύμπαν από σπουδαίες, πολύ νέες, ηθοποιούς που μοιάζουν, με τις ερμηνείες και τις επιλογές τους, να ετοιμάζονται να κάνουν το μέλλον μας καλύτερο, τουλάχιστον στην οθόνη.
Ανάμεσά τους, η νικήτρια του Βραβείου Γυναικείου Ρόλου, Σίσσυ Τουμάση που, πραγματικά, σήκωσε το… βάρος της ταινίας του Κωστή Αλεβίζου, «Το βάρος της θάλασσας», αλλά άφησε το επιθετικό στίγμα της και στην ακτιβιστική κοριτσοπαρέα του «Ρουζ» του Κωστή Θεοδοσόπουλου. Στο «Ρουζ», η ενέργειά της συνδυάστηκε με το αληθινό μεγαλείο της Σοφίας Κόκκαλη και με το εκρηκτικό μπρίο της Ρομάνας Λόμπατς.
Η Λόμπατς, απολαυστικά ευέλικτη ως ηθοποιός, συμπλήρωσε το δικό της παζλ με την εσωτερικότητα της ηρωίδας της στο «Στο δωμάτιο» της Γεωργίας Μ. Σωτήρχου και με τον μπεργκμανικό υπαρξισμό του ρόλου της στο «Αννα και Φαίδρα» της Ελίνας Πάνικ. Η Ευθαλία Παπακώστα ένωσε το εύθραυστο με το δυνατό, σαν να είναι το ευκολότερο πράγμα στον κόσμο, στο «Μίλα» του Ανδρέα Βακαλιού, ενώ η τριάδα των Ελσας Λεκάκου, Τζωρτζίνας Λιώση και Νατάσας Εξηνταβελώνη σάρωσε το συναίσθημα και απάντησε με χιούμορ και ελαφριά μελαγχολία στο «Sad Girl Weekend» των Δημήτρη Τσακαλέα και Λήδας Βαρτζιώτη. Καλύτερα δεν γίνεται.
