«Το να αντέχεις την ήττα με αξιοπρέπεια, να υπομένεις την κριτική με ψυχραιμία, να δέχεσαι τιμές με μετριοφροσύνη, όλα αυτά είναι ενδείξεις ωριμότητας και μεγαλείου» (William Ward)
Έχει τη δική του μαγεία το να συζητάς αυτές τις ημέρες, των εκ νέου διευρυμένων και οξυμένων πολιτικών παθών, με διάφορους ανθρώπους ετερόκλητων πολιτικών αντιλήψεων και επιλογών. Βέβαια, αυτό προϋποθέτει να έχεις κάνει εσύ πιο πριν τις απαραίτητες εσωτερικές προετοιμασίες. Γιατί δεν είναι καθόλου εύκολο να είσαι φορέας συγκεκριμένων αντιλήψεων και να βλέπεις απέναντί σου τις ακριβώς αντίθετες. Αλλά, αν αντέχεις, έχεις τη μεγάλη ευκαιρία να κάνεις μία πολύ βαθιά διερεύνηση κοινωνικών τάσεων, σε συνδυασμό με διάφορες ατομικές στάσεις και κοσμοθεωρήσεις.
Ο καθένας κάνει τις επιλογές του, λοιπόν. Έχει μεγάλο ενδιαφέρον να παρατηρείς αν ο άλλος (ή η άλλη) διαθέτει επαρκές ιδεολογικό υπόβαθρο ή αν αρκείται σε έναν πρακτικισμό-εμπειρισμό που απλά δικαιώνει τις εγωιστικές του παρορμήσεις. Στο αν ενδιαφέρεται για το κοινό καλό ή οι όποιες επιλογές του είναι προϊόν ατομικιστικών βολεμάτων. Στο αν εμβαθύνει ή παραδίδεται στα χάδια μίας επιφανειακής απλοϊκότητας. Στο αν αντιμετωπίζει τον αντίπαλο με μεγαλοψυχία ή με μικροπρέπεια.
Αν σκέφτεται από μόνος του ή αν απλά αναμασάει τα επιχειρήματα που βρίσκει έτοιμα σε συγκεκριμένες πηγές. Πάντως, ανεξάρτητα από το πώς τοποθετούμαστε στα προηγούμενα ερωτήματα, αυτό που μετράει πάνω από όλα είναι το αποτέλεσμα. Γιατί τις συνέπειές του πληρώνουμε όλοι, είτε άμεσα, είτε έμμεσα.
Κάνοντας μία γενική σούμα, καταλήγω πως εδώ στην Ελλάδα ώρες-ώρες δεν είμαστε «και τα καλύτερα παιδιά»… Ανεξαρτήτως του τρόπου που συμπεριφερόμαστε και των ουδέτερων ζωνών που κατασκευάζουμε, υπάρχει-κυριαρχεί-επισκιάζει τα πάντα ο βασικός τρόπος σκέψης. Το μεδούλι της υπόθεσης.
Ε, να μου επιτραπεί να παρατηρήσω, πως αν με έναν μαγικό τρόπο απελευθερώναμε διάφορα που κουβαλάμε μέσα μας, ένα είδος «εμφύλιου» θα ήταν πολύ κοντινό. Τα μέσα διεξαγωγής του ας τα ορίσουν οι άλλοι…
Τα συμφέροντα είναι πολλά και αντικρουόμενα. Οι ταξικές διαφορές είναι μεγάλες και συνεχώς πιο εξελισσόμενες… Οι βολεμένοι και οι ικανοποιημένοι είναι λιγότεροι από τους παραπονούμενους και τους πιεσμένους. Οι «μέσα στα πράγματα» δεν γίνεται να τα βρουν ποτέ με τους «απ΄έξω».
Μέσα σε ένα τέτοιο περιβάλλον γίνεται και η πολιτική αντιπαράθεση των τελευταίων ημερών. Όποιος καταφέρει να σταθεί όρθιος, να μην αλλοιωθεί, να μην αναγκαστεί να καταφύγει σε πλάγιες μεθοδολογίες, θα βγει νικητής (όχι στο εκλογικό αποτέλεσμα, αλλά στην ουσία της ζωής…). Γιατί το μέσα του δεν θα έχει «χαλάσει». Το να επιμένει κάποιος να κοιτάει ιδεολογικές παραμέτρους σε ένα τόσο τοξικό περιβάλλον θέλει μεγάλη εσωτερική δύναμη.
Στα χαρτιά, η ιδεολογία «θα τραβήξει το κάρο από το βάλτο», αλλά φοβάμαι πως έτσι όπως κινείται η νεοελληνική κοινωνία εδώ και καιρό, στο τέλος θα γίνει και η ιδεολογία έρμαιο των απωθημένων μας… Τότε, το μοναδικό αποκούμπι μας θα είναι η τυχαιότητα των όρων της υπό διαμόρφωσης πραγματικότητας…
Εύχομαι να διαψευστώ. Εύχομαι να βρεθούν σε όλες τις πλευρές άνθρωποι που θα διαισθανθούν την ανάγκη για επιστροφή σε ένα είδος αντιπαράθεσης που θα έχει ως βασική επιδίωξη την ιδεολογική διαπάλη. Με γνώμονα την κάλυψη πρακτικών αναγκών. Όλα τα άλλα είναι «άλλα λόγια να αγαπιόμαστε»…
Δεν είναι, πάντως, το πιθανότερο σενάριο με βάση τα όσα βλέπουμε (και) τον τελευταίο καιρό. Ειδικά, μάλιστα, αν αυξηθεί το ποσοστό εκείνων που ανησυχούν για την προσωπική τους πορεία, τότε τα πράγματα θα λάβουν αγριότερη μορφή…
