ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ Γιώργος Σινιοράκης
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

Περπατώντας στην περιοχή της πλατείας Αγίων Ασωμάτων στο Θησείο, βλέπει κανείς κτίρια καλυμμένα με γκραφίτι και «υπογραφές» ανήσυχων περαστικών. Παραδόξως, σε ένα από αυτά τα κτίρια στεγάζεται το Ελληνικό Τμήμα του Διεθνούς Συμβουλίου Μουσείων (ICOM) όπου πραγματοποιήθηκε μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα και επίκαιρη διάλεξη με θέμα «Η street art ως αφορμή αναθεώρησης της πολιτικής διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς».

Στην κατάμεστη αίθουσα παρευρέθησαν άτομα διαφόρων ηλικιών. Την τιμητική τους είχαν και δύο καθηγήτριες από το Πανεπιστήμιο του Τόκιο για τις οποίες η παρουσίαση έγινε στα αγγλικά. Τα μέλη του ελληνικού ICOM σύστησαν την ομιλήτρια Μαρία Χατζηδάκη, διδάσκουσα στο Τμήμα Συντήρησης Αρχαιοτήτων και Εργων Τέχνης του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής και γνωστή για την ενασχόλησή της με μια εναλλακτική συντήρηση, αυτήν της τέχνης του δρόμου και των γκραφίτι.

Η συντηρήτρια έθεσε δύο βασικά ερωτήματα: τι συντηρούμε και με ποια κριτήρια; Επισήμανε πως η τέχνη του δρόμου έχει «εικονογραφήσει» την κρίση, κάτι το οποίο αποτελεί σίγουρα αφορμή για συντήρηση.

Καίρια ήταν και η αναφορά της στο φαινόμενο του gentrification (του αστικού εξευγενισμού) και στις επί πληρωμή βόλτες -με τσουχτερό αντίτιμο- που διοργανώνονται από επιτήδειους για όσους επιθυμούν να περιηγηθούν την αθηναϊκή τέχνη του δρόμου.

Ξεκάθαρη έγινε και η διάκριση της λεγόμενης street art και των γκραφίτι. Οπως μάθαμε, η πρώτη παίζει γενικά με την έννοια του χώρου και χρησιμοποιεί διάφορα υλικά, όπως χαρτί, ξύλο ή και σκουπίδια.

Η κ. Χατζηδάκη κατά τη διάρκεια της ομιλίας της έδειξε πολλά παραδείγματα αυτής της τέχνης από διάφορα μέρη, τόσο στην Αθήνα όσο και στο εξωτερικό. Αξιοσημείωτο παράδειγμα που δόθηκε ήταν αυτό του Λευκού Πύργου που επί Κατοχής «φιλοξένησε» ένα γκραφίτι- καμουφλάζ για την αποφυγή αεροπορικών βομβαρδισμών.

Σχετικά με το δίλημμα του τι διατηρούμε, η κ. Χατζηδάκη ανέφερε χαρακτηριστικά: «Στη συντήρηση έχουμε συνηθίσει τα όρια. H street art όμως δεν έχει όρια. Τώρα όλη η πόλη είναι ένα έργο».

Πέρα από την ανάγκη για τη δημιουργία συγκεκριμένου θεσμικού πλαισίου που θα συμβάλει στη νομιμοποίηση έργων που ομορφαίνουν την πόλη, έγινε αναφορά και στις φθορές που αυτά υφίστανται.

Σαφής ήταν η νύξη για τον κοινωνικό χαρακτήρα πολλών γκραφίτι, όπως τα δύο γνωστά έργα του καλλιτέχνη WD με την κουκουβάγια (κοντά στον Σταθμό Λαρίσης) και τον άστεγο (στα Εξάρχεια).

Στο σημείο αυτό, η ομιλήτρια εξιστόρησε στο κοινό πως όταν βανδαλίστηκε το έργο με την κουκουβάγια -κάποιος έγραψε με ροζ σπρέι κατά μήκος του τη λέξη «viral»- κάτοικοι της περιοχής, όπως οι δύο Πακιστανοί που έμεναν απέναντι και περαστικά παιδιά, έκλαιγαν γιατί το έργο αποτελούσε πλέον «κόσμημα» της γειτονιάς τους.

Πριν ξεκινήσει η συζήτηση με το κοινό, μάθαμε πως, με αφορμή όλα αυτά, φοιτητές και φοιτήτριες του τμήματος Συντήρησης Αρχαιοτήτων και Εργων Τέχνης έχουν δημιουργήσει (από το 2012) την ομάδα staco (Street Art Conservators), που σε συνεργασία με καθηγητές του τμήματος, όπως η κ. Χατζηδάκη, έχουν διοργανώσει διάφορες δράσεις συντήρησης έργων στον δρόμο καθώς και «καλλιτεχνικούς» περιπάτους.