Ηταν η συντομότερη οσκαρική τελετή των τελευταίων χρόνων: από τη μια γιατί φέτος τα Οσκαρ δεν είχαν παρουσιαστή (απ’ όταν αποσύρθηκε ο Κέβιν Χαρτ με την έκθεση παλιότερων ομοφοβικών σχολίων του, δεν προσφέρθηκε αντικαταστάτης) κι από την άλλη γιατί δεν είχαν κανένα «νούμερο», ή αφιέρωμα, ή τσαχπινιά, κάποιο βίντεο που θα έκοβε τη συνεχόμενη ροή υποψηφίων και βραβείων, από εκείνα που συνήθως μας κάνουν να γκρινιάζουμε, αλλά τελικά έχουν τον λόγο ύπαρξής τους.
Αντ’ αυτού, η Ακαδημία φρόντισε, με προφανή επιμονή, οι παρουσιαστές των βραβείων είτε να είναι υπερ-διάσημοι, από την Μπάρμπρα Στρέιζαντ ώς την Τζούλια Ρόμπερτς, είτε να εκπροσωπούν τη «φυλετική και πολυπολιτισμική» νέα ταυτότητά της, επιστρατεύοντας κάθε Αφροαμερικανό και Αφροαμερικανίδα του star system, πολλές φορές χωρίς ουσιαστικό λόγο: Γιατί να παρουσιάσει την «Ευνοούμενη» του Γιώργου Λάνθιμου η Queen Latifa; Επειδή κατ’ όνομα είναι βασίλισσα;
Ακόμα πιο ενδεικτικά, η Αμερικανική Ακαδημία Κινηματογράφου μπορεί να επαναστάτησε με, για τα δεδομένα της, αιχμηρές επιλογές στις υποψηφιότητές της, όπως το ισπανόφωνο, ασπρόμαυρο, μεξικανικό «Ρόμα» του Αλφόνσο Κουαρόν, πρώτη οσκαρική νίκη του Netflix, η ιδιοσυγκρασιακή «Ευνοούμενη» του Λάνθιμου, το ευθαρσώς πολιτικό «BlacKkKlansman» του Σπάικ Λι, αλλά απένειμε το Οσκαρ Καλύτερης Ταινίας (και δύο ακόμη) στο τόσο πιο… βολικό «Πράσινο Βιβλίο» του Πίτερ Φαρέλι, μια feelgood, παρωχημένη «αντιρατσιστική» ταινία που απλώς παρατείνει το στερεότυπο του καλοκάγαθου λευκού σωτήρα και που, μάλιστα, έκανε τον Σπάικ Λι να κινηθεί προς την έξοδο της αίθουσας, όταν ανακοινώθηκε.
Μοιρασμένα ήταν τα βραβεία, άλλωστε, χωρίς δυναμική κατεύθυνση: τρία Οσκαρ για το «Black Panther», την πρώτη υπερ-ηρωική ταινία που φτάνει ποτέ στα Οσκαρ, τρία και για το «Ρόμα», σημαντικά, Ξενόγλωσσης Ταινίας, Φωτογραφίας και Σκηνοθεσίας, τέσσερα, τα περισσότερα, για το «Bohemian Rhapsody» του… αγνοούμενου Μπράιαν Σίνγκερ (εκκρεμούν εναντίον του κατηγορίες για σεξουαλική παρενόχληση ανηλίκου και βιασμό), άλλη μια εξωραϊσμένη απόδοση μιας συναρπαστικής ζωής στα άκρα, του Φρέντι Μέρκιουρι και των Queen.
Σ’ αυτή τη λογική, από τις 10 υποψηφιότητές της, η «Ευνοούμενη» του Γιώργου Λάνθιμου κέρδισε τη μία, αυτή του Α΄ Γυναικείου Ρόλου για την Ολίβια Κόλμαν, μια από τις ομορφότερες στιγμές της απονομής: ο Λάνθιμος γονάτισε μπροστά στην ηθοποιό και τη φίλησε, ενώ έκλαιγαν κι οι δυο και η συμπρωταγωνίστρια Εμα Στόουν από δίπλα κι η Κόλμαν τον ευχαρίστησε ως «τον καλύτερο σκηνοθέτη με την καλύτερη ταινία» και βρήκε χώρο στην ομιλία της να αναφερθεί από την Γκλεν Κλόουζ (στην οποία στοίχισε το δικό της Οσκαρ στην ίδια κατηγορία, βραβείο που ποτέ δεν έχει κερδίσει), το ίνδαλμα της ζωής της, μέχρι τη Lady Gaga στην οποία έστειλε φιλιά, σ’ έναν χείμαρρο συναισθήματος και φλέγματος.
Η ίδια η Lady Gaga τιμήθηκε με Οσκαρ Τραγουδιού για το «Shallow» και η στιγμή όπου εκείνη κι ο σκηνοθέτης-συμπρωταγωνιστής της, Μπράντλεϊ Κούπερ, τραγούδησαν ζωντανά στο πιάνο ήταν από τις πιο συγκινητικές της αδιάφορης τελετής. Κι αν ο Αλφόνσο Κουαρόν, στο τρίτο και στιβαρότερο από τα Οσκαρ που κέρδισε, αυτό της Σκηνοθεσίας, μίλησε τόσο για το Μεξικό όσο και για τις 70 εκατομμύρια οικιακές βοηθούς που δουλεύουν σ’ όλο τον κόσμο χωρίς εργασιακά δικαιώματα, η πιο πολιτική ομιλία της βραδιάς ήρθε από απρόσμενη πλευρά.
Ο Ράμι Μάλεκ, κερδίζοντας το Οσκαρ Α΄ Ανδρικού Ρόλου, ενσαρκώνοντας τον Φρέντι Μέρκιουρι στο «Bohemian Rhapsody», αφού φίλησε περιπαθώς τη συμπρωταγωνίστρια και κοπέλα του, Λούσι Μπόιντον, είπε από το μικρόφωνο της σκηνής: «Ο μικρός Ράμι Μάλεκ πάλευε με την ταυτότητά του, προσπαθούσε να καταλάβει ποιος είναι και νομίζω το ίδιο βιώνουν όλοι όσοι παλεύουν να βρουν τη δική τους φωνή. Κάναμε μια ταινία για έναν gay άντρα, που ήταν μετανάστης μα έζησε τη ζωή του δίχως να απολογείται. Και το γεγονός ότι γιορτάζουμε τη ζωή του και την ιστορία του απόψε εδώ αποδεικνύει ότι διψάμε για ιστορίες σαν αυτή. Είμαι γιος μεταναστών από την Αίγυπτο, πρώτης γενιάς Αμερικανός κι ένα κομμάτι της ιστορίας μου γράφεται αυτή τη στιγμή. Δεν θα μπορούσα να είμαι περισσότερο ευγνώμων σε όλους εσάς κι όλους όσοι πίστεψαν σε μένα, για αυτή τη στιγμή. Είναι κάτι που θα κρατήσω για όλη την υπόλοιπη ζωή μου».
Από την πλευρά του, ο ανέκαθεν πολιτικά μαχητικός Σπάικ Λι, παραλαμβάνοντας το πρώτο ανταγωνιστικό Οσκαρ της καριέρας του (μετά το τιμητικό του το 2016), ξύπνησε με την ενέργεια και τα λόγια του το κοινό: «Μπροστά σε όλο τον κόσμο, απόψε, τιμώ τους προγόνους μας που έκαναν αυτή τη χώρα ό,τι είναι σήμερα, μαζί με τη γενοκτονία των ιθαγενών της. Ολοι συνδεόμαστε με τους προγόνους μας. Θα ξανακερδίσουμε τη σοφία και τον ανθρωπισμό μας. Θα είναι μια δυνατή στιγμή. Οι εκλογές του 2020 βρίσκονται στην επόμενη γωνία. Ας κινητοποιηθούμε. Ας βρεθούμε στη σωστή πλευρά της Ιστορίας. Κάντε την ηθική επιλογή ανάμεσα στην αγάπη και το μίσος. Κάντε το σωστό!»
