Τη δέσμευσή τους σε μια «νέα εποχή» εμβάθυνσης της στρατηγικής συνεργασίας σε διάφορους τομείς εξέφρασαν οι ηγέτες της Ε.Ε. και του Αραβικού Συνδέσμου, κατά την ιστορική πρώτη τους σύνοδο κορυφής, που ολοκληρώθηκε χθες στο θέρετρο Σαρμ ελ-Σέιχ της Αιγύπτου.
Στο επίκεντρό της βρέθηκαν κοινές για τις δύο περιοχές προκλήσεις: από το μεταναστευτικό, τις περιφερειακές συγκρούσεις και την τρομοκρατία έως τη βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη και τις εμπορικές σχέσεις.
«Η ισχυρότερη περιφερειακή συνεργασία είναι το κλειδί για την εξεύρεση λύσεων στις υφιστάμενες κοινές προκλήσεις», τονίζεται στην κοινή διακήρυξη της συνόδου, η οποία αποφασίστηκε να διεξάγεται ανά τριετία, με επόμενο ραντεβού το 2022 στις Βρυξέλλες.
Στο κείμενο -που αποτελεί διατύπωση προθέσεων, παρά συγκεκριμένων πρωτοβουλιών- υπογραμμίζεται η προσήλωση των δύο πλευρών σε μια «αποτελεσματική πολυμέρεια» και σε ένα σύστημα βασισμένο στο διεθνές δίκαιο για την επαρκή αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων, μέσω και της αυξανόμενης συνεργασίας μεταξύ του Αραβικού Συνδέσμου, της Ε.Ε., του ΟΗΕ και της Αφρικανικής Ενωσης.
Επαναλαμβάνεται η κοινή δέσμευση στην παγκόσμια Ατζέντα Βιώσιμης Ανάπτυξης 2030, στη Συμφωνία του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή, στη λύση των δύο κρατών στο Παλαιστινιακό, στην πολιτική επίλυση και «σύμφωνα με τα σχετικά ψηφίσματα του ΟΗΕ» των κρίσεων σε Συρία, Λιβύη και Υεμένη, καθώς και «στην τήρηση όλων των πτυχών του διεθνούς δικαίου για τα ανθρώπινα δικαιώματα» – αναφορά που ωστόσο εντάσσεται στο σκεπτικό της τρίτης παραγράφου για το μεταναστευτικό.
Εξ αρχής «αγκάθι» της συνόδου, τα ανθρώπινα δικαιώματα τέθηκαν πάντως μετ’ επιτάσεως στη χθεσινή κοινή συνέντευξη Τύπου του «οικοδεσπότη» Αιγύπτιου προέδρου Αμπντέλ Φάταχ αλ-Σίσι, του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ, του προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και του Αιγύπτιου γ.γ. του Αραβικού Συνδέσμου Αχμεντ Αμπούλ Γέιτ.
Η αμηχανία ήταν εμφανής στην αίθουσα μετά την ερώτηση του ανταποκριτή του γερμανικού πρακτορείου DPA στον Σίσι ο οποίος ζήτησε να σχολιάσει την επικριτική θέση της Ε.Ε. για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Αίγυπτο. Τον λόγο πήρε πρώτος ο Γέιτ για να τονίσει ότι στη σύνοδο των 49 κρατών δεν ετέθη ζήτημα ανθρωπίνων δικαιωμάτων ειδικά για κάποια χώρα.
Ο Τουσκ επικαλέστηκε την αναφορά της παραγράφου 3. Ο Γιούνκερ τόνισε ότι το θέμα συζητήθηκε κυρίως σε διμερείς συναντήσεις, χωρίς να διευκρινίσει περαιτέρω. Οξεία, με καθυστέρηση και με αφορμή άλλη ερώτηση ήταν η τοποθέτηση του Αιγύπτιου προέδρου.
«Οι προτεραιότητες και οι στόχοι μας διαφέρουν» με την Ε.Ε., τόνισε, καλώντας τον δημοσιογράφο -και μέσω αυτού τη Δύση- να αναλογιστεί τις προκλήσεις εθνικής ασφάλειας που αντιμετωπίζουν τα αραβικά κράτη. «Δεν θα μας διδάξετε ανθρωπιά», διακήρυξε, υπερασπιζόμενος μεταξύ άλλων την ισχύ της θανατικής ποινής στη χώρα του.
«Σεβαστείτε τις αξίες και την ηθική μας, όπως κάνουμε με τις δικές σας» κατέληξε ο Σίσι, χειροκροτούμενος θερμά από ορισμένους δημοσιογράφους. «Πραγματικά εκτιμώ το πόσο ενθουσιώδη είναι τα ΜΜΕ σας», σχολίασε αμήχανα ο Τουσκ. «Στην Ευρώπη είναι αδύνατη μια τέτοια αντίδραση. Συγχαρητήρια»…
