Πώς μπορεί ο γιος σου να γίνει μαχητής του Ισλάμ και να μη δεις τα σημάδια; Η Βελγίδα Βερονίκ Λουτ δεν έχει απαντήσεις και ούτε ξέρει αν θα τις βρει ποτέ.
Ο γιος της, Σαμί Ντζεντού, είναι πια νεκρός. Της το ανακοίνωσαν σ’ ένα σύντομο τηλεφώνημα τον περασμένο Δεκέμβριο: «Σκοτώθηκε στη Ράκα της Συρίας από στοχευμένη επίθεση της διεθνούς συμμαχίας, μαζί με άλλα δύο στελέχη του “Ισλαμικού κράτους”».
Λίγες μέρες αργότερα το Πεντάγωνο δήλωσε πως είχε συμμετάσχει στην οργάνωση επιθέσεων στη Δύση, ανάμεσά τους και στις πολύνεκρες επιθέσεις της 13ης Νοεμβρίου του 2015 στο Παρίσι.
«Οταν ήταν μικρός λάτρευε τα Χελωνονιντζάκια. Επειτα μαγεύτηκε από τη ραπ. Δοκίμασε και το ποδόσφαιρο, αλλά δεν ήταν καλός. Και έπαιζε συνέχεια βιντεοπαιχνίδια, ήταν το πάθος του. Ηταν ένα παιδί σαν όλα τ’ άλλα», λέει η 66χρονη Βερονίκ, χριστιανή -όπως κι ο σύζυγός της- που κατάγεται από την Ακτή του Ελεφαντοστού.
Κοινωνικά στρατευμένη, «βετεράνα» των διαδηλώσεων κατά του πολέμου στο Βιετνάμ, πήγαινε με τον γιο της σε συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας κατά των πυρηνικών και σε άλλες κινητοποιήσεις.
Οταν στα 14 του ο Σαμί, επηρεασμένος από φίλο του στη γειτονιά, αποφάσισε να ασπαστεί το Ισλάμ, δεν είδε τίποτα κακό σ’ αυτό. «Ηταν μια επιλογή του και τη σεβάστηκα, παρά τη διαφωνία μου».
Επειτα ήρθαν κι άλλα σημάδια: έκανε εντατικά μαθήματα αραβικών, επέμενε να την κάνει να ασπαστεί το Ισλάμ, την επέκρινε που έπινε αλκοόλ ή που δεν υποχρέωνε την αδελφή του να φορά μαντίλα.
«Ξέρω πως με επικρίνουν επειδή δεν τον ανάγκασα να πάει ενάντια στις αρχές του. Αλλά ήταν ένα ευγενικό παιδί, πώς να υποψιαστώ κάτι τόσο ακραίο;» επιμένει.
Οταν ο Σαμί τής εξιστόρησε -έμενε με τον πατέρα του μετά το διαζύγιο των γονιών του- πως βοηθάει φτωχούς και διανέμει γεύματα σε άπορους, ένιωσε περήφανη για τον γιο της αγνοώντας πως οι διανομές γίνονταν από δίκτυο στρατολόγησης μαχητών για το «Ι.Κ.».
Κι όταν της εκμυστηρεύτηκε πως θέλει να ταξιδέψει σε μουσουλμανικά εδάφη, ανυποψίαστη του είπε πως πρέπει να έχει κάποιο σχέδιο ζωής. Εκείνος το βρήκε στους εξτρεμιστές και στα 23 του, το 2012, έφυγε για να πολεμήσει μαζί τους στη Συρία.
Μόνο τότε η Βερονίκ ένωσε τα κομμάτια του παζλ που δεν ήθελε να δει. Κατήγγειλε στην αστυνομία την εξαφάνιση του γιου της, αφηγήθηκε τις αλλαγές, μίλησε στην τηλεόραση για τα παιδιά που φεύγουν να πολεμήσουν σε Συρία και Ιράκ, διαδήλωσε μπροστά στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Και ίδρυσε τη βελγική ένωση «Γονείς που ανησυχούν»: μάνες και πατέρες παιδιών που στρατολογήθηκαν από το «Ι.Κ.» μοιράζονται τη θλίψη τους και τις προσπάθειες να φέρουν πίσω τα παιδιά τους και να δικαστούν αυτοί που τους στρατολογούν.
Μαζί οργανώνουν εκστρατείες σε σχολεία και γειτονιές για να ευαισθητοποιήσουν τους νέους για τους κινδύνους του θρησκευτικού ριζοσπαστισμού.
Δεν δικαιολογεί τις πράξεις του γιου της. Σπαράζει κάθε που σκέφτεται «τι έκανα λάθος;», αλλά επιμένει πως «ήταν ένα φυσιολογικό παιδί σαν όλα τα άλλα, που υπέκυψε στην πλύση εγκεφάλου του “Ι.Κ.” και τελικά πέθανε σαν στα βιντεοπαιχνίδια που έπαιζε».
Κατηγορεί τις αρχές που αγνόησαν τις εκκλήσεις της και «δεν έκαναν τίποτα για να αποτρέψουν αυτό το φαινόμενο: οι Τούρκοι άφησαν ανοιχτά τα σύνορά τους».
Και συνεχίζει να δίνει τη μάχη για την επιστροφή όλων στις οικογένειές τους. Και ιδίως των δύο εγγονών της, που υποθέτει πως βρίσκονται σε εδάφη που ελέγχει το «Ι.Κ.»
«Θα πάω στο Παρίσι, στον Ερυθρό Σταυρό, παντού για να τους βρω» λέει σε συνέντευξή της στην «Ελ Παΐς». «Αλλά το “Ι.Κ.” δεν θα μου τα δώσει ποτέ. Είναι οι επόμενοι μαχητές του: τους λένε Μοχάμεντ και αλ Μπαγκντάντι».
