Αφησαν την κάμερα, έπιασαν την πένα

Αποστολή 

Με τον υδράργυρο να βρίσκεται κολλημένος στους 28-29 βαθμούς στη Δράμα, το πάρκο της Αγίας Βαρβάρας με τα τρεχούμενα νερά και τα πανύψηλα δέντρα είναι αγαπημένο σημείο για μια βόλτα πριν από τις προβολές. Αλλά και πριν από τις συζητήσεις στα Αίθρια Λογοτεχνικά Μεσημέρια, όπου στο καθιερωμένο ραντεβού της Τετάρτης πορεύτηκαν χέρι χέρι ο κινηματογράφος και η λογοτεχνία.

Ο Κώστας Φέρρης, η Ελισάβετ Χρονοπούλου και ο Δημήτρης Αθανίτης, κινηματογραφιστές με πορεία, προσωπικό έργο και καταξίωση, αυτή τη φορά ήρθαν στο Φεστιβάλ Δράμας με την ιδιότητα του συγγραφέα και συνομίλησαν με τον Παύλο Μεθενίτη που επιμελείται και παρουσιάζει – από το 2012- την επιτυχημένη παράλληλη εκδήλωση.

«Ποταμός» ο Κώστας Φέρρης αφηγήθηκε ιστορίες και εξήγησε πώς ολοκλήρωσε το βιβλίο «Η Αλχημεία του Σινεμά» (Εκδόσεις Παρισιάνου), που ξεκίνησε να γράφει σταδιακά από τις 3 Ιουλίου 1971 στο χωριό Bizou και στη συνέχεια στην Αθήνα από το 1974 ώς τον Ιούνιο του 2017.

«Το 1971 μια παρέα κινηματογραφιστών κλειστήκαμε για δύο μήνες σε ένα σπίτι στο χωριό Bizou, για να γράψουμε το σενάριο της ταινίας “Αίμα”. Είχε προηγηθεί ο Μάης του ’68, τίποτα δεν ήταν όπως πριν στη ζωή μας και φυσικά ούτε και στον κινηματογράφο. Αποφασίσαμε λοιπόν να ανακαλύψουμε και να προσεγγίσουμε το σινεμά από την αρχή, όπως ένιωσε ο Μελιές στην πρώτη προβολή των Λιμιέρ το 1895. Κάθε φορά που διατυπώναμε ένα τσιτάτο, το γράφαμε στον τοίχο. Οταν τελειώσαμε, είχαν γεμίσει τσιτάτα οι τοίχοι. Κράτησα αυτές τις σημειώσεις και μου μπήκε σαράκι να γράψω ένα βιβλίο» είπε ο σκηνοθέτης.

«Οταν, μετά από δεκαετίες και ύστερα από καβγά, το υπουργείο Πολιτισμού μού απένειμε τελικά την τιμητική σύνταξη των 700 ευρώ (κάποιοι έλεγαν πως ο Φέρρης είναι… πάμπλουτος), σκέφτηκα: “Τώρα θα κάνω το κέφι μου. Και ξεκίνησα τη συγγραφή του βιβλίου”, όπου η πεπτουσία του κινείται στο αξίωμα “ο κινηματογράφος είναι λόγος, ο τρίτος λόγος του ανθρώπου μετά τον προφορικό και τον γραπτό”».

Η Ελισάβετ Χρονοπούλου αφηγήθηκε στο κοινό ποια ήταν η αφετηρία της, όταν τα πρώτα χρόνια της κρίσης ξεκινήσε να γράφει τη συλλογή διηγημάτων «Ο έτερος εχθρός» (εκδόσεις Πόλις) που διαδραματίζονται στην Κατοχή. «Καθώς πήγαινα στη δουλειά μου, έβλεπα νεοάστεγους, κρατούσαν μια βαλίτσα στο χέρι και είχαν βλέμμα χαμένο. Θυμάμαι πως συνεχώς μου ερχόταν στον νου η γελοία φράση: “Τι θα απογίνουμε;”. Ολο αυτό συνειρμικά με πήγε στην Κατοχή. Αρχισα να ψάχνω αρχεία, μαρτυρίες, και στο τέλος προέκυψε το βιβλίο» είπε η σκηνοθέτις που ετοιμάζει καινούργιο μυθιστόρημα. Και πρόσθεσε: «Αυτό που νομίζουμε πολιτισμό, αυτή η ανθρωπιά της δυτικής κοινωνίας, η κόκκινη γραμμή ανατρέπεται σε μια στιγμή. Γιατί το θηρίο είναι πάντα εκεί, απλώς σε συνθήκες ηρεμίας κοιμάται. Ο μόνος τρόπος να ηττηθεί αυτός ο εχθρός είναι η αντίσταση, ο συλλογικός δρόμος…».

Με μυθιστορηματική πλοκή και αυτοβιογραφικά στοιχεία τα 25 μικρά αφηγήματα του Δημήτρη Αθανίτη, που περιλαμβάνονται στο βιβλίο «Μυστικές συναντήσεις» ( εκδόσεις Αγγελάκη), «έχουν αφετηρία συναντήσεις που επιδίωξα ή έγιναν τυχαία» είπε ο ίδιος. Σ’ αυτήν την πινακοθήκη προσώπων παρελαύνουν σταρ, διάσημοι συγγραφείς και σκηνοθέτες μαζί με πρόσωπα σχεδόν περιθωριακά, όλοι τους αναπόσπαστα κομμάτια της προσωπικής μυθολογίας του σκηνοθέτη-συγγραφέα: από τον Κλοντ Σαμπρόλ, τον Μπεν Γκαζάρα και τη Νίκο των Velvet Underground μέχρι τον Θανάση Βέγγο και τον Μιχάλη Κακογιάννη.