Σαραντάρισε, μα ακόμα να αποκτήσει μόνιμη στέγη

«Το διήγημα όπως και η μικρού μήκους ταινία είναι ένα θωρηκτό τσέπης, είναι μια κοντόκαννη καραμπίνα με γυαλισμένες κάννες, το διήγημα όπως και η μικρού μήκους ταινία είναι σαν ένα τραγούδι που σου παίρνει την ψυχή μέσα σε τρία λεπτά», είπε ο Γιώργος Σκαμπαρδώνης στα Αίθρια Λογοτεχνικά Μεσημέρια του Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας. Και μας ώθησε να αναλογιστούμε τη μεγάλη δύναμη της μικρής φόρμας.

Το Σάββατο ολοκληρώθηκε η επετειακή διοργάνωση καθώς συμπληρώθηκαν 40 χρόνια από τότε που τα δραστήρια μέλη της Κινηματογραφικής Λέσχης Δράμας συνέλαβαν την ιδέα της δημιουργίας ενός φεστιβάλ με διαγωνιστικό χαρακτήρα, για ταινίες μικρού μήκους. Τον Νοέμβριο του 1978 πραγματοποιήθηκε η πρώτη διοργάνωση.

Κανείς δεν μπορούσε να φανταστεί τότε τη δυναμική του Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας στις συνειδήσεις των Ελλήνων κινηματογραφιστών και τη διάχυσή του στην τοπική κοινωνία. Οι εξαίρετοι Δραμινοί και οι Δραμινές, μπορεί κατά πλειοψηφία να μην παρακολουθούν τις προβολές, ωστόσο γνωρίζουν ότι η πόλη τους φιλοξενεί το μεγαλύτερο στο είδος του ελληνικό φεστιβάλ και ένα από τα φημισμένα στην Ευρώπη, καθώς από το 1995 εντάχθηκε το Διεθνές Διαγωνιστικό Τμήμα. Η νεότερη γενιά και φυσικά οι άνθρωποι των τεχνών και των γραμμάτων της Δράμας παρακολουθούν το φεστιβάλ που είναι διάσημο στην πόλη.

Οποιον ρωτήσεις «πού είναι τα γραφεία;» ξέρει να σε κατευθύνει. Το Αίθριο των γραφείων, με υποτυπώδη υποδομή, είναι ένα από τα δύο σημεία συνάντησης των συμμετεχόντων. Βρίσκεται εντός του πάρκου Νερά της Αγίας Βαρβάρας, ένα από τα ωραιότερα της χώρας ακόμα και φέτος που λόγω λειψυδρίας τα νερά ίσα ίσα έρρεαν για τα ψάρια, τις πάπιες, τα βατράχια και τους υπόλοιπους κατοίκους του υδροβιότοπου.

Εταιρο σημείο συνάντησης ο μοναδικός κινηματογράφος «Ολύμπια» (400 θέσεις) όπου φιλοξενούνται οι προβολές, όπως και στις αίθουσες του Δημοτικού Ωδείου. Αυτό όμως δεν αρκεί. Κι εδώ αρχίζει μια απολύτως ελληνική ιστορία, από εκείνες που βάζεις το χέρι σου στη φωτιά ότι θα είχε επιλυθεί σε άλλη ευρωπαϊκή πόλη.

Το φεστιβάλ με 40 χρόνια πορείας και μπροστά του τόσα κι άλλα τόσα, με εθνική και διεθνή αναγνώριση, πεδίο συνάντησης νέων κινηματογραφιστών, δεν διαθέτει μόνιμη έδρα με αίθουσες προβολών, εκδηλώσεων, εκθέσεων, που θα λειτουργεί ως πολιτιστικό κέντρο όλη τη διάρκεια του έτους και θα κρατάει ζωντανή τη σχέση με την τοπική κοινωνία. Τα χρόνια που ανθούσε η καπνοπαραγωγή (1926-1929) η Δράμα διέθετε 3 χειμερινούς και 4 θερινούς κινηματογράφους. Κάτι που εξακολούθησε να συμβαίνει και τις επόμενες δεκαετίες.

Η Κορνηλία Τρακοσοπούλου-Τζήμου, αρχιτέκτων μηχανικός, γράφει στο περιοδικό «δίοδος» ότι το 1955 δραστήριοι έμποροι «αγόρασαν από την Τράπεζα Αθηνών την πρώην τριώροφη καπναποθήκη του Αμπάς Εφένδη… με σκοπό να ανεγερθεί ο νέος κινηματογράφος που θα ονομαστεί ΟΡΦΕΥΣ…».

Το αίτημα που επανέρχεται στο τραπέζι είναι η μόνιμη στέγη του φεστιβάλ. Η Δράμα διαθέτει ακόμα παλιές καπναποθήκες, τα γνωστά καπνομάγαζα, εξαιρετικά αρχιτεκτονικά κτίσματα, διατηρητέα σύγχρονα μνημεία. Μια από αυτές είναι η καπναποθήκη Πορτοκάλογλου στην οδό Περδίκκα, η οποία αγοράστηκε από τον Δήμο Δράμας το 2000 με σκοπό να αποτελέσει έδρα του φεστιβάλ.

Το υπουργείο Πολιτισμού είχε δεσμευτεί ότι θα αναλάβει τη χρηματοδότηση της ανακατασκευής ή θα τη στηρίξει μέσω διεθνών κονδυλίων (βλέπε ΕΣΠΑ που σήμερα διαχειρίζεται η περιφέρεια). Ωστόσο δεν έχει εκπονηθεί καν μελέτη. «Είναι αδήριτη ανάγκη το φεστιβάλ να αποκτήσει μεγάλη αίθουσα αντάξια του κύρους του. Αυτό φρενάρει την εξέλιξή του, δεν μπορεί να τσακώνονται οι θεατές για τις θέσεις ή να αποτρέπεις τον κόσμο να μπει στην αίθουσα.

Η μόνη μου έγνοια είναι η αναζήτηση χώρου στέγασης των προβολών. Κάθε χρόνο επιχειρώ να βρω λύση και αυτό θα κάνω και φέτος», δήλωσε στην «Εφ.Συν.» ο Αντώνης Παπαδόπουλος, διευθυντής του φεστιβάλ επί 18 έτη.

Σύμφωνα με πληροφορίες μας πάντως, το εγχείρημα της αποκατάστασης της καπναποθήκης θεωρείται πολυδάπανο και χρονοβόρο, γι’ αυτό τείνει να εγκαταλειφθεί καθώς προτάσσεται η λύση μιας απλής κινηματογραφικής αίθουσας. Αυτό θα είναι άλλο ένα λάθος στο τρενάκι αστοχιών καθώς θα επιλύσει περιστασιακά το πρόβλημα, αλλά θα έχει χαθεί μια νησίδα της πολιτιστικής κληρονομιάς που θα μπορούσε να αποδοθεί στο κοινό, άλλο ένα υπέροχο κτίριο που άκμασε σε μια διαχρονικά δραστήρια και ωραία πόλη.

ΤΑ ΒΡΑΒΕΙΑ

Ελληνικό Διαγωνιστικό

● Χρυσός Διόνυσος: «Play» του Βαγγέλη Λυμπερόπουλου

● Αργυρός Διόνυσος: «Κατάψυξη» του Δημήτρη Νάκου

● «Ελληνες του Κόσμου»: «Testing Greta» της Αμπι Λούκας

● Πρωτοεμφανιζόμενου σκηνοθέτη: «Προετοιμασία» της Σοφίας Γεωργοβασίλη

● Καλύτερης Γυναίκας Σκηνοθέτη: «Ουρανία» της Δέσποινας Κούρτη

● Καλύτερης Σπουδαστικής Ταινίας: «Προφιτερόλ» της Χρυσάνθης Καρφή Κώη

● Ντοκιμαντέρ: «Η Μέθοδος» του Χάρη Γιουλάτου

Τιμητικές Διακρίσεις

● Φωτογραφίας: Παναγιώτης Κλειδαράς – «Χριστουγεννιάτικο Αντι-Παραμύθι»

● Σεναρίου: Δημήτρης Νάκος – «Κατάψυξη»

● Καλύτερης Γυναικείας Ερμηνείας: Φωτεινή Μπαξεβάνη – «Ουρανία»

● Καλύτερης Ανδρικής Ερμηνείας: Γιάννης Στάνκογλου – «Η Ζωή Μετά»

● Μοντάζ: Θοδωρής Αρμάος – «Μάνεκι Νέκο»

● Πρωτότυπης Μουσικής: Σταύρος Γασπαράτος – «Μάνεκι Νέκο»

● Σκηνικών: Βενετία Δεδεμάδη – «Καληνύχτα»

● Κοστουμιών: Σάντυ Καραγιάννη – «Play»

Διεθνές Διαγωνιστικό

● Grand Prix 2017: «Imago» του Ρέιμουντ Γκουτιέρεζ

● Δεύτερο Βραβείο: «Genaro» των Αντρές Πόρας και Χεσούς Ρέγες

● Βραβείο EFA «Δράμα 2017», της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Κινηματογράφου: «The Circle» της Ρούκεν Τέκες

● Καλύτερης Ταινίας Νότιας και Ανατολικής Ευρώπης: «Φράγμα» του Γιώργου Τελτζίδη

● Καλύτερης Ταινίας Κινουμένων Σχεδίων: «The Shadow Over Prague» του Μάρεκ Μπέργκερ

● Τιμητική Διάκριση Ανδρικής Ερμηνείας: Πέντερ Χολμ Γιοχάνσεν – «Odd Job Man»

● Βραβείο Βουλής των Ελλήνων: «Genaro»

Μικρά στιγμιότυπα

● Μαγνήτισε το κοινό ο Περικλής Κοροβέσης και τελικά το ντοκιμαντέρ «Η μέθοδος» που αφηγείται μικρό κομμάτι της ιστορίας του και της έκδοσης του βιβλίου «Ανθρωποφύλακες» αποχώρησε με το αντίστοιχο βραβείο.

● Το δραμινό περιοδικό λόγου και τέχνης «δίοδος» (το έσωσε η εταιρεία Reycap που χρηματοδοτεί την έκδοση) σύστησε στο κοινό μετά πολλών επαίνων ο Βασίλης Βασιλικός. Μαζί με τη Ζυράννα Ζατέλη ήταν προσκεκλημένοι στα Αίθρια Λογοτεχνικά Μεσημέρια που επιμελείται ο Παύλος Μεθενίτης και γνωρίζουν ιδιαίτερη απήχηση στο κοινό. Μίλησαν επίσης οι: Γιώργος Σκαμπαρδώνης, Τεύκρος Μιχαηλίδης, οι Κύπριοι ποιητές Παναγιώτης Νικολαΐδης, Μιχάλης Παπαδόπουλος. Ηταν όλοι υπέροχοι.

● «Λαμπρό παράδειγμα προς μίμηση οι νέοι κινηματογραφιστές μας. Εδειξαν ότι προχωρούν, με αποτέλεσμα και αισθητική. Το ελληνικό σινεμά ανακαλύπτει καινούργιους δρόμους με εκφραστική δύναμη και οξυδέρκεια σε θέματα όπως η διαφορετικότητα, η απώλεια, η κρίση στην κοινωνία, ο έρωτας», δήλωσε στην «Εφ.Συν.» η Κατερίνα Μαραγκουδάκη, πρόεδρος της Κριτικής Επιτροπής.

● Το εστιατόριο «Γαλλία» βρισκόταν τη δεκαετία του ’50 στην οδό Βενιζέλου. Από τα πρώτα κοσμικά στέκια με μαρμάρινα τραπέζια, γκαρσόνια με παπιγιόν και πετσέτες στο χέρι, κρυστάλλινα ποτήρια… θυμόταν ο Δημήτρης Χαρίτος. Σήμερα λειτουργεί στη οδό Σμύρνης και είναι φιλόξενο και πεντακάθαρο. Οταν περνάς την πόρτα του μοσχοβολά όπως η κουζίνα της μαμάς. Ο κύριος Χριστόδουλος δεν σερβίρει απλώς, προσφέρει με αγάπη και χαμόγελο το φαγητό στους πελάτες του. Είναι γιος και ανιψιός των πρώτων ιδιοκτητών, από τους ανθρώπους που σπάνια συναντάς, μια κιβωτός μνήμης για την παλιά Δράμα και την ιστορία του τόπου. Οσο για τα φαγητά και τα γλυκά, που δημιουργεί πλέον ο γαμπρός του, μένουν αξέχαστα.