Κάποιες σπάνιες φορές, σχεδόν από το πουθενά, προκύπτουν βραδιές μουσικής δωματίου με μεγάλες εκπλήξεις στο ρεπερτόριο και υψηλή ποιότητα των ερμηνειών.
Στις 31/10, στην εξαίρετης ακουστικής αίθουσα του «Παρνασσού», σε εκδήλωση που διοργάνωσε η μη κερδοσκοπική πρωτοβουλία «Ο άγνωστος Λιστ», ακούσαμε γνωστά ορχηστρικά ή πιανιστικά έργα του Ούγγρου συνθέτη σε μεταγραφές για διάφορους συνδυασμούς δωματίου.
Με εξαίρεση το συμφωνικό ποίημα «Ορφέας», μεταγραμμένο για πιάνο-τρίο από τον Σεν-Σανς, οι μεταγραφές των υπολοίπων ήσαν του Λιστ.
Η ακρόαση διέθετε εξ ορισμού ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς ανέπτυσσε οικεία πιανιστικά ακούσματα στη γραφή περισσότερων οργάνων, αποκαλύπτοντας έτσι έναν όντως άγνωστο, πάντα αυθεντικό Λιστ, πέραν αυτού της σολιστικής πιανιστικής γραφής.
Τα έργα ερμήνευσαν ο βιολιστής Απόλλων Γραμματικόπουλος, ο πιανίστας Γιάννης Τσανακαλιώτης και ο τσελίστας Αγγελος Λιακάκης. Είτε στις πρωτότυπες αρχικές γραφές είτε σε μεταγραφές, η πεμπτουσιακά ρομαντική μουσική του Λιστ δονείται από βαρύ, υπερχειλίζον συναίσθημα, εκφέρεται με πλατιές εκφραστικές χειρονομίες, επιστρατεύει μουσική ρητορική πληθωρικών μεγεθών. Πρόκειται για χαρακτηριστικά που στα χέρια ενός μέτριου –ή υπερφίαλου- ερμηνευτή μπορούν εύκολα να οδηγήσουν στην κόλαση της κακόγουστης υπερβολής.
Οι τρεις μουσικοί ήσαν καλά προετοιμασμένοι και οι ερμηνείες τους ήχησαν αβίαστες, άριστα συντονισμένες, ψαγμένες, επεξεργασμένες σε μεγάλο βάθος λεπτομέρειας. Διέπονταν από πλούσιο, ευγενές συναίσθημα, η φραστική ήταν σαγηνευτικά εύπλαστη αλλά ακριβής, η σύλληψη συνολική, οι αποδόσεις των εκφραστικών εφέ (απότομες παύσεις, παροξυσμικές κορυφώσεις, ατμοσφαιρικές παράγραφοι) καλόγουστες.
Σε όλες τις αναγνώσεις αποφασιστική ήταν η συνεισφορά του πιανίστα, ο οποίος, δίχως να καλύπτει τους συμπαίκτες του, πρόσφερε ήχο χυμώδη και μεγάλο που ουδέποτε γινόταν τραχύς ή θορυβώδης, λειτουργούσε συνεκτικά, διέθετε μεγάλο εύρος διαβαθμίσεων δυναμικής και εσωτερική οργάνωση.
Στις δύο «Ελεγείες», στην «Ξεχασμένη ρομάντσα» και στην «Πένθιμη γόνδολα», όλες μεταγραμμένες για τσέλο και πιάνο, απολαύσαμε το ασφαλές, παλλόμενο από πάθος παίξιμο, τη σβέλτη, κινητική φραστική και τον ριψοκίνδυνο εκφραστικό οίστρο του τσελίστα Αγγελου Λιακάκη σε μια από τις ωραιότερες εμφανίσεις του. Παρά κάποιες σποραδικές αβεβαιότητες στην ορθοτονία, ο βιολιστής Απόλλων Γραμματικόπουλος πρόσφερε το «Μοναστήρι του Νόνενβερτ» και τους «Τρεις Τσιγγάνους» (μεταγραφή για βιολί και πιάνο) σε αναγνώσεις μελωδικές, ατμοσφαιρικές, με σαφή χαρακτήρα.
Στον «Ορφέα», το ενδιαφέρον εστιάστηκε στην απόδοση από το πιάνο-τρίο της συμφωνικής γραφής του πρωτοτύπου. Συναρπαστικές ήσαν οι αναγνώσεις των τριών στην «Ουγγρική ραψωδία αρ.9» για πιάνο τρίο, που, αναμενόμενα, κορυφώθηκε σε φρενίτιδα ακραία απαιτητικών, υπερδεξιοτεχνικών σελίδων με ουγγαρέζικους χορευτικούς ρυθμούς.
Αντίστοιχα, στη μεταγραφή για πιάνο-τρίο της «Κοιλάδας του Ομπερμαν» («Χρόνια προσκυνήματος») απολαύσαμε την απερίφραστα δυναμική απόδοση μιας γραφής με συμφωνικής κλίμακας εκφραστικά μεγέθη. Μια χορταστική βραδιά μουσικής δωματίου!
