Το «Κοντσέρτο για πιάνο αρ. 2» του Φραντς Λιστ είχε στο επίκεντρό της η ενδιαφέρουσα συναυλία που έδωσε η ΚΟΑ, υπό τον Μάρκους Μπος στο κρατικό Μέγαρο Μουσικής Αθηνών (27/5/2022). Η βραδιά περιλάμβανε επίσης Μότσαρτ και Στραβίνσκι, στην επέτειο των 140 χρόνων από τη γέννηση του οποίου και ήταν αφιερωμένη. Οι εντυπώσεις που άφησε η συναυλία ήταν γενικώς πολύ καλές.
Η βραδιά ξεκίνησε με την «Συμφωνία αρ. 35, Χάφνερ» του Μότσαρτ σε μια εκτέλεση στον απόλυτο αντίποδα αυτών που δίνουν έμφαση στο στοιχείο της ελαφράδας και της διακοσμητικής σαλονίστικης κομψότητας, αναπαράγοντας –τρόπον τινά– τον ήχο και την αισθητική παιξίματος μιας ορχήστρας οργάνων εποχής. Τόσο στο εναρκτήριο Allegro con spirito όσο και –κατά μείζονα λόγο– στο καταληκτικό Presto, ο Γερμανός αρχιμουσικός διέπλασε ήχο εγχόρδων με υψηλές δυναμικές, δριμύ, τραχύ και στιβαρό, για να τον αξιοποιήσει στην οργάνωση μιας φραστικής πληθωρικά ορμητικής και αιχμηρής, με υπερτονισμένες αντιθέσεις και μεταπτώσεις σε ταχύτητες. Το αποτέλεσμα ήταν ένα συμφωνικό ακρόαμα μοναδικά συναρπαστικό και ερεθιστικό που παρέπεμπε στο πνεύμα του κινήματος «Θύελλα κι ορμή». Ομοίως το Andante όσο και το Meneuetto παίχτηκαν σε ταχύτητες πολύ υψηλότερες του συνήθους –σχεδόν στο όριο του βιασμού ή του «σκανδάλου»!– και κυρίως με πυγμή και στιβαρότητα που απομάκρυναν τη μουσική τους από τα συμφραζόμενα των καταβολών της στον χορό, μετατοπίζοντας το ενδιαφέρον αποκλειστικά στη δραματουργία της συμφωνικής επεξεργασίας. Ενας τυπικά γερμανικός Μότσαρτ!
Ακολούθησε το «Κοντσέρτο για πιάνο αρ. 2» του Λιστ με σολίστα τον Σερραίο Νίκο Κυριόσογλου, έναν από τους καλύτερους πιανίστες του παρόντος στην Ελλάδα. Τον είχαμε πρωτακούσει το 2013 στον Παρνασσό σε ένα εξόχως απαιτητικό πρόγραμμα –Ραβέλ, Σκριάμπιν, Ραχμάνινοφ– αποκομίζοντας άριστες εντυπώσεις.
Μουσικός με συγκροτημένες αντιλήψεις για τη μουσική αλλά και τη μουσική ζωή γενικότερα –αξίζει να αναζητήσετε και να διαβάσετε συνεντεύξεις του στο διαδίκτυο!– ο σήμερα 42χρονος πιανίστας πρόσφερε μια πραγματικά εξαιρετική ανάγνωση του καθαρόαιμα ρομαντικού κοντσέρτου. Προσπερνώντας τον πειρασμό της αχαλίνωτης μεγαλοστομίας, χειρίστηκε το πληθωρικό μελωδικό υλικό με οικονομία και, κυρίως, με έκδηλη ευγένεια έκφρασης. Ανέδειξε με θαυμαστή ισορροπία και πειστικότητα τα εδάφια δράσης και τις παραγράφους λυρικού αναστοχασμού στην εκτύλιξη της γραφής, καθώς επίσης τις μεταπτώσεις μεταξύ των δύο. Αψεγάδιαστο δέσιμο και συμπορεία με την ορχήστρα, δεξιοτεχνική άνεση και μεγάλος, στιβαρός αλλά θαυμαστά ρευστός ήχος τού επέτρεψαν να ηγείται αδιαπραγμάτευτα σε κάθε στιγμή της εκτέλεσης, στοιχειοθετώντας μια ρωμαλέα όσο και συγκινησιακά μεστή ανάγνωση. Το φορτισμένο, εμβατηριακό καταληκτικό μέρος αποδόθηκε βίαια και πιεστικά, με σαρωτικό ωστικό παλμό και επιθετική δριμύτητα, προκαλώντας δέος˙ ταυτόχρονα, η αδιάλειπτη, έντονη πλοκή του πιάνου με τους μηχανισμούς της συμφωνικής γραφής καθόρισε ένα ακρόαμα σε βάθος συναρπαστικό.
Η συναυλία ολοκληρώθηκε με την εκτενή, τρίτη σουίτα που άντλησε ο Στραβίνσκι το 1945 από τη μουσική για το διάσημο χορόδραμα των Ρωσικών Μπαλέτων του Ντιάγκιλεφ «Το πουλί της φωτιάς» (1909/10). Εχοντας στις διαταγές του την ΚΟΑ σε πλήρη ανάπτυξη και τους Ελληνες μουσικούς σε απόλυτη εγρήγορση, ο Μπος πρόσφερε στους Αθηναίους φιλόμουσους μια χυμώδη, γεμάτη ένταση, περιπετειώδη ανάγνωση. Χειριζόμενος ευφυώς και με λεπτότητα την περίτεχνη ενορχήστρωση και την δραματουργική άρθρωση της σουίτας, ανέδειξε πλήρως τις διαφορετικές ποιότητες των επιμέρους ενοτήτων της: την σκοτεινή, βαγκνέρεια ατμόσφαιρα της Εισαγωγής, τη θαυμαστά ρευστή φραστική και τους ιριδισμούς των ηχοχρωμάτων στον Χορό του Πουλιού της Φωτιάς, την α λα Ρίμσκι-Κόρσακοφ ανατολίτικη ηδυπάθεια και τον αισθησιασμό στον Χορό των Πριγκιπισσών, το υποχθόνιο πανδαιμόνιο των κρουστών στον Σατανικό Χορό, τη μυστηριώδη ατμόσφαιρα στο Νανούρισμα και, βέβαια, το αθροιστικά εντεινόμενο εορταστικό ξετύλιγμα του Τελικού ύμνου. Μια συναυλία χορταστικά πλούσιας ποικιλίας, που γεφύρωσε μουσικά τρεις αιώνες: από τον ώριμο 18ο του πρώιμου κλασικισμού έως τον 20ό.
