Την Κυριακή θα ζήσουμε την αποθέωση του αυτοσχεδιασμού. Ο Πάνος Δημητρακόπουλος (κανονάκι), ο Θωμάς Κωνσταντίνου (ούτι) και ο Δημήτρης Τσάκας (σαξόφωνο) θα παίξουν στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση σε μία συναυλία που θα συνδυάζει τζαζ, παραδοσιακή και κλασική μουσική, ενώνοντας τρόπον τινά τη Δύση με την Ανατολή. Συνδυάζονται άραγε αυτά τα τρία είδη;
Τι έχουν κοινό και τι τα διαφοροποιεί πλήρως; Απαντούν και οι τρεις μουσικοί. Πρώτος ο Πάνος Δημητρακόπουλος. «Το συνδετικό στοιχείο είναι κατά βάση ότι τα τρία αυτά είδη συνθέτουν την πορεία του ανθρώπου μέσα στους αιώνες. Εχουν κοινή καταγωγή -καθώς στο απώτερο παρελθόν, οι μουσικές φόρμες ήταν οι ίδιες- και στην πορεία των χρόνων αλληλοεπηρεάζονται, δεδομένου του ότι παρθενογένεση δεν υπάρχει.
Ετσι βρίσκουμε ανάμεσά τους αρκετά κοινά στοιχεία, έστω και αν, φαινομενικά, μοιάζουν διαφορετικοί ήχοι. Αυτό που τα ξεχωρίζει στο πέρασμα των αιώνων είναι ότι εξελίχθησαν σε διαφορετικό κοινωνικό περιβάλλον, αποκτώντας διαφορετική αρμονία και ρυθμική αντίληψη. Διαφορετικό είναι και το στοιχείο των αυτοσχεδιασμών, μιας και είναι άλλα τα «όρια» της ελευθερίας σε ένα λαϊκό περιβάλλον και άλλα μέσα σε μια βασιλική Αυλή για παράδειγμα».
Κάπως έτσι το βλέπει και από την πλευρά του ο Θωμάς Κωνσταντίνου. «Είναι τα αρχέγονα συστατικά που εμπεριέχονται στα τρία αυτά είδη και που επηρεάζουν ακόμα με τον ίδιο τρόπο το σύγχρονο ακροατή, είτε αυτός βρίσκεται στη Νέα Υόρκη, στη Βιέννη ή στην Αθήνα.
Πρόκειται για μουσικές αναζητήσεις που υπαγορεύτηκαν από τις ίδιες ανθρώπινες ανάγκες, με μόνη διαφορά πως εκφράστηκαν και αποτυπώθηκαν σε διαφορετικές εποχές και τόπους». Ιδού, τέλος, και η άποψη του Δημήτρη Τσάκα, του τρίτου της παρέας: «Κοινό τους στοιχείο είναι ο βαθμός της συμμετοχής των μουσικών στο αποτέλεσμα. Ολα τα μουσικά είδη έχουν απαιτήσεις και είναι πάντα πιο όμορφα, όταν οι μουσικοί πληρούν τις προϋποθέσεις αυτές.
»Τότε η τζαζ, η κλασική και η παραδοσιακή μουσική έρχονται πιο κοντά. Δεν υπάρχουν ταμπέλες. Και δεν θα έλεγα ότι κάτι συγκεκριμένο τα διαφοροποιεί. Διαφοροποιούνται, όταν στο βωμό του μουσικού στιλ θυσιάζεται η ίδια η μουσική».
Η συναυλία γίνεται στο πλαίσιο του κύκλου συναυλιών «Μετασχηματισμοί», που ξεκίνησε το 2016 με διάθεση παιχνιδιού και πρόκλησης. Εκεί έπαιξαν για πρώτη φορά μαζί οι τρεις δεξιοτέχνες μουσικοί που κλήθηκαν να παρουσιάσουν με το δικό τους τρόπο κλασικά έργα του Μότσαρτ, του Μπαχ, του Σατί και άλλων.
Οι τρεις τους αποτελούν πλέον μουσικό σύνολο με την ονομασία «Amoeba trio», δηλαδή Αμοιβάδα. «Το όνομα Αμοιβάδα προέκυψε σε μια συζήτηση μετά τη μαγνητοσκόπηση που κάναμε με την Chang Jing, δεξιοτέχνη του guzheng, μία από τις σημαντικές συνθέτριες της Κίνας, και με τον Zhang Di στο xiao (κινέζικο φλάουτο)», απαντά ο Πάνος Δημητρακόπουλος.
«Μας άρεσε πολύ ο πειραματισμός αυτός, μιας και είναι ο σκοπός μας να παίξουμε με μουσικούς από άλλα μουσικά στιλ και πολιτισμούς που θέλουν και οι ίδιοι να μετασχηματίσουν τον ρόλο των οργάνων τους και να δημιουργήσουν έναν νέο ήχο. Αυτή η “αγκαλιά” μάς θύμισε την κίνηση της Αμοιβάδας. Αλλά έχει κι άλλες προεκτάσεις, που σχετίζονται με το πώς αντιμετωπίζουμε τον εαυτό μας ως μουσικούς. Θέλουμε να αυτοσχεδιάζουμε ως “ένα”, ως μονοκύτταρος οργανισμός. Δηλαδή, να υπερβούμε το εγώ μας. Θέλουμε να είμαστε πάντα ανοιχτοί σε ερεθίσματα και νέες προκλήσεις και να αλλάζουμε το σχήμα, τις φόρμες και τις δομές όχι μόνο των μουσικών ειδών ή των κομματιών, αλλά των ιδίων των οργάνων μας».
Σε ποιο κοινό, ωστόσο, απευθύνεται ένα πολυσυλλεκτικό σχήμα; «Στους ακροατές και μουσικούς οι οποίοι, όπως εμείς, αναζητούν το σημείο στο οποίο τα ετερόκλητα τέμνονται και ισορροπούν», λέει ο Θωμάς. «Το λεπτό αυτό σημείο μόνο διαισθητικά μπορείς να εντοπίσεις, χωρίς να μπορείς να το ορίσεις με λόγια ή παρτιτούρες, παρά μόνο να το αισθανθείς τη στιγμή που συμβαίνει. Αντιμετωπίζουμε δηλαδή τη μουσική σαν ολότητα τοποθετημένη έξω από το χώρο και το χρόνο και όχι σαν τρία υλικά που απλώς αναμειγνύονται με απρόβλεπτα αποτελέσματα».
21 Ιανουαρίου, Μικρή Σκηνή, Ωρα: 20:00. Στέγη Ιδρύματος Ωνάση, Συγγρού 107. Εισιτήρια: 7 και 12 ευρώ.
Καλλιτεχνική επιμέλεια κύκλου συναυλιών «Μετασχηματισμοί»: Δημήτρης Παπαδημητρίου, Ραλλού Βογιατζή, Τάσος Ρωσόπουλος.
