Ο λόφος Καστά στην Αμφίπολη είναι φυσικός με μικρές ανθρώπινες επεμβάσεις, όπως δείχνουν τα πρώτα στοιχεία της γεωφυσικής διασκόπησης που πραγματοποίησε ομάδα επιστημόνων του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Η έρευνα επικεντρώθηκε γύρω από το ταφικό μνημείο και οι επιστήμονες έχουν στα χέρια τους τα πρώτα τέσσερα «σημεία ενδιαφέροντος», εκείνα δηλαδή που χρήζουν περαιτέρω διερεύνησης προκειμένου να διαπιστωθεί αν εκεί βρίσκονται κι άλλα ανθρώπινα κτίσματα ή πρόκειται για φυσικούς σχηματισμούς του εδάφους. Η ανάλυση, πάντως, σε ένα από αυτά έδειξε ότι δεν κρύβει κάποιο κτίσμα, αλλά υπήρχε απλώς συσσωρευμένο χώμα. «Η ανωμαλία της τομογραφίας οφείλεται στον αμμώδη γεωλογικό σχηματισμό», σύμφωνα με το υπουργείο Πολιτισμού.
Είναι πολύτιμο εργαλείο της σύγχρονης αρχαιολογικής έρευνας η γεωφυσική διασκόπηση, δηλαδή η εξέταση του υπεδάφους με σκοπό την εξακρίβωση της δομής του και τον εντοπισμό σημείων στο εσωτερικό του. Φωτίζει το έργο των αρχαιολόγων για τη συνέχιση των ερευνών τους ώστε η σκαπάνη να μη «χτυπάει» στα τυφλά. Μέσα από ειδικές αναλύσεις μπορεί να γίνει ένας χάρτης του υπεδάφους, που θα καταδεικνύει πιθανά αρχαιολογικά κατάλοιπα.
Η γεωφυσική έρευνα στον λόφο Καστά ξεκίνησε στις 11 Νοεμβρίου. Εγινε αποσπασματικά λόγω των κακών καιρικών συνθηκών και επικεντρώθηκε στο υπέδαφος γύρω από τον τάφο. Ερευνήθηκαν περίπου 3 από τα 20 στρέμματα του λόφου. Πράγμα που σημαίνει ότι οι επιστήμονες έχουν πολλή δουλειά στο μέλλον προκειμένου να διερευνήσουν όλο το εσωτερικό του. «Σ’ αυτή τη φάση ερευνήθηκε το υπέδαφος στον χώρο γύρω από τη θόλο, δηλαδή το πρανές βόρεια, όπως και τα άνδηρα που σχηματίστηκαν από την προηγηθείσα ανασκαφή, στα ανατολικά και δυτικά της», αναφέρει το υπουργείο Πολιτισμού. Και σημειώνει ότι «η θόλος φαίνεται ότι εδράστηκε και ανεγέρθηκε εντός ορύγματος, το οποίο διανοίχτηκε στους γεωλογικούς σχηματισμούς των πρανών του προϋπάρχοντος λόφου, που περατώνεται λίγα μέτρα βόρεια της θόλου». Δηλαδή, σε απλά ελληνικά, το ταφικό μνημείο οικοδομήθηκε εντός ορύγματος -αν αποκωδικοποιούμε σωστά το δελτίο Τύπου του υπουργείου Πολιτισμού, που χρειάζεται ειδικό επιστήμονα για να το εξηγήσει κι ας υπάρχει ολόκληρη ειδική επικοινωνιακή ομάδα, υπεύθυνη να συντάξει ένα κείμενο που να ενημερώνει σε απλή γλώσσα και όχι να μπερδεύει με δυσνόητα σημεία.
Τα πρώτα αποτελέσματα της γεωφυσικής διασκόπησης θα αξιοποιηθούν μελλοντικά από τους αρχαιολόγους της ανασκαφής, ενώ για πρώτη φορά μπορούν να λειτουργήσουν συμπληρωματικά ή συνδυαστικά με τα στοιχεία της πρώτης γεωφυσικής έρευνας στην περιοχή (το 1998) από τον πρώτο ανασκαφέα της, τον αείμνηστο Δημήτρη Λαζαρίδη.
Τώρα, αν ο λόφος κρύβει κι άλλες εκπλήξεις πέραν του γνωστού ταφικού μνημείου, που αποκάλυψε η Κατερίνα Περιστέρη, είναι κάτι που θα απαντηθεί στο μέλλον, καθώς οι έρευνες θα συνεχιστούν, καιρού επιτρέποντος. Οσο για τα αποτελέσματα της μελέτης των οστών αυτά αναμένονται άμεσα, το πολύ εντός των επόμενων δέκα ημερών, δηλαδή με τον καινούργιο χρόνο.
Η γεωφυσική διασκόπηση και η γεωλογική χαρτογράφηση του λόφου Καστά διεξάγεται από το Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Γεωφυσικής του ΑΠΘ με επικεφαλής τον διευθυντή του, καθηγητή Γρηγόρη Τσόκα, και τους καθηγητές Παναγιώτη Τσούρλο, Γιώργο Βαργεμέζη, μαζί με μεταπτυχιακούς φοιτητές και άλλο επιστημονικό προσωπικό του Εργαστηρίου. Επίσης συμμετέχουν ο ιζηματολόγος αν. καθηγητής Γιώργος Συρίδης, ο παλαιοσεισμολόγος καθηγητής Σπύρος Παυλίδης και ο γεωλόγος του ΥΠΠΟ δρ Ευάγγελος Καμπούρογλου.
