Ικανοποιώντας η κυβέρνηση τις πιεστικές απαιτήσεις των δανειστών της χώρας, τούς απέστειλε, εν όψει του Eurogroup που θα συνέλθει μεθαύριο Τετάρτη, μια λίστα με 13 κοστολογημένες μεταρρυθμίσεις, τις οποίες έχει επεξεργαστεί. Αν τα μέτρα εγκριθούν, τότε θα ανοίξει ο δρόμος για την εκταμίευση των προβλεπόμενων χρηματοδοτήσεων. Αν δεν εγκριθούν, τότε η κυβέρνηση θα αντιμετωπίσει σοβαρά προβλήματα, όπως ανέφερε και στην επιστολή του στις 15 Μαρτίου προς τη Γερμανίδα καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας. Εγραφε: «Δεδομένου ότι η Ελλάδα δεν έχει πρόσβαση στις αγορές χρήματος και επίσης εν όψει των αυξημένων υποχρεώσεων για την αποπληρωμή του χρέους την άνοιξη και το καλοκαίρι του 2015 (κυρίως προς το ΔΝΤ) πρέπει να γίνει ξεκάθαρο πως οι ειδικοί περιορισμοί της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, σε συνδυασμό με τις καθυστερήσεις στις εκταμιεύσεις, θα καθιστούσαν αδύνατο για οποιαδήποτε κυβέρνηση να εξυπηρετήσει τις υποχρεώσεις της για το χρέος. Η εξυπηρέτηση αυτών των υποχρεώσεων μόνο μέσω εσωτερικών πηγών θα οδηγούσε σε μια μεγάλη επιδείνωση στη χτυπημένη από την ύφεση ελληνική οικονομία, ένα ενδεχόμενο που δεν θα το επιτρέψω».
Η τελευταία φράση ερμηνεύτηκε ως προειδοποίηση ότι η κυβέρνηση θα ήταν αναγκασμένη να επιλέξει ανάμεσα στην αποπληρωμή των δανείων που οφείλει η Ελλάδα, κυρίως προς το ΔΝΤ, ή στις κοινωνικές δαπάνες, δηλαδή τους μισθούς και τις συντάξεις. Με το πνεύμα αυτό ο υπουργός Οικονομικών Γιάνης Βαρουφάκης έκανε λόγο για «ρήξη», υπονοώντας μια ρήξη της Ελλάδας με τους δανειστές της. Ανοιχτά για «ρήξη» μίλησε σε τηλεοπτική του συνέντευξη και ο αναπληρωτής υπουργός Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων Ευκλείδης Τσακαλώτος.
Θα αποφευχθεί η «ρήξη»; Η λίστα των μεταρρυθμίσεων θα πρέπει λογικά να ικανοποιήσει τους δανειστές, αφού από τις 13 βασικές προτάσεις οι 12 έχουν εισπρακτικούς στόχους. Αυτές είναι: 1) Φορολογική αμνηστία σε όσους έχουν αδήλωτα χρήματα στο εξωτερικό ώστε να μπορούν να τα νομιμοποιήσουν με έναν μικρό φόρο. 2) Φορολόγηση του μεγάλου πλούτου. 3) Αντικατάσταση του ΕΝΦΙΑ με τον Φόρο Μεγάλης Ακίνητης Περιουσίας. 4) Εκκαθάριση ληξιπρόθεσμων χρεών. 5) Μαχαίρι στις πρόωρες συνταξιοδοτήσεις. 6) Ιδιωτικοποιήσεις. 7) Λοταρία με τις αποδείξεις αγοράς αγαθών. 8) Αντιμετώπιση των μη εξυπηρετουμένων δανείων των τραπεζών. 9) Μετάταξη προϊόντων από τον χαμηλό ΦΠΑ 13% στον υψηλό 23%. 10) Καταπολέμηση της διαφθοράς και του λαθρεμπορίου. 11) Φορολογικοί έλεγχοι και από «ράμπο». 12) Αναθεώρηση δαπανών για μη μισθολογικά επιδόματα. Μόνο μία μεταρρύθμιση που αφορά την αγορά εργασίας προβλέπει «σε βάθος χρόνου» αύξηση του κατώτατου μισθού. Αναπτυξιακό χαρακτήρα, αλλά περιορισμένης έκτασης, έχει η μεταρρύθμιση για τις ιδιωτικοποιήσεις. Με τις μεταρρυθμίσεις αυτές ο δρόμος προς την ουσιαστική ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων εργασίας για τη μείωση της ανεργίας παραμένει κλειστός καθ’ υπαγόρευσιν των δανειστών μας.
Ομοια με τη σημερινή κατάσταση αντιμετώπισε και η κυβέρνηση του Ελευθερίου Βενιζέλου (τετραετία 1928-1932) όταν βρέθηκε στη δίνη της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, που ξεκίνησε από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Την αντιμετώπισε δυναμικά, γι’ αυτό και πέτυχε αντί επιβαρύνσεων να πάρει μέτρα φορολογικών ελαφρύνσεων, ώστε να στηριχτεί η οικονομία. Ορισμένα μέτρα είναι όμοια με αυτά της σημερινής κυβέρνησης. Συγκεκριμένα: Με νόμο έδωσε τη δυνατότητα να πληρωθούν σε δόσεις οι οφειλόμενοι φόροι, ιδιαίτερα της καθαράς προσόδου, από οικοδομές, εμπορικές και βιομηχανικές επιχειρήσεις, μισθωτές υπηρεσίες, ελευθέρια επαγγέλματα, με την πρόβλεψη ότι «εν περιπτώσει προκαταβολής των οφειλομένων οι φορολογούμενοι θα ετύγχανον εκπτώσεως του οφειλομένου φόρου».
Επίσης, με νόμους η κυβέρνηση του Ελευθερίου Βενιζέλου προχώρησε σε καταργήσεις, μειώσεις και απαλλαγές πολλών φόρων. Π.χ.: μειώθηκε η φορολογία επιτηδεύματος, οικοδομών, επί των μερισμάτων ανώνυμων εταιρειών, επί των κερδών των αλλοδαπών ανώνυμων εταιρειών, επί του ελαιολάδου και των προϊόντων λαδιού, επί των αιγοπροβάτων και των χοίρων, των κουκουλιών, της σταφίδας Κρήτης κ.ά. Για τη δίωξη του λαθρεμπορίου ίδρυσε ειδική υπηρεσία «χάρις εις την οποίαν αι διαφυγαί περιορίστηκαν εις το ελάχιστον». Επίσης, ίδρυσε την Επιτροπή Κρατικών Προμηθειών, έδωσε με νέο νόμο ουσιαστικές αρμοδιότητες στη Διοίκηση Δημοσίων Κτημάτων και πέτυχε την αξιοποίηση της περιουσίας του Δημοσίου, ενοποίησε τις υπηρεσίες διαχείρισης εθνικών κληροδοτημάτων και είχε θεαματικά αποτελέσματα. Τέλος, ίδρυσε το Ανώτατον Οικονομικόν Συμβούλιον με σκοπό «την ενδελεχή μελέτην και παρακολούθησιν των διαφόρων οικονομικών ζητημάτων προς οικονομικήν διαφώτισιν της κυβερνήσεως εις την εφαρμογήν ολοκληρωμένης οικονομικής πολιτικής». Παράλληλα δρομολόγησε την εκτέλεση μεγάλων αναπτυξιακών έργων.
Μακάρι η σημερινή κυβέρνηση να μπορούσε να εφαρμόσει μεταρρυθμίσεις όμοιες με εκείνες των κυβερνήσεων του Ελευθερίου Βενιζέλου. Για να το επιχειρήσει, θα πρέπει πρώτα να εξυγιανθεί το σπάταλο, διεφθαρμένο και διαβρωμένο κράτος. Αυτήν την ώρα, ωστόσο, επείγει η κυβέρνηση να τα βρει με τους δανειστές, διότι τα ταμεία είναι άδεια. Ελαφρά τη καρδία κάποιοι μίλησαν για «ρήξη». Θα ήταν ολέθριο λάθος η «ρήξη». Εκείνο που χρειάζεται είναι να πετύχει η κυβέρνηση έναν «έντιμο συμβιβασμό».
