Τα Βραβεία Πούλιτζερ θεσμοθετήθηκαν με κληροδότημα του Ουγγρο-Αμερικανού δημοσιογράφου και εκδότη Τζόζεφ Πούλιτζερ για την ίδρυση Σχολής Δημοσιογραφίας στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια και την προώθηση της δημοσιογραφικής έρευνας – παρόλο που οι δημοσιογραφικές πρακτικές που ακολούθησε ο ίδιος ο Πούλιτζερ καθιέρωσαν τον όρο «κίτρινος Τύπος»! Απονεμήθηκαν πρώτη φορά το 1917.
Αρχικά προβλέπονταν βραβεία σε εννέα κατηγορίες, ωστόσο στην πορεία προστέθηκαν και άλλα, ώστε σήμερα να απονέμονται συνολικά 21 βραβεία, δεκατέσσερα εκ των οποίων αφορούν τον αμιγώς δημοσιογραφικό χώρο, ενώ τα υπόλοιπα επτά αφορούν τις Τέχνες και τα Γράμματα.
Πριν από 100 χρόνια, το Βραβείο Πούλιτζερ του 1921 για μυθιστόρημα απονεμήθηκε στην Ιντιθ Γουόρτον για το βιβλίο της «Τα χρόνια της αθωότητας» – πρώτη φορά σε γυναίκα συγγραφέα! Η Γουόρτον, γόνος πλούσιας οικογένειας της Νέας Υόρκης, παντρεύτηκε το 1885 τον τραπεζίτη Εντουαρντ Ρόμπινς Γουόρτον από τη Βοστόνη και εγκαταστάθηκαν στη Γαλλία. Εκεί προσπάθησε να συνδυάσει τις υποχρεώσεις που επίτασσε η κοινωνική της θέση και ο ρόλος της συζύγου με τις φιλοδοξίες της ως ανερχόμενης συγγραφέα.
Προσπάθειες που δεν καρποφόρησαν, λόγω και των ψυχολογικών προβλημάτων του συζύγου της. Χώρισαν το 1913. Η Γουόρτον παρέμεινε στη Γαλλία και ενσωματώθηκε στους λογοτεχνικούς κύκλους του Παρισιού, συναναστρεφόμενη συγγραφείς όπως ο συμπατριώτης της Χένρι Τζέιμς.
Ισως λόγω όλων αυτών των βιωμάτων η πλοκή του βραβευμένου μυθιστορήματος αφορά το δίλημμα που αντιμετωπίζει ένας νεαρός δικηγόρος ο οποίος ερωτεύεται την μεγαλύτερης ηλικίας, διαζευγμένη εξαδέλφη της αρραβωνιαστικιάς του, κόμισσα Ολένσκα, που έχει επιστρέψει στην Αμερική από την Ευρώπη, μετά τη λύση του γάμου της.
Ολα είναι εναντίον του έρωτά τους: οι ηλικίες τους, η αυθεντικότητα και η αντισυμβατικότητα της καλλιεργημένης και ευαίσθητης Ολένσκα, η επιδίωξή της να κυνηγήσει ξανά την ευτυχία παρά το διαζύγιό της, η συνεχής διεκδίκηση του δικαιώματος να εκφράζει ελεύθερα τη γνώμη της. Το συντηρητικό μεγαλοαστικό περιβάλλον της υψηλής κοινωνίας, μέλη της οποίας είναι οι βασικοί χαρακτήρες του έργου, δεν αφήνει κανένα περιθώριο παρεκκλίσεων από το κοινωνικά αποδεκτό πρότυπο και καμία δυνατότητα διασάλευσης των ασφυκτικών κοινωνικών συμβάσεων πάνω στις οποίες είναι δομημένη η ταυτότητά τους.
Το βιβλίο, γραμμένο πριν από 100 χρόνια ακριβώς, κατά τη διάρκεια της πανδημίας ισπανικής γρίπης που «θέρισε» εκατομμύρια ανθρώπους, μυθοποιεί την αξία της ανθρώπινης επαφής, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στο παραμικρό, υπαινικτικό και ελλειπτικό άγγιγμα βλεμμάτων και ακροδακτύλων. Αυτό το κλίμα μετέφερε πιστά και ο Αμερικανός σκηνοθέτης Μάρτιν Σκορσέζε στην ομότιτλη ταινία το 1993, αναβιώνοντας μια εποχή απαγόρευσης της ανθρώπινης επαφής λόγω των κοινωνικών συμβάσεων, όπως καταγράφεται σε μια εποχή πανδημίας… Αραγε σήμερα για ποια «χρόνια της αθωότητας» μπορούμε να μιλάμε;
* (Ph.D.)2, αναπληρωτής καθηγητής Ιατρικής Φυσικής – Υπολογιστικής Ιατρικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης
-320x213.jpg)
