Εχει περάσει να λέγεται «Σπίτι του Πόε», αν και ουδέποτε κατοίκησε ο Πόε σ’ αυτό. Σημασία έχει πώς και γιατί ονομάζεις κάτι, χωρίς να παίρνεις υπόψη την πραγματική του ιστορία. Κάνεις, όπως λέμε στη μοντέρνα ορολογία, το δικό σου αφήγημα, για λόγους που εσύ νομίζεις. Οχι δολίως, να εξηγούμαστε, εκεί πάμε σε άλλη ιστορία. Το κάνεις καλοπροαίρετα, με αγαθό σκοπό, συχνά για να δώσεις ένα πρόσωπο στο αφήγημά σου, που δεν το είχε.
Και ένα σπίτι μιας διασημότητας που όλοι ξέρουν (ή μπορούν να μάθουν) πού και πότε γεννήθηκε, πού, πότε και πώς πέθανε, είναι ένα πρόσωπο, καθώς σπίτι, συγκεκριμένο, δεν διακρίνεται στον ορίζοντα της πολυτάραχης, αλλά και σύντομης ζωής του Εντγκαρ Αλαν Πόε (1809-1849)· ο κυριότερος εκπρόσωπος του αμερικανικού ρομαντισμού (ίσως, με τον κατά δέκα χρόνια νεότερο Ουόλτ Ουίτμαν, 1819-1892), με διεθνή ακτινοβολία και επίδραση σε πλήθος μεταγενέστερων, που «πολιτογραφήθηκε» ως «προφήτης» της «λογοτεχνίας του τρόμου» και της «αστυνομικής λογοτεχνίας». Αλλά με τη λογοτεχνία -την Τέχνη γενικά- πάντα υπάρχει δεύτερη ανάγνωση· ή τρίτη ματιά, να θυμίσουμε την παρούσα στήλη…
Επισκεφτήκαμε, με τις ανιψιές μου, αυτό το σπίτι, στο Ρίτσμοντ, πρωτεύουσα της Βιρτζίνια [«23 Μαρτίου 2019, 11:45 π,μ.» κατέγραψα στο σημειωματάριο]. Πρωτεύουσα της Βιρτζίνια, αλλά και της Συνομοσπονδίας των Νοτίων με τον Εμφύλιο και πρωτεύουσα του καπνού, με σβησμένη σήμερα την καμινάδα του «Λάκι Στράικ», αλλά εν λειτουργία τη «Φίλιπ Μόρις». Σ’ αυτή την περιοχή, στα δυτικά της πόλης, όπου παλιά εργοστάσια έχουν μετατραπεί (κάτι μας θυμίζει…) σε μπαρ και ρεστοράν πολυτελείας, είναι και το «Σπίτι του Πόε».
Χτίστηκε τη δεκαετία 1740-1750 για την οικογένεια Γερμανού μετανάστη από τη Φιλαδέλφεια. Ανήκε στην οικογένεια μέχρι το 1911. Κρίθηκε τότε διατηρητέο με την ονομασία «Παλιό Πέτρινο Σπίτι» ως το αρχαιότερο σωζόμενο στο Ρίτσμοντ της λεγόμενης αποικιακής αρχιτεκτονικής. Και από το 1922, με ενέργειες πολιτών του Ρίτσμοντ και των «Τάιμς Νέας Υόρκης», στεγάζει το «Μουσείο Πόε».
Κυρίως επειδή ο Πόε γεννήθηκε μεν στη Βοστόνη και πέθανε (υπό μυστηριώδεις, έως τώρα αδιευκρίνιστες συνθήκες…) στη Βαλτιμόρη, αλλά κατά μεγάλα διαστήματα της σύντομης ζωής του έζησε στο Ρίτσμοντ με την οικογένειά του (παντρεύτηκε εξαδέλφη του, έκαναν κι ένα παιδί) και βιοπορίστηκε ως δημοσιογράφος και επιμελητής εκδόσεων· τα μπεστ-σέλερ για τους συγγραφείς ήρθαν πολύ κατοπινότερα!
Τρία κτίρια, καλαίσθητα αλλά κάπως… μυστηριώδη, με εσωτερικό κήπο. Εκθέματα αρκετά, ενδιαφέροντα κειμήλια του συγγραφέα, χειρόγραφα, πρώτες, σπάνιες εκδόσεις, παντού… κοράκια (ανάγλυφα, ζωγραφιστά, βαλσαμωμένα· το «Κοράκι» θεωρείται το άπαν της ποιητικής του δημιουργίας) και δύο γάτοι, μαύροι, ολόμαυροι, ζωντανοί, κυκλοφορούσαν ανάμεσά μας και χαϊδευόντουσαν στα πόδια μας. Δεν πρόσεξα μόνο αν ήταν μονόφθαλμοι, όπως «Ο Μαύρος Γάτος» στο κορυφαίο διήγημα του Πόε, που εντέλει δεν ήταν ένας, αλλά δύο! Φωτογραφηθήκαμε και μέσα στο (έκθεμα και αυτό!) όρθιο ανοιχτό φέρετρο. Μοναδική ευκαιρία στη ζωή ενός… ζωντανού!
ΥΓ. Για πολλές δεκαετίες, 1930-2008, στον τάφο του Πόε εμφανιζόταν μυστηριώδης θαυμαστής, πρώτες πρωινές ώρες των γενεθλίων του Πόε, 19 Ιανουαρίου, άφηνε κόκκινα τριαντάφυλλα στο μνήμα και έκανε πρόποση από ένα μπουκάλι κονιάκ.
