Παραμυθίας 40

Μέθαγε, θαρρείς, με τη θέα της γερμανικής μπότας. Σάρκαζε τον κίνδυνο. Οποιος δεν τον γνώριζε δεν θα μπορέσει ποτέ να πιάσει εκείνο το περιπαιχτικό του χαμόγελο. Ηταν έτοιμος να θυσιαστεί. Κι όταν ήρθε η καταραμένη ώρα, εκείνος πέρασε τόσο φυσικά απ’ τη ζωή στον θάνατο, απ’ τη μια κατάσταση στην άλλη, μ’ εκείνο το μεγαλείο που έχουν οι κομμουνιστές: αθόρυβα, σεμνά, παλικαρίσια. Δικό τους μυστικό. Ας εξηγήσουν άλλοι το φαινόμενο Νίκος Γλέζος. (Ηλίας Λιβιεράτος)

Πώς να ξεχάσω όταν κυκλώσαμε την ιταλική καζέρμα, με την πτώση του Μουσολίνι, και την ώρα που συζητούσαμε με τον Ιταλό αξιωματικό για την παράδοση ή τη συνεργασία τους, ο Νίκος με άλλους συναγωνιστές άδειαζαν την αποθήκη οπλισμού από πυρομαχικά, χειροβομβίδες και άλλα; […] Τέλη Φεβρουαρίου 1943. Επί μέρες τυπώναμε προκηρύξεις ενάντια στην πολιτική επιστράτευση, ξεσηκώναμε με ομιλίες και άλλες εκδηλώσεις. Πάντα μπροστάρης ο Νίκος. (Μπάμπης Κουτσουβέλης)

Επιθέσεις δεχόμαστε ταχτικά από χίτες και τσολιάδες και τότε διαπίστωνα την απαράμιλλη παλικαριά του Νίκου Γλέζου. Κάποτε, έπειτα από ανοιχτή συγκέντρωση στην οδό Αχιλλέως του Μεταξουργείου, κινδυνεύσαμε από ροπαλοφόρους και πιστολάδες. Ο Νίκος με μια ομάδα συναγωνιστών οχυρώθηκαν σ’ ένα κοντινό καφενείο και τους αντιμετώπισαν πετώντας… γκαζόζες, οι οποίες με το θορυβώδες σκάσιμο και την εκτίναξή τους λειτούργησαν σαν «χειροβομβίδες» και απομάκρυναν τους επιτιθέμενους. (Θύμιος Μαύρης)

Ραπόρτο του μπάρμπα Ψ (σ.σ. συνωμοτικό προσωνύμιο του Πλουμπίδη) ζητούσε από κάθε τομέα της ΕΠΟΝ να δώσει ένα ή δύο πολύ καλά διαλεγμένα παιδιά, ψυχωμένα, σοβαρά, απόλυτης εμπιστοσύνης, για να τεθούν στη διάθεση της κομματικής ηγεσίας για πολύ εμπιστευτική δουλειά. […] Η εκλογή έπεσε φυσιολογικά στον Νίκο, που συμφώνησε «ασμένως» και πήρε σύνδεση. Λίγες μέρες αργότερα ο ίδιος ο γραμματέας της Αχτίδας μού είπε ότι οι «απάνω» βρήκαν την επιλογή μας πολύ καλή. (Λευτέρης Μαυροειδής)

Ερχόταν στο Χαϊδάρι από τα ανακριτικά γραφεία των Ες Ες, το λεγόμενο ακόμα και σήμερα κολαστήριο της οδού Μέρλιν. Με τον Νίκο είχαμε συνεργαστεί στο πανεπιστήμιο. Δεν τον είχα ξαναδεί ώς την ημέρα που τον φέραν στο κτίριο 15. (Γκαστόν Βερναρδής) Μεγάλη Παρασκευή, με τσακισμένο όλο του το κορμί από τα βασανιστήρια, παραμορφωμένος, αντί να βογκάει, τάιζε γάλα τον σύντροφό του με το μπουκάλι, χαμογελώντας και τραγουδώντας για να του απαλύνει τον πόνο, ξεχνώντας τον δικό του. (Ηλίας Λιβιεράτος)

Σαν σήμερα το 1944 εκτελέστηκε στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής μαζί με ακόμα 91 πατριώτες ο 19χρονος σπουδαστής της Παιδαγωγικής Ακαδημίας Νίκος Ν. Γλέζος. Συνελήφθη στις 13 Απριλίου στο Σύνταγμα έπειτα από ένοπλη συμπλοκή με τους ναζί. Αποτύπωμα της θυσίας χιλιάδων αγοριών και κοριτσιών της γενιάς του, το ειδοποιητήριο που ’γραψε στη φόδρα του μπερέ του στο καμιόνι που τον οδηγούσε στο απόσπασμα. Οι αφηγήσεις των συναγωνιστών του είναι από τιμητική έκδοση του ιδρύματος με το όνομά του.