Το μεγαλύτερο βουνό της Αττικής, 300 χιλιάδες στρέμματα. Υψηλότερη κορφή Καραβόλα, 1.413 υψόμετρο. Εθνικός δρυμός. Τοπίο ιδιαίτερου φυσικού κάλλους. Ενταγμένη στο δίκτυο Natura 2000. Με καθορισμένες περιοχές προστασίας βάσει Προεδρικού Διατάγματος μετά την καταστροφική πυρκαγιά του 2007, που κατέκαψε περί τα 56.000 στρέμματα και, πιθανόν, εξαφάνισε σπάνια είδη της τοπικής χλωριδοπανίδας. Απέραντη ποικιλία τοπίου, γεωμορφολογίας, με μακραίωνη φυσική και ανθρώπινη ιστορία, από την αρχαιότητα: κατοίκηση, λατρευτικά ιερά και τελετές, αμυντικές οχυρώσεις…
Ωρες και όρεξη να ’χεις να την περπατάς και να την ψάχνεις. Εκατοντάδες βατά μονοπάτια, σηματοδοτημένες διαδρομές ποδηλάτου (mountain bike), καταφύγια σπήλαια, ρεματιές, φαράγγια, καταβόθρες, μία λίμνη (Μπελέτσι) στα 600 υψόμετρο, 7.000 τετραγωνικά, 9 μέτρα μέγιστο βάθος, στη θέση Αγία Τριάδα και ένα… καζίνο˙ παλιά… αμαρτία που απέμεινε από ένα ξενοδοχείο υψηλών προδιαγραφών και προσδοκιών, που οικοδομήθηκε πάνω σε παλιό (1916) σανατόριο και κατάπιε αβέρτα κονδύλια του Δημοσίου και (το καζίνο) ιδιωτικές περιουσίες πλουσίων που ήθελαν να γίνουν πλουσιότεροι.
Βόρειο προπύργιο της Αθήνας η Πάρνηθα, με πύργους, φυσικές οχυρές θέσεις και διαβάσεις: Φυλή, 700 υψόμετρο, Δεκέλεια (Κλειδί), υψόμετρο 640. Στρατηγείο Σπαρτιατών η Φυλή στον Πελοποννησιακό Πόλεμο. Ο τάφος του τραγωδού Σοφοκλή στη Δεκέλεια. Στην Πάρνηθα τοποθετεί ο Αριστοφάνης τις «Νεφέλες» του, με τον Στρεψιάδη να μπλέκει με τους σοφιστές και τον Σωκράτη, για να του μάθουν κόλπα πώς να γλιτώσει από δανειστές και τοκογλύφους και να γίνεται ένα μαγαζί μπάχαλο.
Πεύκα στα χαμηλά, έλατα στα ψηλά, βότανα ένα σωρό και το μοναδικό, νομίζω, στην Ελλάδα κόκκινο ελάφι, που παραλίγο να εξαφανιστεί στην πυρκαγιά του 2007, αλλά, ευτυχώς, πρόλαβε και σώθηκε. Και τι δεν έχει η Πάρνηθα! Μια ανάσα, που λέμε, από την Αθήνα, να πάρει μιαν ανάσα κάθε πικραμένος, να βρει και μια στιγμή ανεμελιάς κάθε ξένοιαστος καβαλάρης…
