Η «επαγρύπνηση του έθνους» δεν είναι μια λεκτική μεταφορά που χρησιμοποιεί ο Νίτσε. Είναι η ιστορική συνθήκη κάθε συλλογικής κοινότητας. Εχουμε δεχθεί στην Ελλάδα, η οποία θεσμοθέτησε στο ύψιστο επίπεδο αυτοσυνειδησίας της (δηλ. με απόφαση της Βουλής), τη λήξη του εμφύλιου πολέμου. Και τώρα, ως πολιτική κοινωνία που έχει διανύσει πολλά ιστορικά χιλιόμετρα, βρισκόμαστε μπροστά σε μια «εμπορική και συναλλακτική φρίκη».
Βρισκόμαστε μπροστά στον «δεύτερο θάνατο» των 200 Ελλήνων πολιτών. Δεν έκαναν κανένα έγκλημα! Ηταν κρατούμενοι επί χρόνια του Μεταξά, επειδή δεν είχαν τις ίδιες ιδέες με τον δικτάτορα. Ηταν τότε (1944) Πρωτομαγιά και οι 200 οδηγήθηκαν στην Καισαριανή και θανατώθηκαν από τους ναζί. Το παρελθόν επιστρέφει μετά από χρόνια: τι θα κάνουμε σε θεσμικό και πολιτικό επίπεδο την Πρωτομαγιά του 2026; Εχουμε κάνει όλες τις διεργασίες επεξεργασίας του παρελθόντος, αλλά δυστυχώς δεν είχαμε προβλέψει ότι η νέα εποχή του εμπορίου θα αναζωπυρώσει τις μνήμες του λαού μας.
Αυτό που διαπιστώνω είναι το εξής: η «επεξεργασία του παρελθόντος» παραμένει μια τυπική διαδικασία και δεν μπορεί να ενσωματωθεί στη συνειδησιακή κατάσταση του έθνους. Ο τρόπος με τον οποίο αντέδρασαν κόμματα και κράτος μπροστά σ’ αυτή την «εμπορική φρίκη» αποδεικνύει ότι ως πολιτική κοινωνία δεν έχουμε εργαστεί σε βάθος ώστε να αντιληφθούμε τι ακριβώς μας συμβαίνει. Ο Βέλγος συλλέκτης πουλάει και η ελληνική πολιτική κοινωνία αγοράζει!
Η ιστορικο-πολιτική περίπτωση των 200 Ελλήνων πολιτών, και στην πρώτη φάση του πολιτικού θανάτου τους και στη δεύτερη φάση του εμπορικού θανάτου τους, τεκμηριώνει και αποδεικνύει ότι ως πολιτική κοινωνία χρειάζεται να κάνουμε μεγάλα και αποφασιστικά βήματα για να αποκτήσουμε επιτέλους διαφωτιστική ιστορική συνείδηση. Αυτό χρειαζόμαστε για να βαδίσουμε στο μέλλον.
* Πολιτικός φιλοσόφος
