Μήνυμα ΔΕΝ ελήφθη

Στις ευρωεκλογές, το κεντρικό θέμα ήταν τα χωρίς προηγούμενο ποσοστά της αποχής, τόσο απέναντι στα δύο «μεγάλα» κόμματα όσο και απέναντι στα υπόλοιπα του προοδευτικού τόξου. Οι απώλειες ψήφων σε απόλυτα νούμερα για τους δύο μεγάλους: πάνω από 1 εκατομμύριο για τη Ν.Δ., πάνω από 0,5 εκατ. για τον ΣΥΡΙΖΑ.

Παρ’ όλα αυτά, από τις εκλογές μέχρι σήμερα η κατάσταση έχει ως εξής. Οι πάροχοι ηλεκτρικού ρεύματος αυξάνουν τις χρεώσεις στην κιλοβατώρα κάθε μήνα. Κάναμε Πάσχα με 8 σεντ/κιλοβατώρα και θα κάνουμε Χριστούγεννα με 35, ενώ τα πράσινα τιμολόγια που επέλεξε η πλειονότητα των καταναλωτών έχουν καταντήσει κόκκινα για την τσέπη τους. Η κυβέρνηση παρουσιάζει ως κανονικότητα το να εφαρμόζουμε ειδικό αλγόριθμο για να αποφασίσουμε με ποιο χρώμα τιμολόγιο θα βγάλουμε τον μήνα. Παράλληλα, η ακρίβεια έχει φτάσει σε σημεία που το καρπούζι θεωρείται είδος πολυτελείας, με τους κυβερνητικούς βουλευτές να προτείνουν χωρίς αιδώ να το αγοράζουμε σε φέτες. Κι αυτό, ενώ τα μεγαλοστελέχη των τραπεζών τριπλασιάζουν τις αποδοχές τους, με τις ευλογίες βέβαια της κυβέρνησης μέσω του εκπροσώπου του Δημοσίου (ΤΧΣ).

Στην Υγεία, ενώ όλη η επικράτεια είναι υποστελεχωμένη σε ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό, διαθέτουν τα νοσοκομεία σε ιδιώτες ή επιτρέπουν στους γιατρούς του ΕΣΥ να ιδιωτεύουν -όπου υπάρχει περιθώριο για κερδοφορία εις βάρος των ασθενών-, ενώ στην παραμεθόριο απειλούν τους γιατρούς με επίταξη αν δεν καλύψουν τα κενά των εφημεριών που οι ίδιοι έχουν δημιουργήσει.

Στη διεθνή πολιτική, οι επιτυχίες διαδέχονται η μια την άλλη. Από τη μια οι ακροδεξιοί Βορειομακεδόνες μάς εγκαλούν ότι δεν τηρούμε τη Συμφωνία των Πρεσπών, χωρίς να έχουμε ενεργοποιήσει κανένα από τα επιμέρους μνημόνια (με ορατό κίνδυνο να περιέλθει η προστασία του εναέριου χώρου τους στην Τουρκία). Από την άλλη, η Τουρκία επιβάλλει εμπράκτως και με προβολή ισχύος μπροστά στην Κάσο το τουρκο-λιβυκό μνημόνιο, προωθώντας απροκάλυπτα τις πάγιες θέσεις της ότι τα νησιά του Αιγαίου δεν έχουν ΑΟΖ, υφαλοκρηπίδα, ενώ τα χωρικά ύδατα περιορίζονται αυστηρά στα 6 μίλια.

Στο πεδίο του τουρισμού, οι εργαζόμενοι δουλεύουν σε συνθήκες γαλέρας, ενώ οι μόνιμοι κάτοικοι των νησιών παροτρύνονται από τις τοπικές αρχές να μην κυκλοφορούν τις ώρες αιχμής καθώς παρεμποδίζουν τα μιλιούνια των τουριστών από τα κρουαζιερόπλοια που κάνουν την απογευματινή τους βόλτα στα σοκάκια. Στα αστικά κέντρα, οι φοιτητές και οι μόνιμοι κάτοικοι εκτοπίζονται σε όφελος του καρτέλ της βραχυχρόνιας μίσθωσης, σε μια άνευ προηγουμένου στεγαστική κρίση για όλους.

Ολα αυτά αποδεικνύουν ότι το μήνυμα όχι μόνο δεν ελήφθη από πλευράς κυβέρνησης, αλλά φαίνεται ότι ορισμένα κυβερνητικά στελέχη δοκιμάζουν τις αντοχές της κοινωνίας σε όλα τα επίπεδα, εμφανιζόμενοι με προκλητικό τρόπο να παρουσιάζουν όλα τα παραπάνω ως κανονικότητα.

Στην αξιωματική αντιπολίτευση υπάρχουν πολύ πιο σημαντικά από το να δοθεί η βαρύνουσα σημασία στα παραπάνω. Φαίνεται ότι οι 930.000 ψηφοφόροι του 2023 που το 2024 έγιναν 590.000 δεν είναι τόσο στο επίκεντρο όσο το ότι οι «53» του 2023 έγιναν «87» το 2024. Οι εκλογές για αρχηγό κόμματος κάθε Οκτώβριο τείνουν να καθιερωθούν θεσμός, όπως το ετήσιο Φεστιβάλ Βιβλίου. Το δε ΠΑΣΟΚ ζει και πάλι στον αστερισμό της διαδοχής, με βασικό επιχείρημα την παραδοξότητα ότι ο νυν πρόεδρος δεν κατάφερε να γίνει πρωθυπουργός.

Εν τω μεταξύ οικογενειακά τζάκια πασχίζουν να επανέλθουν στα πράγματα του κόμματος «μέσω τρίτων», ενώ νέα πρόσωπα αποτολμούν να δράσουν ως δελφίνοι με μόνη προοπτική να αποτελέσουν ρυθμιστικό παράγοντα την επαύριο του συνεδρίου για την πολιτική τους καριέρα και μόνο. Τέλος, ο υπόλοιπος προοδευτικός χώρος, εντός ή εκτός Βουλής, αγκομαχά με ρητορικές, πρόσωπα και μεθόδους τα οποία είναι ίδια και απαράλλαχτα τον τελευταίο μισό αιώνα της Μεταπολίτευσης, με τα γνωστά αποτελέσματα. Από το Κέντρο έως την Αριστερά (παλαιά και νέα) η ομφαλοσκόπηση καλά κρατεί.

Βέβαια, μερίδιο ευθύνης στα τραγικά ποσοστά της αποχής πρέπει οπωσδήποτε να αποδοθεί και στις άλλες δύο μορφές εξουσίας. Από τη μια στη δικαστική, που τα τελευταία χρόνια δεν σταματά να μας εκπλήσσει, με πιο πρόσφατο επίτευγμά της το πόρισμα της εισαγγελικής έρευνας για τις υποκλοπές. Από την άλλη στην τέταρτη, για την οποία οι ευθύνες είναι οριζόντιες όπως οριζόντια είναι και η οπτική τους τις τελευταίες δεκαετίες.

Βρισκόμαστε λοιπόν τρεις μήνες μετά τις ευρωεκλογές και το μήνυμα δυστυχώς δεν ελήφθη. Οδεύουμε ολοταχώς σε μια εξέλιξη με τραγικές συνέπειες: αφ’ ενός οι ψηφοφόροι του προοδευτικού χώρου να παραμείνουν συνειδητά και διαχρονικά απέχοντες από οποιαδήποτε εκλογική διαδικασία στο μέλλον και αφ’ ετέρου όλοι οι απογοητευμένοι να συνεχίσουν να μετακινούνται σταδιακά αλλά σταθερά προς την Ακροδεξιά. Και τότε θα ζούμε στιγμές όπως στη Γαλλία. Που θα πρέπει να συμμαχούν όλα τα κόμματα του προοδευτικού χώρου για να κερδίσουν το ένα κόμμα της Ακροδεξιάς. Και μάλιστα θα πανηγυρίζουμε γι’ αυτό.

*Καθηγητής ΕΜΠ