• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    14°C 11.4°C / 15.2°C
    2 BF
    56%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    11°C 10.3°C / 12.5°C
    4 BF
    43%
  • Πάτρα
    Αραιές νεφώσεις
    13°C 12.0°C / 13.0°C
    3 BF
    69%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    6°C 4.9°C / 5.5°C
    3 BF
    78%
  • Αλεξανδρούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    9°C 9.2°C / 9.2°C
    1 BF
    55%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 7.0°C / 10.9°C
    0 BF
    57%
  • Κοζάνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    3°C 3.4°C / 7.3°C
    2 BF
    81%
  • Αγρίνιο
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 10.7°C / 10.7°C
    2 BF
    82%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    15°C 14.4°C / 15.4°C
    3 BF
    72%
  • Μυτιλήνη
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 7.9°C / 9.6°C
    3 BF
    81%
  • Ερμούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    13°C 11.8°C / 12.8°C
    4 BF
    60%
  • Σκόπελος
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 10.7°C / 12.7°C
    2 BF
    62%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 12.9°C / 12.9°C
    5 BF
    74%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 10.0°C / 11.8°C
    2 BF
    62%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 11.2°C / 12.5°C
    1 BF
    71%
  • Ρόδος
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 10.8°C / 10.8°C
    2 BF
    71%
  • Χαλκίδα
    Αραιές νεφώσεις
    13°C 12.3°C / 14.9°C
    0 BF
    43%
  • Καβάλα
    Αραιές νεφώσεις
    10°C 7.3°C / 10.5°C
    4 BF
    53%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 11.4°C / 11.7°C
    1 BF
    60%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    6°C 5.5°C / 5.5°C
    3 BF
    68%
DREAMSTIME
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Μελετώντας τις... υποκλοπές

  • A-
  • A+

Ένας πανεπιστημιακός δάσκαλος παρομοίαζε την αλήθεια με μια φραντζόλα στο τελευταίο σκαλί μιας ψηλής, πολύ ψηλής σκάλας, που για να την πλησιάσεις -γιατί ποτέ δεν πρόκειται να την αγγίξεις- είσαι αναγκασμένος να ανέβεις ένα προς ένα όλα τα σκαλιά της. Στο δίχως τέρμα σκαρφάλωμα, έλεγε, ο άνθρωπος έρχεται αντιμέτωπος με πολλές δυσκολίες: τις λειψές γνώσεις, τον χαρακτήρα, τα εμπόδια των... άλλων. Το εμπόδιο όμως που τις περισσότερες φορές αποδεικνύεται ανυπέρβλητο είναι αυτό που βάζουν όσοι έχουν την εξουσία. Εκμεταλλεύονται την ισχύ της, αφαιρούν τόσα σκαλιά όσα χρειάζονται για να μη βλέπεις το τέρμα και μετά εμφανίζουν κάτι που μοιάζει με φραντζόλα και σου λένε: «Αυτή είναι και τελείωσε». Ο Δάσκαλος με την αλληγορική περιγραφή προσπαθούσε να διδάξει τα παιδιά που είχαν «απαντήσεις για όλα» το πόσο σημαντική είναι η διαδρομή για την... αλήθεια.

Θυμήθηκα τα λόγια αυτά με αφορμή τις αποκαλύψεις των τελευταίων μηνών για τις υποκλοπές. Καθημερινά, αυτοί που έχουν την εξουσία «αφαιρούν σκαλιά», ώστε οι άνθρωποι που ανεβαίνουν τη «σκάλα» να έρχονται αντιμέτωποι με μια νέα αποκρουστική πραγματικότητα, με την οποία επανακαθορίζονται και επαναπροσδιορίζονται δικαιώματα, αρχές και αξίες. Θρυμματίζουν το «σκαλί» της «ιδιωτικότητας» και του «ιδιωτικού», το οποίο είχε φτιαχτεί με προδιαγραφές που περιγράφονταν στο Σύνταγμα, και το αντικαθιστούν με ένα άλλο, στο οποίο κυριαρχεί το «συμφέρον» που συνδέεται με το «κέρδος» και που είναι ξαδελφάκι της «συμφοράς». Το ίδιο κάνουν και με το «σκαλί» με την ταμπέλα «δικαίωμα», τον γιο της «δικαιοσύνης». Το κομματιάζουν, το θρυμματίζουν και το αντικαθιστούν με ένα άλλο που έχει φτιαχτεί με υλικό τη «σκοπιμότητα», την εξ αγχιστείας συγγενή της «ιδιοτέλειας».

Στο τέλος, η εξουσία με τις λαθροχειρίες της καταφέρνει να κουράσει τους περισσότερους, ώστε να εγκαταλείψουν την προσπάθεια και να διαχύσει την αίσθηση του μάταιου στην κοινωνία, ενώ τους επίμονους που εξακολουθούν να μην αποδέχονται την «αλήθεια» της, τους αντιμετωπίζει κραδαίνοντας το «δημόσιο συμφέρον», την «εθνική ασφάλεια», την «ανωτέρα βία»... Τελικά, αξιοποιώντας την κούραση, την απογοήτευση, τον φόβο και τον τρόμο, οι «άρχοντες» κατασκευάζουν τις δικές τους «αλήθειες» για το πώς ορίζονται τα «δικαιώματα» και οι «αρχές».

Υπερβολές; Σκεφτείτε τις «βεβαιότητες» πριν από τις αποκαλύψεις. Οι «λογισμικοί εισβολείς» που στόχευαν την ιδιωτικότητα και στο μυαλό μας φάνταζαν τόσο μακρινοί όσο οι παγωμένες τούνδρες της Σιβηρίας. Το Watergate, οι αποκαλύψεις του Σνόουντεν και οι ελληνικές εκδοχές τους της δεκαετίας ΄80 είχαν μετατραπεί σε γεγονότα απώτερου παρελθόντος. Ακόμα και όσοι επέμεναν να αντιδρούν και να υπενθυμίζουν, αντιμετωπίζονταν με συγκατάβαση και ευγενική κατανόηση.

Στην κρατούσα αντίληψη -αφελώς όπως αποδεικνύεται σήμερα- κυριαρχούσε η αίσθηση ότι η ανωνυμία και η ασημαντότητα ήταν οι κέρβεροι που προστάτευαν την ιδιωτικότητα. Εφησυχασμένοι με τα επινοημένα επιχειρήματα για «τρομοκράτες», «εγκληματίες», «κατασκόπους» και για τις υπόλοιπες «απειλές του δημοσίου συμφέροντος και της ασφάλειας» μιλούσαμε στα τηλέφωνα, ανοίγαμε τα sms, τα emails και τα συνημμένα links, ξεγυμνωνόμασταν στα κοινωνικά δίκτυα με τη σιγουριά που πηγάζει από τη βεβαιότητα ότι ο ιδιωτικός χώρος είναι ιερός και απαραβίαστος. Κοντόθωρα ταυτίζαμε την «ατομικότητα» με το «προσωπικό» και αποκλείαμε τον στενό και ευρύτερο κοινωνικό περίγυρο. Η καθημερινότητα έμοιαζε με συννεφάκι, που άλλοτε αγνοώντας και άλλοτε διαγράφοντας, αποκήρυσσε οτιδήποτε ανέτρεπε την ψευδαίσθηση του: «έχουν γνώση οι φύλακες».

Κοιτάζοντας προς τα πίσω, το μόνο που διακρίνεις είναι: λήθη. Όσα γίνονται έχουν ξαναγίνει σε διαφορετικές εποχές, με διαφορετικούς ανθρώπους, με διαφορετικά εργαλεία -πρωτόγονα σε σύγκριση με τα σημερινά- και με διαφορετικά επιχειρήματα. Όσα γίνονται έχουν ξαναγίνει με την επίκληση των ίδιων «πλαστικών άλλοθι»: «δημόσιο συμφέρον», «εθνική ασφάλεια», «ανωτέρα βία»... Όσα έχουν γίνει θα ξαναγίνουν, αφού για τους περισσότερους που κατέχουν την εξουσία η Δημοκρατία αντιπροσωπεύει το μέσο για να ικανοποιούν ανάγκες που δεν έχουν καμία σχέση με το «κοινό καλό». Μοναδικός τρόπος για να μην ξαναγίνουν όσα γίνονται, είναι να παραμεριστεί η «λήθη» για χάρη της «μνήμης». Όχι της παθητικής και της απαθούς, αλλά της ενεργητικής και της δημιουργικής, που θα ενισχύει τα επιχειρήματα και θα υποστηρίζει το αίτημα για το «ιερό απαραβίαστο της ιδιωτικότητας». Υπό το πρίσμα αυτό, οι τωρινές αποκαλύψεις προσφέρουν χρήσιμες γνώσεις και πληροφορίες για τις πρακτικές και τις μεθόδους που εφαρμόζουν οι ηδονοβλεψίες της ιδιωτικότητας, για να ανοίξουν τα «παράθυρα» που πίσω τους βρίσκονται οι ζωές των άλλων. Και το πρώτο βήμα είναι να ορίσουμε τους ορισμούς για να ξέρουμε τα... όρια.


*Δημοσιογράφος, συγγραφέας

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΑΠΟΨΕΙΣ
Τα «άδυτα» του κράτους, υποκλοπές, arcana imperii
Το κράτος, ως ηγεμονικός μηχανισμός συγκρότησης μιας κοινωνικά διαιρεμένης πολιτικής κοινότητας, είναι άρρηκτα στοιχειωμένο από τα arcana imperii, από τα άδυτα της εξουσίας (arcanes du pouvoir), τα «απόρρητα»...
Τα «άδυτα» του κράτους, υποκλοπές, arcana imperii
ΑΠΟΨΕΙΣ
Οι δρόμοι… της κάλπης
Η ψήφος είναι πάντα θετική, αφού η πλειοψηφία αναδεικνύει ένα κόμμα σε κυβέρνηση και δεν το υποβιβάζει. Δεν ψηφίζουμε για το κόμμα που πρέπει να χάσει τις εκλογές, αλλά για το κόμμα που πρέπει να αναδειχτεί σε...
Οι δρόμοι… της κάλπης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο δεκάλογος του Πολιτισμού
Αν γινόταν στις μέρες μας μια κοινωνική ανασκαφή, θα ανακαλύπταμε μια απέραντη φυλακή. Οι υποκλοπές και οι παρακολουθήσεις γίνονται, απ’ όσο γνωρίζω, μόνο στους κατάδικους, στους ύποπτους και σε όσους παίρνουν...
Ο δεκάλογος του Πολιτισμού
ΑΠΟΨΕΙΣ
Tώρα που τους έπιασαν, φαίνονται πολλά...
Από την πρώτη στιγμή που ήρθαν στο φως τα στοιχεία της ΑΔΑΕ ουδείς από την κυβέρνηση έχει απαντήσει στο μοναδικό πραγματικό διακύβευμα της υπόθεσης...
Tώρα που τους έπιασαν, φαίνονται πολλά...
ΑΠΟΨΕΙΣ
Οι υποκλοπές ως εργαλείο προστασίας της εθνικής μας ταυτότητας
Ο επικοινωνιακός χειρισμός «μπάλα στην εξέδρα» είναι λάθος να υποτιμάται απλά ως φανερά αμυντικός χειρισμός της κυβέρνησης που υποδηλώνει ενοχή...
Οι υποκλοπές ως εργαλείο προστασίας της εθνικής μας ταυτότητας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Αυταρχικό καθεστώς;
Ρέπουμε προς ένα αυταρχικό καθεστώς οργανωμένο και σχεδιασμένο από τον πρωθυπουργό τηρώντας μόνο το περίβλημα και όχι την ουσία του δυτικού κοινοβουλευτισμού; Φαίνεται ότι το σύστημα έχει επιλέξει αυτή τη...
Αυταρχικό καθεστώς;

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας