Μονόδρομος ο διάλογος

Την ώρα που για πρώτη φορά μετά την ανάφλεξη στην Ουκρανία, το 2014-15, αρχίζει διάλογος μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας για την Ουκρανία και την πρώην ΕΣΣΔ, η Δύση διατηρεί την επικοινωνιακή κλιμάκωση των απειλών για βαριές κυρώσεις στη Μόσχα… αν εισβάλλει στην Ουκρανία. Ο Μπάιντεν ξεκαθάρισε προχθές ότι ο διάλογος θα συνεχιστεί, με την κατάθεση των ρωσικών προτάσεων για αποκλιμάκωση της έντασης να μην είναι παρά το πρώτο βήμα.

Ετη φωτός μοιάζουν να μας χωρίζουν από τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στο Βουκουρέστι το 2008, όταν η Μέρκελ και ο Σαρκοζί μπλόκαραν την πρόταση Μπους για ένταξη της Γεωργίας και της Ουκρανίας στην Ατλαντική Συμμαχία, αλλά και από την πρόσκληση που απεύθυναν τον Οκτώβριο του 2013 από το Βίλνιους οι 27 της Ε.Ε. σε Ουκρανία, Λευκορωσία, Μολδαβία και Γεωργία για σταδιακή προσέγγιση και ένταξη στη δυναμική της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.

Σήμερα, παρά την περί του αντιθέτου ρητορική, οι χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ και της Ε.Ε. -με εξαίρεση τη Πολωνία και τις τρεις Βαλτικές Χώρες- αναγνωρίζουν ότι δεν μπορούν να προωθούν τη ευρωατλαντική ένταξη των πρώην Σοβιετικών Δημοκρατιών αγνοώντας τις ενστάσεις της Μόσχας. Το Κρεμλίνο έχει κάθε λόγο να αγνοεί την απειλητική ρητορική περί νέων σκληρών κυρώσεων και να κρατά χαμηλούς τόνους έως να αποσιωπεί τον επιτυχή ελιγμό του σε σχέση με την Ουκρανία.

Εκτός απρόοπτου, τα όσα καταγράφονται τις τελευταίες εβδομάδες μεταξύ Μόσχας και Κιέβου προβάλλουν κάθε μέρα που περνά ως μια επιτυχής διαχείριση ελεγχόμενης κρίσης από το Κρεμλίνο. Η συγκέντρωση στρατιωτικών δυνάμεων της Ρωσίας στα σύνορα με την Ουκρανία δεν ήταν προετοιμασία για εισβολή ευρείας κλίμακας, αλλά μοχλός πίεσης ώστε ο Λευκός Οίκος να αποδεχτεί ντε φάκτο ότι η Ρωσία νομιμοποιείται να ζητά την κατοχύρωση της ασφαλείας της.

Πρόκειται για έναν ελιγμό, η επιτυχία του οποίου είχε προεξοφληθεί από ρωσικής πλευράς με δεδομένη την επιτυχή συνάντηση Μπάιντεν-Πούτιν στα μέσα Ιουνίου στη Γενεύη. Μπάιντεν και Πούτιν είναι προφανές ότι στην πράξη αναζητούν μια φόρμουλα φινλανδοποίησης των χωρών της πρώην ΕΣΣΔ. Ούτε ρωσικά προτεκτοράτα ούτε προκεχωρημένα φυλάκια του ΝΑΤΟ που περικυκλώνουν τη Ρωσία· ανάμεσα στις παραπάνω δύο ακραίες εκδοχές, Κρεμλίνο και Λευκός Οίκος θα αναζητήσουν να χαράξουν από κοινού μια μέση γραμμή πλεύσης.