• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    17°C 14.6°C / 17.9°C
    1 BF
    64%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 13.7°C / 17.5°C
    2 BF
    65%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    17°C 15.4°C / 19.0°C
    2 BF
    63%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 14.7°C / 14.9°C
    1 BF
    77%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    14°C 13.9°C / 13.9°C
    2 BF
    67%
  • Βέροια
    Ελαφρές νεφώσεις
    15°C 13.6°C / 16.9°C
    2 BF
    73%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    11°C 9.6°C / 11.8°C
    2 BF
    71%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 16.2°C / 19.6°C
    1 BF
    76%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    18°C 17.2°C / 19.8°C
    4 BF
    72%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 15.9°C / 17.9°C
    4 BF
    72%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 18.1°C / 19.6°C
    4 BF
    59%
  • Σκόπελος
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 14.6°C / 16.6°C
    3 BF
    60%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    19°C 16.9°C / 18.9°C
    0 BF
    77%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    14°C 13.9°C / 14.5°C
    2 BF
    82%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    14°C 14.5°C / 14.5°C
    2 BF
    87%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    21°C 19.8°C / 20.8°C
    4 BF
    62%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 14.4°C / 18.1°C
    0 BF
    70%
  • Καβάλα
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 12.7°C / 15.5°C
    1 BF
    77%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    16°C 14.4°C / 17.6°C
    1 BF
    66%
  • Καστοριά
    Ελαφρές νεφώσεις
    11°C 10.8°C / 10.8°C
    1 BF
    65%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Το Βασικό Εισόδημα στην πράξη

  • A-
  • A+
Η περίπτωση της Νότιας Κορέας.

ΣΠΟΡΑΔΙΚΑ μέχρι τις αρχές της κρίσης του 2008, κατακλυσμιαία με την εμφάνιση της πανδημίας, οι συζητήσεις και η βιβλιογραφία γύρω από το Καθολικό Βασικό Εισόδημα (ΚΒΕ) συνεχίζουν να αυξάνονται. Μαζί τους, αρχίζουν να δημοσιεύονται και οι έρευνες αξιολόγησης των πιο πρόσφατων πιλοτικών εφαρμογών του.

Το ΚΒΕ ή Βασικό Εισόδημα Ανευ Ορων ή απλώς Βασικό Εισόδημα, αναφέρεται σε μια τακτική, περιοδική καταβολή χρημάτων ατομικά σε κάθε άνθρωπο μιας επικράτειας, ανεξάρτητα από ηλικία, καταγωγή, ιθαγένεια, επαγγελματική κατάσταση, οικονομικούς πόρους κ.λπ. Και χωρίς τους συνήθεις όρους και τις προϋποθέσεις που συνοδεύουν τα σημερινά προγράμματα κοινωνικής αρωγής, όπως είναι η υποχρέωση για ενεργητική αναζήτηση θέσεων εργασίας ή για παροχή κοινωφελούς εργασίας. (i)

Από τα παραπάνω, διαφαίνεται ότι το ΚΒΕ δεν είναι κάποιο σχήμα ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος ούτε και επίδομα ανεργίας, δεν υποκαθιστά τον βασικό μισθό και, εκτός αν είσαι ο κ. Πισσαρίδης και οι όμοιοί του, δεν προορίζεται να καταργήσει άλλες βασικές κοινωνικές παροχές. Στην πραγματικότητα, βρίσκεται λίγο πιο πέρα από τη «συνήθη» κοινωνική αλληλεγγύη και πολύ εγγύτερα σε ένα από τα θεμελιώδη δικαιώματα, αυτό της αξιοπρεπούς διαβίωσης, όπως προσπάθησε να το περιγράψει ειδικά το άρθρο 25 της Οικουμενικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου του 1948.

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ Βασικού Εισοδήματος μπορούν να ανιχνευτούν τουλάχιστον από τον 15ο αιώνα και η κεντρική ιδέα είναι απλή: ο συνολικά παραγόμενος πλούτος, αποτέλεσμα μόχθου και διανοητικής προσπάθειας της συντριπτικής πλειονότητας της κοινωνίας, οφείλει να επιτρέπει σε όλες και όλους να έχουν πρόσβαση στα βασικά αγαθά. Και είναι φανερό πως όλα τα συστήματα, δημόσια και ιδιωτικά, που οικοδομήθηκαν ανά τους αιώνες για να υλοποιήσουν αυτή την ιδέα απέτυχαν, περισσότερο ή λιγότερο. Με αποκορύφωμα τη σημερινή κατάσταση με τις τεράστιες περιουσίες στα χέρια ενός μικρού ποσοστού πληθυσμού κάθε χώρας καθώς η νεοφιλελεύθερη κοινωνία του 1/3 φτωχών και αποκλεισμένων ανθρώπων στη Δύση τείνει να γίνει 1/2, ενώ στις άλλες χώρες τα πράγματα είναι ήδη εκεί και χειροτερεύουν.

Ακούγονται ήδη οι καγχασμοί: «Σε κάθε άνθρωπο; Και στους εκατομμυριούχους;» Να μια εξαιρετική ευκαιρία να συζητήσουμε για την ακόμα πιο απλή ιδέα που λέγεται δίκαιο και διαφανές φορολογικό σύστημα που θα «βλέπει» τον πραγματικό, συνολικό πλούτο. Σε ένα τέτοιο σύστημα, οι πλούσιοι θα έπρεπε να χρεώνονται πολύ πολύ περισσότερα από όσα θα πιστώνονταν διά του ΚΒΕ. Εκτός κι αν η απόκρυψη πλούτου θεωρείται πια η μοναδική… κανονικότητα.

Η ΔΕΥΤΕΡΗ ΑΝΤΙΡΡΗΣΗ είναι σοβαρότερη: «Δηλαδή, όποιος/α θέλει θα ζει με το Βασικό Εισόδημα χωρίς να προσφέρει;». Κατ’ αρχάς, πρέπει επιτέλους να συμφωνήσουμε ότι το σημερινό επίπεδο του πλούτου των κοινωνιών είναι αποτέλεσμα της συνολικής παραγωγικής διαδικασίας μέχρι σήμερα και, επομένως, δεν σχετίζεται με την εργασία των σημερινών εργαζόμενων. Αρα, όλοι και όλες θα έπρεπε να έχουν πρόσβαση στον συσσωρευμένο πλούτο σε τεχνολογία, υποδομές, πολιτισμό – πράγμα που σημαίνει τη ριζική αναδιανομή του, ανεξαρτήτως αν κάποιος/α σήμερα εργάζεται ή όχι.

Για όσους/ες αντιμετωπίζουν με σκεπτικισμό το παραπάνω, υπάρχουν και τα πιλοτικά προγράμματα, έστω μερικής εφαρμογής, που αρχίζουν να αξιολογούνται. Οπως εκείνο στην Περιφέρεια Γκιεόνγκ στη Ν. Κορέα περί τη Σεούλ, κάτι σαν την Περιφέρεια Αττικής δίχως την Αθήνα, με πληθυσμό 13,4 εκατομμυρίων. Από τον Απρίλιο 2019 εφαρμόζει το πρόγραμμα «Βασικό Εισόδημα Νεολαίας» που προβλέπει την καταβολή 1.000.000 τοπικού νομίσματος σε τριμηνιαίες δόσεις, για ένα χρόνο, στα άτομα που γίνονται 24 ετών.

ΤΟ ΤΟΠΙΚΟ Ιδρυμα Ερευνών παρουσίασε μια ανάλυση αποτελεσμάτων του προγράμματος τον Δεκέμβριο του 2020 που αφορά 175.000 άτομα κάθε χρόνο μέχρι το 2022. Τα συμπεράσματα; Η ποσοτική έρευνα έδειξε αύξηση ωρών εργασίας, αύξηση δαπανών εκπαίδευσης και αυτο-ενδυνάμωσης, αύξηση ελεύθερου χρόνου για κοινωνικές δραστηριότητες (του εθελοντισμού συμπεριλαμβανομένου), καλύτερη επαφή με την οικογένεια, ενώ επιβεβαιώθηκε η θετική συσχέτιση ανάμεσα στη συχνότητα σωματικής άσκησης και την καλύτερη διατροφή με την ψυχική υγεία.

Η ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ επέτρεψε στους νέους/νέες να δουν καθαρότερα την Κορέα ως μια ανταγωνιστική και άνιση κοινωνία όπου ένα τέτοιο εισόδημα θα έδινε τη δυνατότητα να «ξεκινήσουν ξανά» και να δοκιμάσουν νέα πράγματα δίχως τον φόβο της αποτυχίας!

Κάτι αξιοπρόσεχτο με προφανή πολιτική σημασία: οι συμμετέχοντες στις έρευνες δήλωσαν πως ανακάλυψαν ξανά την περιοχή τους και τους άρεσε που την αναζωογόνησαν καθώς τα χρήματά τους μπορούσαν να δαπανηθούν μόνο στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις εντός της Περιφέρειας που είχαν τζίρο κάτω από 1 δισ. (περίπου 730.000 ευρώ). (ii)

Ενα πραγματικό προς διερεύνηση θέμα, καθώς το Βασικό Εισόδημα Νεολαίας ήταν λιγότερο από το μισό του μέσου κόστους ζωής στην Γκιεόνγκ, είναι το ύψος του ποσού που διασφαλίζει αξιοπρεπή πρόσβαση στα βασικά αγαθά. Ελπίζουμε μια τέτοια ευκαιρία θα υπάρξει κατά τη 14η Διεθνή Εβδομάδα Βασικού Εισοδήματος (21-23 Σεπτεμβρίου 2021) στην Αθήνα.

* Πολιτικός επιστήμονας - πρώην γενικός γραμματέας Πρόνοιας/Κοιν. Αλληλεγγύης

(i) Για περισσότερα βλ. https://basicincome.org/about-basic-income/.

Επίσης https://poulantzas.gr/wp-content/uploads/2020/12/DimitrisKarellas_UBI_PartI.pdf και

https://poulantzas.gr/wp-content/uploads/2021/02/DimitrisKarellas_UBI_PartII.pdf

(ii) Το νόμισμα πληρωμής του Βασικού Εισοδήματος Νεολαίας είναι κυριολεκτικά τοπικό. Τέτοια έχει πολλά η Νότια Κορέα, είτε με τη μορφή χρεωστικών καρτών, είτε κλασικά χάρτινα είτε και ψηφιακά.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Αγάπη μου, συρρίκνωσα το εισόδημα
Ο τίτλος της ταινίας έχει έκτοτε αποκτήσει παροιμιακή λειτουργία. Χρησιμοποιήθηκε ως τίτλος βιβλίου, δημοσιογραφικών άρθρων, πολιτικής δήλωσης. Θυμήθηκα την ταινία ακούγοντας και διαβάζοντας τις δηλώσεις για...
Αγάπη μου, συρρίκνωσα το εισόδημα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Αμύνεσθαι περί πάρτης
Εθνική εορτή πλησιάζει και δεν πρέπει να ξεχνάμε αυτούς που δεν έχουν την ίδια πατρίδα με όλους τους υπόλοιπους. Αυτούς που επιμένουν να κάνουν πολέμους συνέχεια, για να πωλούν όπλα ή να υπερασπίζονται...
Αμύνεσθαι περί πάρτης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Θα γίνουμε καλύτεροι: Το μέλλον που θέλουμε, ο ΟΗΕ που χρειαζόμαστε
Τα Ηνωμένα Εθνη γίνονται φέτος 75 χρόνων σε μια περίοδο τεράστιων προκλήσεων. Ο COVID-19 απειλεί τις ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων, προκαλώντας ανείπωτο ανθρώπινο πόνο και αποσταθεροποιώντας τις κοινωνίες και τις...
Θα γίνουμε καλύτεροι: Το μέλλον που θέλουμε, ο ΟΗΕ που χρειαζόμαστε
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η επόμενη μέρα: απασχόληση, εισοδήματα και ανάπτυξη
Οι πολλές, και χαμηλής αξιοπιστίας, προβλέψεις για την πορεία της ελληνικής οικονομίας έχουν κοινό παρονομαστή τους την αναπόφευκτη ύφεση στην οποία αυτή θα βυθιστεί τα αμέσως επόμενα τρίμηνα.
Η επόμενη μέρα: απασχόληση, εισοδήματα και ανάπτυξη
ΑΠΟΨΕΙΣ
Εν συντομία
ΠΑΠΑΔΗΜΟΥΛΗΣ: «Ευρωπαϊκή αλληλεγγύη σημαίνει δραστική αύξηση του πολυετούς ευρωπαϊκού προϋπολογισμού και άμεση έκδοση ομολόγων ανασυγκρότησης, με εγγυήσεις της Κομισιόν, ώστε να μην προστεθεί επιπλέον χρέος...
Εν συντομία

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας