Αφγανικό σταυρόλεξο

Είναι πλέον σαφές ότι η φύλαξη του αεροδρομίου της Καμπούλ από την Τουρκία προϋποθέτει τη ρητή συγκατάθεση ή έστω τη σιωπηρή ανοχή των Ταλιμπάν.

Επειδή όμως ως συνήθως ο διάβολος κρύβεται στις λεπτομέρειες, προφανώς μένει να διευκρινιστεί αν η φύλαξη του αεροδρομίου θα περιλαμβάνει και τη διασφάλιση της οδικής πρόσβασης από και προς την αφγανική πρωτεύουσα όπου βρίσκονται οι ξένες διπλωματικές αποστολές.

Εύλογα τίθεται το ερώτημα γιατί οί προελαύνοντες σε όλα τα μέτωπα Ταλιμπάν να αποδεχθούν την παρουσία της Τουρκίας στο αεροδρόμιο.

Μόνο στην περίπτωση που η εμπλοκή της Αγκυρας οδηγήσει ταυτόχρονα σε συνομιλίες για την επόμενη μέρα στο Αφγανιστάν μεταξύ των Ταλιμπάν από τη μια μεριά και από την άλλη του Πακιστάν, του Ιράν, της Ρωσίας και της Κίνας υπάρχει σαφές κίνητρο αποδοχής της τουρκικής παρουσίας στο αεροδρόμιο της Καμπούλ.

Με άλλα λόγια ο μόνος ρεαλιστικός ρόλος για την Αγκυρα στην Καμπούλ δεν φαίνεται να είναι άλλος παρά η διευκόλυνση μιας προδιαγεγραμμένης από τη δυναμική των πρόσφατων εξελίξεων, με κορυφαία την αποχώρηση των μάχιμων αμερικανικών δυνάμεων, αλλαγής φρουράς στην εξουσία στην Καμπούλ.

Αν όλα πάνε κατ’ ευχήν, αν υπάρξει δηλαδή συναίνεση ή ανοχή των Ταλιμπάν, τότε ο Ερντογάν εξαγοράζει πολύτιμο πολιτικό χρόνο στη σκληρή συνολική του διαπραγμάτευση με τις ΗΠΑ του Μπάιντεν για τα άλλα περιφερειακά μέτωπα εμπλοκής της Αγκυρας, από τη Συρία και τη Λιβύη μέχρι και τον Καύκασο.

Ο Ερντογάν δεν διεκδικεί ρόλο οπισθοφυλακής των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ στο Αφγανιστάν αλλά τον ρόλο του διευκολυντή τόσο της Ουάσινγκτον όσο και των Ταλιμπάν.

Το πρόβλημα όμως ακόμη και αν η Τουρκία αναλάβει τον έλεγχο του αεροδρομίου της Καμπούλ με τη συγκατάθεση των ΗΠΑ και της κυβέρνησης του Αφγανιστάν αλλά και των Ταλιμπάν θα εξακολουθεί να υφίσταται.

Μπορούμε σήμερα εκ του ασφαλούς να προεξοφλήσουμε ότι οι περιφερειακές δυνάμεις, κυρίως η Ρωσία και η Κίνα, καταγράφουν ως αρνητική εξέλιξη την παρουσία της Τουρκίας στις νότιες παρυφές της πρώην σοβιετικής Κεντρικής Ασίας που είναι στη συντριπτική της πλειονότητα τουρκόφωνη και μουσουλμανική, αλλά και στις δυτικές παρυφές της κινεζικής επαρχίας του Σικιάγκ όπου πλειοψηφούν οι τουρκόφωνοι και μουσουλμάνοι Ουιγούροι.