Αυτός ο βωμός είναι φτιαγμένος από τους ελάχιστους και προορίζεται για τους πολλούς…

«Εγώ σας έβαλα στην Ευρώπη, εσείς τώρα να μάθετε να κολυμπάτε».

(Κωνσταντίνος Καραμανλής)

Σε κάθε τι η ουσία είναι αυτή που μετράει. Περισσότερο και από τις επετείους, τα «λούσα», τις πομπώδεις διακηρύξεις, τις κοσμικού τύπου δεξιώσεις και όλα όσα λαμβάνουν χώρα σε περιστάσεις που κάποιοι θέλουν να τιμήσουν κάτι συγκεκριμένο. Βέβαια, για να είμαστε ειλικρινείς, κάποια γεγονότα χρειάζονται τη μεγαλοπρέπεια γιατί αλλιώς φθείρονται και επιτρέπουν σε διάφορους πονηρούς να τα υποτιμούν. Πέρα από το γενικό, όμως, η συμπλήρωση 40 χρόνων συμμετοχής της Ελλάδας στο εγχείρημα της ευρωπαϊκής ενοποίησης (είτε αρχικά ως Ε.Ο.Κ., είτε μετά ως Ε.Ε.) αποτελεί ένα πολύ σημαντικό γεγονός. Γιατί αυτό το στοιχείο αποτελεί, μαζί με την εθνική μας ιδιοσυγκρασία, τον έτερο παράγοντα διαμόρφωσης των όρων της καθημερινότητας στο δικό μας γεωγραφικό χώρο. 

Kάποτε -όχι πολύ μακριά στη «μακροοικονομία» του ιστορικού χρόνου- ήταν πολύ πιασάρικο, αλλά και προσοδοφόρο για πολλούς…, να είναι μία χώρα μέλος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας. Υπήρχαν οι προϋποθέσεις για ανεκτά έως πολύ καλά επίπεδα ζωής. Επίσης, για πολλά χρόνια, μπορούσαν να δημιουργηθούν -και να διαφημιστούν συνάμα…- κίνητρα και προοπτικές, να καλλιεργηθεί η αίσθηση του ανήκειν σε κάτι σύγχρονο, προηγμένο και ελπιδοφόρο. Βέβαια υπήρχαν, πάντα, προβλήματα, αφού αρκετοί άνθρωποι δεν μπορούσαν να εισέλθουν σε αυτή τη διευρυμένη λίστα των εκλεκτών και των προνομιούχων. Όμως, κάθε αντι-Ε.Ε. ρητορική απευθυνόταν σε μικρά ακροατήρια. Ο λεγόμενος «μέσος άνθρωπος», γενικώς, δεν πείθεται ούτε από το πιο πειστικό επιχείρημα. Πρέπει να βιώσει κάτι το επαχθές στην πραγματική ζωή του για να το αντιληφθεί ως πρόβλημα. Η Ε.Ε. μέχρι το 2010, όσον αφορά στον ελλαδικό χώρο, δεν έδινε πολλά δικαιώματα…

Πολλά χρόνια μετά, όμως, αποδείχθηκε πως οι εγχώριες παρασπονδίες, και ασωτίες.., δεν εμποδίστηκαν εγκαίρως από τους ευρωπαίους εταίρους, παρότι τους ήταν γνωστές. Αφέθηκαν για να γίνουν τα «επείγοντα» άλλοθι του επερχόμενου «σφιξίματος του λουριού», της δημοσιονομικής προσαρμογής, όλων αυτών που επέφεραν τα μνημόνια στις ζωές των ανθρώπων του ελλαδικού χώρου. Μα, κυρίως, της δημιουργίας γενικών συνθηκών που υπαγορεύουν κέντρα που δεν δίνουν λόγο ούτε στους λαούς, ούτε σε σώματα διευρυμένης αντιπροσώπευσης. Ο «θαυμαστός νέος κόσμος» μας έχει περάσει προ πολλού στο επόμενο στάδιο, στο οποίο κάθε καθυστέρηση στοιχίζει, κάθε λοξοδρόμηση από την κυριαρχική απολυτότητα λειτουργεί ως ατού του αντιπάλου. Η δουλειά «πρέπει να γίνει» και όλα θυσιάζονται σε αυτό το βωμό. Μόνο που αυτός ο βωμός είναι φτιαγμένος από τους ελάχιστους και προορίζεται για τους πολλούς…

Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν παρέχει πια στην πράξη τα όσα ευαγγελίζεται στα χαρτιά. Αντιθέτως, και αυτή λυγίζει κάτω από το βάρος των ανταγωνισμών. Και στο εσωτερικό της και με άλλους ιμπεριαλιστικούς, και όχι μόνο, πόλους εξουσίας. Εδώ, λοιπόν, επειδή μιλάμε για το μέλλον όλων μας και όχι για θεωρίες και φιλολογικά «μπαρμπούτσαλα» κάθε διαλογής, θα πρέπει να αφήσουμε τις ιδεολογικές μας παρωπίδες και προτιμήσεις στην άκρη. Για να δούμε πραγματικά τι έπεται… Τώρα προέχουν οι γνήσιες αγωνίες για το μέλλον του καθενός και της καθεμίας, και όχι οι οπαδικού τύπου πολιτικές αντιπαραθέσεις -κυρίως- κάτω από την άνεση ενός βολεματικού ναρκισσισμού.

Ήρθαν οι καιροί να τεθούν κάποια σημαντικά ερωτήματα. Που κανονικά θα έπρεπε να απαντηθούν το 2015, αλλά η εγχώρια αστική τάξη και το πολιτικό της προσωπικό δεν τόλμησαν. Η πραγματική ώρα της αλήθειας μετατράπηκε σε απλό -έστω και με πρωτόγνωρες εντάσεις- δίλημμα επιλογής διαχειριστών… Αλλά, ο καμβάς και η φαιά ουσία παραμένουν και σήμερα πάνω κάτω στο ίδιο σημείο… Θα μπορέσει η Ε.Ε. να αποκαταστήσει το χαμένο γόητρό της; Θα φροντίσει να αποφύγει τη διεύρυνση των ανισοτήτων; Θα δώσει όραμα; Θα εκπέμψει τη λαμπρότητα που υποδεικνύουν οι εύρυθμες κοινωνικές-πολιτισμικές λειτουργικότητες; Θα κάνει ξανά όλα τα μέλη της να αισθανθούν ισότιμα δίνοντας κίνητρα για παραγωγή έργου; Θα λύνει τα προβλήματα των αδύναμων κρίκων δίχως «τοκογλυφικές» τάσεις;  Αν ναι, οκ. Αν όχι, πρέπει οι συζητήσεις για την υπέρβασή της να αντικαταστήσουν έγκαιρα τις πομφόλυγες του κάθε επιτηδευμένου κήνσορα και τις αφέλειες των καθαρών ιδεολόγων του αποστειρωμένου ευρωπαϊσμού. Ίδωμεν…