• Αθήνα
    Αραιές νεφώσεις
    2°C 1.1°C / 3.4°C
    3 BF
    83%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    -2°C -4.7°C / 0.8°C
    2 BF
    43%
  • Πάτρα
    Αυξημένες νεφώσεις
    3°C 2.0°C / 5.7°C
    4 BF
    54%
  • Ιωάννινα
    Αραιές νεφώσεις
    -2°C -4.2°C / -2.1°C
    3 BF
    31%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    -3°C -3.1°C / -1.5°C
    2 BF
    59%
  • Βέροια
    Σποραδικές νεφώσεις
    -3°C -5.3°C / -0.5°C
    2 BF
    51%
  • Κοζάνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    -8°C -8.6°C / -6.0°C
    4 BF
    53%
  • Αγρίνιο
    Αυξημένες νεφώσεις
    0°C -0.4°C / 2.9°C
    2 BF
    51%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    3°C 1.1°C / 4.2°C
    3 BF
    84%
  • Μυτιλήνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    1°C 0.9°C / 0.9°C
    6 BF
    67%
  • Ερμούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    5°C 3.4°C / 6.1°C
    0 BF
    61%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    5°C 4.8°C / 4.8°C
    7 BF
    61%
  • Κεφαλονιά
    Αυξημένες νεφώσεις
    4°C 3.6°C / 3.6°C
    3 BF
    47%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    0°C -0.5°C / -0.1°C
    5 BF
    34%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    0°C -1.1°C / 0.1°C
    3 BF
    78%
  • Ρόδος
    Αραιές νεφώσεις
    4°C 2.8°C / 4.3°C
    4 BF
    84%
  • Χαλκίδα
    Αυξημένες νεφώσεις
    2°C 1.4°C / 3.6°C
    6 BF
    71%
  • Καβάλα
    Αραιές νεφώσεις
    -1°C -2.9°C / -0.6°C
    1 BF
    44%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    -2°C -4.6°C / 0.8°C
    2 BF
    47%
  • Καστοριά
    Ελαφρές νεφώσεις
    -8°C -8.2°C / -8.2°C
    2 BF
    59%
EUROKINISSI/ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ/ΘΟΔΩΡΗΣ ΜΑΝΩΛΟΠΟΥΛΟΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Τα τείχη

  • A-
  • A+

Μια μέρα, στα μέσα της δεκαετίας του ’70, όταν ο συμμαθητής μου Στρατής γύρισε από το απογευματινό παιχνίδι σπίτι του τον κατσάδιασε η μάνα του, έφαγε και μερικές ψιλές. Δικαιολογημένα παραπονέθηκε, γιατί δεν είχε κάνει κάτι επιλήψιμο. «Πήγες στα προσφυγικά», του είπε η μάνα του. Ναι, υπήρχαν ακόμα στα χωριά γειτονιές που είχαν το τοπωνύμιο «προσφυγικά». Ηταν οι γειτονιές όπου κατοίκησαν οι Μικρασιάτες πρόσφυγες, στεγάστηκαν στα σπίτια των Τούρκων που έφυγαν με την ανταλλαγή των πληθυσμών. Ετσι νοερά μέσα στα χωριά υπήρχε το τείχος που χώριζε σε δύο μέρη το χωριό κι ήταν το απαγορευμένο μέρος για τα παιδιά, ίσως και για κάποιους από τους μεγάλους.

Ας πάμε ακόμα πιο πίσω στον χρόνο, στα χρόνια της γερμανικής Κατοχής. Μπαίνοντας στη Μυτιλήνη, από το βορειοανατολικό μέρος του νησιού, υπήρχε φράχτης στον δρόμο, με συρματοπλέγματα και φρουρούς Γερμανούς στρατιώτες. Ηταν στη θέση Καρά Τεπές ή με το ευπρεπέστερο όνομα Μαυροβούνι. Ναι, εκεί που σήμερα απλώνεται ο προσωρινός καταυλισμός των προσφύγων-μεταναστών, των άλλων ανθρώπων που έρχονται στο νησί, «που όταν κατοικήθηκε ονομάστηκε Λέσβος», κατά τον Ελύτη.

Εκεί γινόταν έλεγχος ταυτοτήτων κάθε εισερχόμενου και εξερχόμενου στην πόλη, των προϊόντων ή άλλων αγαθών που κουβαλούσε. Από κει κατέβαζαν οι μπαξεβάνηδες της Μόριας τα μπαξεβανικά τους στα μαγαζιά και στα σπίτια, γιατί ήταν το χωριό που τροφοδοτούσε την πόλη. Μετά την απελευθέρωση εκεί εγκαταστάθηκαν ΕΛΑΣίτες αντάρτες για να ελέγχουν, πάλι, την είσοδο και την έξοδο της πόλης. Διασώζονται φωτογραφίες με οπλισμένους άνδρες και πυροβόλα που ελέγχουν και προστατεύουν.

Πάνω-κάτω τα ίδια σημάδια καθόριζαν το σύνορο μιας πόλης, ενός χωριού ή μιας χώρας. Αν πάμε ένα χιλιόμετρο πιο δω θα συναντήσουμε το κάστρο της Μυτιλήνης με τα τείχη του, τα οποία επεκτείνονταν κατά περιόδους· ξεκίνησαν από την αρχαιότητα, έγιναν βυζαντινά και γατελούζικα, κατόπιν οθωμανικά και τέλος ελληνικά. Σε όλες τις περιόδους της Ιστορίας έναν σκοπό είχαν: να προστατέψουν τους αφέντες και κατοίκους της πόλης από τους άλλους, τους απέξω. Μόλις η πόλη καταλαμβανόταν από έναν στρατό άλλαζαν οι φρουρές-ελεγκτές των τειχών, μέχρι που έγιναν ιστορικά στοιχεία. Εκεί φωτογραφήθηκαν Ελληνες στρατιώτες, μετά την απελευθέρωση το 1912, να «ελέγχουν χανούμισσες κατά την είσοδο στο κάστρο», όπως γλαφυρά γράφει η σωζόμενη φωτογραφία.

Τι περιμένουν τα τείχη σ’ όλο τον κόσμο για να γίνουν Ιστορία; Τον χρόνο. Μόνο που μερικές φορές αυτός αργεί. Ετσι έγινε με το Σινικό Τείχος, αυτό του Βερολίνου. Τώρα ορθώνονται τείχη στο Μεξικό, στην Κορέα, στη Γάζα. Να μην ξεχνάμε και τα δικά μας· στον Εβρο, αλλά και στη Λευκωσία. Οι άνθρωποι περιμένουν τον χρόνο και τη ζωή.

* συγγραφέας, διδάκτορας Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΠΟΨΕΙΣ
Βραδινή ανατολή
Προσώρας, εδώ στο νησί μας, χαιρόμαστε που κάθε φορά άλλος ένας αρχαιολογικός χώρος, τα μάρμαρα, οι πέτρες του παρελθόντος εντάσσονται στη ζωή τού σήμερα.
Βραδινή ανατολή
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η Ερεσός δεν είναι μόνη της
Δύο ανεξάρτητοι δημοτικοί σύμβουλοι του Δήμου Δυτικής Λέσβου τάσσονται υπέρ της παραμονής της παραλίας «Αφεντέλη» ως δημόσιο αγαθό.
Η Ερεσός δεν είναι μόνη της
ΑΠΟΨΕΙΣ
Στις πλαγιές του νησιού
Τούτη τη φορά πήρες ένα μικρό δρομάκι, που νόμιζες ότι οδηγούσε σε κάποια στάνη. Κι όμως μετά από μικρή διαδρομή, σχεδόν παράλληλα με τη θάλασσα, βρέθηκες αντίκρυ στα νησιά.
Στις πλαγιές του νησιού
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ενας Πάπας στην κοιλάδα του φόβου
Ο λόγος για τον οποίο βρέθηκε ο Πάπας Φραγκίσκος στην Ελλάδα: το μεταναστευτικό και προσφυγικό. Ηρθε με φυσική παρουσία για να θυμίσει ότι και αυτοί είναι άνθρωποι, σε μια Ευρώπη που μοιάζει να θέλει να το...
Ενας Πάπας στην κοιλάδα του φόβου
ΑΠΟΨΕΙΣ
Οι νέοι «άγιοι» της Λέσβου
Γύρω στο 2015, στο νησί μας έφτασαν εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι. Ενα σημαντικό μέρος των κατοίκων της Λέσβου λειτούργησε ανθρωπιστικά. Ανάμεσα σ’ όλους ξεχωρίζουν ο παπα-Στρατής και ο κυβερνήτης του...
Οι νέοι «άγιοι» της Λέσβου
ΑΠΟΨΕΙΣ
Σας προλάβαμε, ω Αθηναίοι
Σας προλάβαμε, ω Αθηναίοι, στα κλεισίματα δομών που υποστήριζαν πρόσφυγες και στις ανάλογες εξαγγελίες, εμείς οι Λέσβιοι.
Σας προλάβαμε, ω Αθηναίοι

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας