Ηταν το 2015 όταν ο ΟΗΕ, αναγνωρίζοντας τα οφέλη της αρχαίας ινδικής πρακτικής της γιόγκα και κρίνοντας ότι συνάδει με τις αρχές και αξίες του οργανισμού, ανακήρυσσε την 21η Ιουνίου ως παγκόσμια μέρα γιόγκα. Εσπευσε τότε η Ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία να καταδικάσει τη γιόγκα ως μη συνάδουσα με τη χριστιανική πίστη και το ίδιο επανέλαβε πριν από λίγες μέρες, αφήνοντας εμβρόντητη την πλειονότητα πιστών τε και απίστων.
Η φράση-κλειδί στη σχετική ανακοίνωση της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου είναι η αναφορά στην ποιμαντική ευθύνη της «για την αποφυγή δημιουργίας κλίματος θρησκευτικού συγκρητισμού». Τι είναι, λοιπόν, αυτός ο δαίμων του θρησκευτικού συγκρητισμού που με κάθε τρόπο πρέπει να αποφευχθεί; Ανατρέχουμε στο σχετικό λήμμα και διαβάζουμε: «Ο συγκρητισμός είναι ο συνδυασμός διαφορετικών (συχνά φαινομενικά απλώς διαφορετικών) πίστεων, συνήθως αναμειγνύοντας πρακτικές ποικίλων σχολών σκέψης».
Δεν έχει καθόλου άδικο η ΔΙΣ όταν επισημαίνει ότι η γιόγκα δεν είναι γυμναστική και είναι κομμάτι της ινδουιστικής πνευματικής παράδοσης. Το ίδιο λένε και οι γιόγκι. Τι μας διαμηνύει, όμως, ουσιαστικά η ελλαδική Ιεραρχία; Μας δηλώνει ότι απαγορεύεται να αυτοπροσδιοριζόμαστε. Απαγορεύεται να επιλέγουμε τα συστατικά με τα οποία δομούμε το προσωπικό πνευματικό μας σύμπαν. Απαγορεύεται να βρίσκουμε τις αρχές που συγκροτούν το κοινό έδαφος ανάμεσα σε διαφορετικές πνευματικές παραδόσεις και να εστιάζουμε στο σημείο συνάντησής τους, απαγορεύεται να χτίζουμε τον πνευματικό μας εαυτό με διαφορετικά μεταξύ τους υλικά.
Σε καιρούς κρίσης και επισφάλειας χρειαζόμαστε κατεξοχήν πνευματικές άγκυρες. Κι είναι σε τέτοιους καιρούς που κατά μείζονα λόγο κρίνονται οι πνευματικοί ταγοί κατά πόσον μπορούν να ανταποκριθούν σε αυτή την ανάγκη, μέσα από τη στάση που ακολουθούν και τις προτεραιότητες που θέτουν. Σε μια εποχή όπου τα κεντρικά ζητήματα της ανθρωπότητας είναι η περιβαλλοντική κρίση, οι διακρίσεις, η ρατσιστική βία, η αύξηση των ξεριζωμένων και κατατρεγμένων, η ελλαδική Εκκλησία συνεδριάζει και αποφασίζει για το κατά πόσο η γιόγκα έχει θέση στη ζωή των χριστιανών.
Σε μια περίοδο παγκόσμιας υγειονομικής κρίσης η ίδια ιεραρχία γονάτισε την πολιτική εξουσία μέχρι να υποταχθεί στην αυτονόητη συμμόρφωση με τα μέτρα προστασίας της δημόσιας υγείας, επιμένοντας ότι το κουταλάκι που περνάει από χίλια στόματα δεν μπορεί να είναι φορέας ιού.
Η γιόγκα καταλαμβάνει θέση στην ημερήσια διάταξη της ΔΙΣ και ορίζεται ως ασύμβατη με τη χριστιανική πίστη αλλά ο ρατσιστικός λόγος, η καλλιέργεια μίσους και η ενθάρρυνση πογκρόμ εναντίον προσφύγων από τοπικούς προκαθήμενους της Εκκλησίας δεν ανησυχεί την Ιεραρχία ούτε θέτει ζήτημα συμβατότητας με τη χριστιανική πίστη. Οι ιεράρχες μπορούν να συνέρχονται όσο και για ό,τι ζήτημα θέλουν, να διυλίζουν όσους κώνωπες επιθυμούν. Ας έχουν κατά νου ότι κρίνονται τόσο από την κοινωνία όσο και από την Ιστορία. Ας έχουν επίσης κατά νου ότι τίποτε δεν μπορεί να εμποδίσει την ελευθερία μας να ανάβουμε κερί σε ένα ξωκλήσι και να ψέλνουμε κι ένα ομ, κοιτώντας το Αιγαίο.
* καλλιτέχνιδα, ακτιβίστρια
