Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Η Κύπρος σε διπλή καραντίνα
AP Photo/Petros Karadjias
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η Κύπρος σε διπλή καραντίνα

  • A-
  • A+

Σε μια εποχή που οι Ισραηλινοί και οι Παλαιστίνιοι, «προαιώνιοι εχθροί», συνεργάζονται για να αναχαιτίσουν τον κορονοϊό, οι δύο κοινότητες των Κυπρίων, συγκάτοικοι και εγκλωβισμένοι σε ένα νησί από τον έξω κόσμο, όλοι κι όλοι 1,3 εκατομμύρια άνθρωποι, επιλέγουν τη συντήρηση του διαχωρισμού.

Καμία συνεργασία, χωριστή διαχείριση. Οι ηγεσίες τους -στη συγκεκριμένη περίπτωση αυτό αφορά τον Κύπριο πρόεδρο Ν. Αναστασιάδη και τον Τουρκοκύπριο «πρωθυπουργό», εθνικιστή Ερσίν Τατάρ, όχι τον ηγέτη της Κοινότητας Μ. Ακιντζί- διατείνονται ότι είναι πλήρως απορροφημένες από τη διαχείριση της πανδημίας. Ομως φαίνεται να διεκδικούν παγκόσμια σκήπτρα στενοκεφαλιάς και όχι μόνο – γίνονται παράδειγμα προς αποφυγή. Ούτε σε ένα μη πολιτικό και καθαρά ανθρωπιστικό ζήτημα δεν σκέφτηκαν να χαράξουν άλλους δρόμους από τη συνήθη αντίληψη παγίωσης της διχοτόμησης.

Η είδηση από το Ισραήλ και την Παλαιστινιακή Αρχή κέρδισε τον δημόσιο έπαινο του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες: οι δύο εγκαθίδρυσαν ειδικό μηχανισμό επικοινωνίας «στιγμή προς στιγμή για όλα τα ζητήματα που σχετίζονται με τον κορονοϊό», σύμφωνα με την Times of Israel. To Ισραήλ παραχώρησε βοήθεια προς την ασθενέστερη διοικητικά Παλαιστινιακή Αρχή (εξοπλισμό, γιατρούς, φάρμακα, αντιδραστήρια κ.ο.κ.) και οι γιατροί συνεργάζονται στα σημεία διέλευσης.

Βοήθεια στους Τουρκοκύπριους

Τι συμβαίνει σήμερα στην Κύπρο τις κρίσιμες αυτές εβδομάδες της πανδημίας; Η επιλογή των όσων κατευθύνουν την τύχη των Ελληνοκυπρίων και των Τουρκοκυπρίων είναι συνειδητή και σχετίζεται με προειλημμένες αποφάσεις για τσιμέντωμα του διαχωρισμού. Το ψυχολογικό τείχος του πολιτικού προβλήματος είναι αδιαπέραστο. Αυτό εξηγεί την υποτυπώδη έως και ανύπαρκτη συνεργασία, όπως και τις αποφάσεις των Ν. Αναστασιάδη και Ε. Τατάρ να κλείσουν τα σημεία διέλευσης και να σφραγίσουν τον Βορρά από τον Νότο.

Από τις αρχές Μαρτίου το νησί βρίσκεται σε διπλή καραντίνα. Μία είναι η καραντίνα με τον έξω κόσμο, αφού έχουν τερματιστεί όλες οι αεροπορικές πτήσεις και οι θαλάσσιες συνδέσεις. Η δεύτερη είναι η καραντίνα μεταξύ τους με το κλείσιμο όλων των σημείων διέλευσης. Μόνη ακτίδα φωτός στην θλιβερή αυτή εικόνα είναι η άμεση ανταπόκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να δώσει την πρώτη έκτακτη βοήθεια πέντε εκατομμυρίων ευρώ προς τους Τουρκοκύπριους, σε εξοπλισμό, αναλώσιμα και εξειδικευμένο προσωπικό, «κατόπιν αιτήματος της Τουρκοκυπριακής Κοινότητας».

Η διατύπωση αυτή σημαίνει στην πράξη ότι, ενώ η κυπριακή κυβέρνηση -η κυβέρνηση του κράτους-μέλους της Ε.Ε.- δεν είχε την πρωτοβουλία, στην πράξη δεν έφερε ένσταση στις υπηρεσίες της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, όταν έλαβε σχετική επιστολή για βοήθεια από τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Μ. Ακιντζί.

Πολιτικάντικα κίνητρα

Γιατί όμως απουσιάζει μια από κοινού αντιμετώπιση της επιδημιολογικής και ανθρωπιστικής κρίσης; Τι δεν επιτρέπει, ιδίως στην κυβέρνηση Ν. Αναστασιάδη που έχει και τη θεσμική υπεροχή εντός Ε.Ε., να αναπτύξει μια «βόρεια» πολιτική λόγω κορονοϊού με όρους αλληλεγγύης και αλληλοβοήθειας; Τι αποτρέπει τους ιθύνοντες στο προεδρικό μέγαρο να δουν πράγματα διαφορετικά και να επενδύσουν στους ανθρώπους τώρα, δίνοντας ισχυρή ώθηση στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης;

Τα γεγονότα που προηγήθηκαν δείχνουν τα πολιτικά κίνητρα. Η κυβέρνηση Αναστασιάδη έκλεισε τα τέσσερα από τα εννέα σημεία διέλευσης με επίκληση του κινδύνου από τον κορονοϊό στις 29/2, αλλά άφησε ανοιχτά τα αεροδρόμια Λάρνακας και Πάφου απ’ όπου εισήλθε ο κορονοϊός στο νησί ανενόχλητος. Επέτρεψε επίσης τη διεξαγωγή του μαζικού καρναβαλιού στη Λεμεσό. Παρ’ όλα αυτά επτά από τους 10 υπουργούς ήθελαν να κλείσουν όλα τα σημεία διέλευσης με τους Τουρκοκύπριους και την κατεχόμενη περιοχή.

Λίγες μέρες μετά, μόλις εκδηλώθηκε το πρώτο κρούσμα ανάμεσα στους Ελληνοκύπριους (9/3), η διοίκηση Ερσίν Τατάρ έκλεισε τα υπόλοιπα σημεία διέλευσης. Σε εκείνο το κλίμα και μέχρι σήμερα μόνος διαφωνών είναι ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Μ. Ακιντζί, που εξ αρχής υποστήριξε την ανάγκη συνεργασίας για αντιμετώπιση ενός κοινού προβλήματος. Ο Ν. Αναστασιάδης δεν ανταποκρίθηκε ποτέ στην έκκληση Ακιντζί και υποβάθμισε στο πιο χαμηλό επίπεδο τη συνεργασία των δύο Κοινοτήτων. Μια Μικτή Τεχνική Επιτροπή Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων για την υγεία έχει περιορισμένη εντολή και σχεδόν ανύπαρκτο έργο.

Λέγεται από το Προεδρικό ότι σε μία από τις ελάχιστες τηλεφωνικές επαφές Αναστασιάδη - Ακιντζί ο Κύπριος πρόεδρος ρώτησε να πληροφορηθεί για τυχόν ανάγκες των Τουρκοκυπρίων, υποσχόμενος να διευκολύνει διαδικασίες μέσω της Ε.Ε. Δημοσίως δεν υπάρχει καμία αναφορά σε όλες τις παρεμβάσεις του Κύπριου προέδρου ή των υπουργών του και του κυβερνητικού εκπροσώπου. Το θέμα «συνεργασία» δεν υφίσταται πουθενά. Ο Βορράς… δεν υφίσταται.

Πολιτική κεφαλαιοποίηση

Με την εκδήλωση της κρίσης ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Μουσταφά Ακιντζί, έχοντας επίγνωση των περιορισμένων δυνατοτήτων της μικρής Κοινότητάς του, απευθύνθηκε προς την Ευρωπαϊκή Ενωση, διεθνείς οργανισμούς, φυσικά την Τουρκία, αλλά και άλλες χώρες για βοήθεια. Σε άμεσο χρόνο ανταποκρίθηκε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, που έκανε χρήση του υφιστάμενου Χρηματοδοτικού Κανονισμού για την Τουρκοκυπριακή Κοινότητα χωρίς γραφειοκρατικές διαδικασίες για αποστολή εξοπλισμού για ΜΕΘ (αναπνευστήρες, ιατρικές στολές και αναλώσιμα), καθώς και εξειδικευμένου προσωπικού σε θέματα επιδημιών που θα φτάσει στο νησί τα μέσα Απριλίου.

Για τους Τουρκοκύπριους η μεταχείριση που έτυχαν από τις Βρυξέλλες αντιμετωπίστηκε με ιδιαίτερη ικανοποίηση, γιατί γνωρίζουν πόσο αυξημένη ήταν η ζήτηση και οι σοβαρές ελλείψεις. Ούτε η Τουρκία δεν ασχολήθηκε ιδιαίτερα μαζί τους, έχοντας η ίδια βουλιάξει στην κρίση του κορονοϊού.

Συνεργάτες του Μ. Ακιντζί ευελπιστούν ότι θα υπάρξει περαιτέρω στήριξη των νοσοκομειακών μονάδων, που διαθέτουν τώρα 58 αναπνευστήρες, με άλλους 40 -και πάλι από τον Χρηματοδοτικό Κανονισμό- και ακόμα 30 μέσω άλλων μηχανισμών. Μέχρι και ο εθνικιστής Τατάρ προσπάθησε να κεφαλαιοποιήσει πολιτικά την αποστολή της πρώτης ευρωπαϊκής βοήθειας, ασχέτως αν όλοι γνωρίζουν ότι οι Βρυξέλλες αναγνωρίζουν μόνο τον ηγέτη της Κοινότητας, που στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι και αξιόπιστος, Μ. Ακιντζί. Σε όλη αυτή τη διαδικασία η κυπριακή κυβέρνηση, ως η εκπροσωπούσα το κράτος-μέλος της Ε.Ε., ακολούθησε μια στάση παθητικής αποδοχής. Δεν παρακώλυσε, δεν έφερε ένσταση, δεν είχε όμως και την πρωτοβουλία.

Εθνικιστικές προσεγγίσεις

Στις καθημερινές ειδήσεις τα ΜΜΕ των δύο πλευρών μεταδίδουν ρεπορτάζ για τον κορονοϊό με την παράθεση του μαύρου καταλόγου: αριθμός νέων κρουσμάτων, θάνατοι, αριθμός διασωληνωμένων σε κρίσιμη κατάσταση κτλ. Είναι παρήγορο γεγονός ότι οι πίνακες ορισμένες φορές περιλαμβάνουν στοιχεία για όλο το νησί. Το καθεστώς μη διεθνούς αναγνώρισης της τουρκοκυπριακής διοίκησης -ψευδοκράτος- δεν επιτρέπει την καταχώριση των στοιχείων τους στις παγκόσμιες στατιστικές του ΟΗΕ και του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

Η παραδοξότητα των «ψευδό» στην Κύπρο έχει μακρά ιστορία, με ένα αφήγημα που κυριαρχεί στις τάξεις του υπουργείου Εξωτερικών: να μην τύχουν καμίας έμμεσης αναγνώρισης, ούτε καν για... ασθενείς. Με ανάλογο τρόπο ενεργούν και οι Τουρκοκύπριοι εθνικιστές που ψάχνουν εναγωνίως τον τρόπο να κερδίσουν… πόντους διεθνώς: μια πρόσκληση σε δεξίωση, μια λεξούλα σε διεθνή οργανισμό. Το ζήτημα αυτό έγινε διπλωματική ψύχωση, η οποία δυστυχώς συντηρεί πολιτικές και πολιτικούς που έχουν τη δική τους ανομολόγητη ατζέντα: τη διχοτόμηση.

Ετσι ο κορονοϊός, που ήρθε τόσο απροσκάλεστος για να «ξεγυμνώσει κράτη και αντιλήψεις» -έκφραση της πρώην επιτρόπου Αννας Διαμαντοπούλου από διαδικτυακή συζήτηση στην Κύπρο (8/3)- στην περίπτωση των Κυπρίων βοηθά να αποκαλυφθεί η πραγματική ατζέντα των οπαδών της διχοτόμησης και απαντά και στο πρόδηλο ζήτημα: Πώς είναι δυνατόν κάποιος Ευρωπαίος Κύπριος πολίτης να απαιτεί αλληλεγγύη μεταξύ Γερμανίας και Κύπρου για αναχαίτιση της πανδημίας και των οικονομικών συνεπειών της, αλλά να μη συνεργάζεται για τους συμπατριώτες του εντός της μεγαλονήσου;

ΑΠΟΨΕΙΣ
Φοιτητές διεκδικούν την κατοχύρωση των μαθημάτων χωρίς εξετάσεις
Πριν από μία εβδομάδα κληθήκαμε να επιστρέψουμε σε εργαστήρια και κλινικές ύστερα από δυόμισι μήνες καραντίνας. Ο αναβρασμός και το άγχος που κυριεύει εμάς τους φοιτητές υποδεικνύουν ότι έρχεται η σκληρότερη...
Φοιτητές διεκδικούν την κατοχύρωση των μαθημάτων χωρίς εξετάσεις
ΑΠΟΨΕΙΣ
Δικηγορία στον… Λήγοντα
Δυόμιση μήνες με κλειστά τα δικαστήρια, ήτοι πλήρους απραξίας, το σταδιακό άνοιγμα αυτών μόνο άνοιγμα δε θυμίζει
Δικηγορία στον… Λήγοντα
ΑΠΟΨΕΙΣ
«Εγκλωβισμένος» στο Μεξικό με ευθύνη της κυβέρνησης
Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, στον βαθμό που προκάλεσε την κατάσταση «εγκλωβισμού» φέρει την απόλυτη ευθύνη για τους ολοένα αυξανόμενους κινδύνους που αντιμετωπίζουν για την υγεία και τη ζωή τους οι Ελληνες...
«Εγκλωβισμένος» στο Μεξικό με ευθύνη της κυβέρνησης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πανδημία και επανεκτίμηση του δημόσιου χώρου
Κι έτσι ξαφνικά πάρκα και πλατείες γέμισαν κόσμο. Η σιωπή της πόλης του Μαρτίου μοιάζει μακρινή. Βασικός μηχανισμός της ψυχής να απωθεί το δυσάρεστο και το τραυματικό, βασικό χαρακτηριστικό της ζωής να...
Πανδημία και επανεκτίμηση του δημόσιου χώρου
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πώς θα γίνει η επανεκκίνηση στην Κύπρο;
Την ώρα που στην Ε.Ε. ετοιμάζεται μια θεαματική αύξηση του επταετούς κοινοτικού προϋπολογισμού για τη στήριξη των ασθενέστερων οικονομιών -μια εξέλιξη εξαιρετικά επωφελής για την Κύπρο- τόσο η κυβέρνηση όσο...
Πώς θα γίνει η επανεκκίνηση στην Κύπρο;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η ενδοοικογενειακή βία δεν τελειώνει με τη λήξη της καραντίνας
Η απάντηση απέναντι στη βία μπορεί να βρεθεί μόνο στο σύνολο της κοινωνίας. Πρέπει συνολικά άνδρες και γυναίκες, χωρίς ανοχή, να αντιμετωπίσουμε συμπεριφορές της ενδοοικογενειακής βίας και τις προσπάθειες...
Η ενδοοικογενειακή βία δεν τελειώνει με τη λήξη της καραντίνας

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας