Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
«Τζόκερ»
ΑΠΕ - ΜΠΕ / ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΒΛΑΧΟΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Τζόκερ»

  • A-
  • A+
Δεν παράγει διδάγματα η ταινία. Τέχνη είναι. Παρέχει ωστόσο σοβαρά εναύσματα για σκέψη και συζήτηση.

Τα τελευταία χρόνια σπάνια πηγαίνω στον κινηματογράφο, δεν μπορώ επομένως να συγκρίνω ταινίες και να χαρακτηρίσω κάποια ως κορυφαία. Μόνο εισαγωγικά λοιπόν: Ο «Τζόκερ» συνθέτει πολλά επιμέρους έργα τέχνης. Σκηνοθεσία, εξαιρετική φωτογραφία σε εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους, μουσική διακριτική και ταιριαστή και ιδίως ηθοποιία. Ο Χοακίν Φίνιξ παίζει με το πρόσωπο, το βλέμμα, το σώμα, το τρέξιμο, καταπληκτικά. Η άστοχη επέμβαση της Αστυνομίας προφανώς θα αυξήσει τον αριθμό των θεατών (ήδη αυτό καταγράφεται) και η ταινία θα διαμορφώσει στάσεις και αντιλήψεις. Η αναγνώριση του Ανθρώπου κάτω από το προσωπείο της «τρέλας» και η κατανόηση της σημασίας του κράτους πρόνοιας (όσο ο άρρωστος παίρνει φάρμακα και βλέπει τη λειτουργό είναι ήσυχος) μάλλον θα είναι οι πιο θετικές από αυτές.

Είναι αναγκαίο ωστόσο να κρατήσουμε για συζήτηση κάποια μεγάλα θέματα, εκεί όπου το κοινωνικό μήνυμα, αν αφομοιωθεί χωρίς κριτική, γίνεται επικίνδυνο. Δεν εννοώ μόνο για τη νεολαία, αλλά για όλους.

Πρώτον, η εμφάνιση στην ταινία της ανθρωποκτονίας με θετικά -σχεδόν- χρώματα. Η εξοικείωση δηλαδή με την ιδέα και την εικόνα της θανατηφόρας βίας, που μπορεί να κάνει πιο εύκολη υπόθεση το πέρασμα στην πράξη σε μια στιγμή έντασης ή ψυχολογικής αποδιοργάνωσης. Οι συνειρμοί παράγουν αυτοματισμούς. Υστερα ο κόσμος μένει να απορεί για την εκρηκτική αντίδραση, τη μαζική ή την παράλογη θανάτωση.

Το δεύτερο είναι, πιστεύω, η εμφάνιση της ατομικής αυτοδικίας ως λύσης ή κάθαρσης σε ζητήματα που έχουν διαστάσεις κοινωνικοπολιτικές ή δικαιοσύνης. Το μήνυμα π.χ. πως το μπούλινγκ δεν πρόκειται να σταματήσει χωρίς την ατομική αντιβία. Φυσικά κι εδώ, εκτός από τον θύτη και το βίαιο θύμα, ευθύνεται κι ένα κοινωνικό σύστημα. Που μένει συνήθως αλώβητο.

Τρίτο και ίσως σημαντικότερο θέμα η εμφάνιση στην οθόνη ενός ψυχικά διαταραγμένου ανθρώπου ως δυνάμει δολοφόνου. Η κοινωνία εδώ καλείται να φοβάται, να στιγματίζει και να αποφεύγει. Να δυσκολεύει έτσι την επανένταξη, βασική συνθήκη ασφάλειας και ειρήνης. Η Αστυνομία να ερευνά πιο εντατικά όταν στην παιδική ηλικία ενός υπόπτου υπάρχει κακομεταχείριση. Χρειάστηκαν όμως αιώνες για να καταλάβουμε ότι κάθε ψυχικά άρρωστος δεν είναι και επικίνδυνος, ότι οι εχέφρονες από τους αρρώστους δεν διαχωρίζονται πάντα με σίγουρες γραμμές, ότι τα εγκλήματα των «λογικών» είναι επίσης πολλά και συχνά άγρια κι ότι υπάρχουν βασανισμένα παιδιά που γίνονται υπέροχοι άνθρωποι.

Δεν παράγει διδάγματα η ταινία. Τέχνη είναι. Παρέχει ωστόσο σοβαρά εναύσματα για σκέψη και συζήτηση.

* Oμ. καθηγητής ΑΠΘ, πρ. υπ. Δικαιοσύνης

ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο Joker και η άκριτη υιοθέτηση στερεοτύπων
Η διαδεδομένη αντίληψη που υποστηρίζει ότι άμα βλέπει κανείς βίαιο περιεχόμενο, κινδυνεύει να αντιγράψει και να επαναλάβει όσα βλέπει πάσχει από σειρά επιστημονικών και μεθοδολογικών προβλημάτων.
Ο Joker και η άκριτη υιοθέτηση στερεοτύπων
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ενας κόσμος σε αναβρασμό, Κρίση - Αντίσταση - Επανάσταση
Η εργατική τάξη άλλη μια φορά ανοίγει δρόμους και ορίζοντες για την Αριστερά. Αυτούς τους δρόμους και την προοπτική των αγώνων μας έχει στο κέντρο του το μονοήμερο των εκδηλώσεων στις 10 Νοέμβρη, που οργανώνει...
Ενας κόσμος σε αναβρασμό, Κρίση - Αντίσταση - Επανάσταση
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο Τζόκερ και ο Γιάνης
Ο «Τζόκερ» είναι, χωρίς αμφιβολία, μια εκπληκτική ταινία. Κινηματογράφος πολύ υψηλών προδιαγραφών και μια πολιτική ματιά, συνεκτική και εξαιρετικά ενδιαφέρουσα.
Ο Τζόκερ και ο Γιάνης
ΑΠΟΨΕΙΣ
Σκηνή ελπίδας στο πετροκάραβο;
12.10.2019: Σαββατόβραδο σε κινηματογράφο της γειτονιάς μας, μαζί με άλλους τριάντα πέντε, περίπου της ίδιας ηλικίας στην πλειονότητά τους, παρακολουθούμε την ταινία του Κ. Γαβρά «Ενήλικοι στο δωμάτιο».
Σκηνή ελπίδας στο πετροκάραβο;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Joker
Τον κανόνα της πολιτικής του εκφοβισμού είχε ενστερνιστεί ο Ιταλός πολιτικός θεωρητικός της Αναγέννησης, Νικολό Μακιαβέλι, γράφοντας πως «πρέπει να σημειωθεί ότι όταν ο νέος κυβερνήτης καταλαμβάνει την εξουσία...
Joker
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η μυρωδιά της φτώχειας
Αρκετά με τον Joker. Ινάφ και νισάφ’ πια. Νομίζω ότι έχει απορροφήσει μεγαλύτερο από το μερίδιο του ενδιαφέροντός μας που δικαιοούνταν. Και πολύ παραπάνω από το ενδιαφέρον της τσέπης μας.
Η μυρωδιά της φτώχειας

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας