Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Οι ουρανοξύστες του Ελληνικού και η κολυμβήθρα του Σιλωάμ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Οι ουρανοξύστες του Ελληνικού και η κολυμβήθρα του Σιλωάμ

  • A-
  • A+

Βλέποντας τη φωτογραφία της μακέτας με τα κτίρια των 150-200 μέτρων που θέλουν να χτίσουν στο Ελληνικό δεν μπορείς παρά να σκεφτείς τον Παυσανία. Στα «Αττικά», περιγράφοντας του άγαλμα της Προμάχου Αθηνάς, έγραφε: «...ἡ τοῦ δόρατος αἰχμὴ καὶ ὁ λόφος τοῦ κράνους ἀπὸ Σουνίου προσπλέουσίν ἐστιν ἤδη σύνοπτα»1. Αναρωτιέσαι λοιπόν τι σόι πολιτικοί είναι αυτοί που επιτρέπουν, στο όνομα της ανάπτυξης, να αλλοιώνεται το αττικό τοπίο με κατασκευές αμφισβητούμενης αισθητικής οι οποίες αποτυπώνουν τη σκιά τους στον Παρθενώνα;

Φυσικά στον προβληματισμό αυτό τον πρώτο λόγο έχουν οι ειδικοί: αρχιτέκτονες, πολεοδόμοι... Σε εμάς τους υπόλοιπους, που δεν έχουμε ειδικές γνώσεις αλλά προσπαθούμε να αντιληφθούμε το τι γίνεται γύρω μας με μοναδικό εργαλείο την κοινή λογική, οι αμερικανικής αισθητικής «Καρυάτιδες»2 του Ελληνικού ανέσυραν ένα ερώτημα που τα τελευταία χρόνια παραμένει βασανιστικά αναπάντητο: υπάρχει άραγε κάποιο όριο στα αναθήματα που προσφέρει μια κοινωνία στην προσφάτως αγιοποιημένη... ανάπτυξη;

Αν αναλογιστεί κανείς τα «έργα και τις ημέρες» των κυβερνήσεων του Μνημονίου, θα διαπιστώσει ότι όλες τους θυσίασαν τους μισθούς, τα μεροκάματα, αποταμιεύσεις, συντάξεις, κοινωνικές παροχές αλλά και τα ασημικά του τόπου για να πετύχουν μια οριακή αύξηση της ανάπτυξης.

Με τις «Καρυάτιδες», αυτό το δημιούργημα μυαλών καλυμμένων με καουμπόικα καπέλα, ξεκίνησε και στον τόπο μας μια νέα εποχή. Μια εποχή που η «ανάπτυξη» θα ισοπεδώσει όλους τους φραγμούς και όλα τα όρια που πρέπει να υπάρχουν σε κάθε κοινωνικά ευαίσθητη χώρα. Μια εποχή που οι κυβερνήτες θα θυσιάζουν τα πάντα, ακόμα και την Ιστορία, προκειμένου να εμφανίσουν στο φιλοθέαμον και εύπιστο συνάμα ακροατήριό τους κάποιες οριακές μεταβολές του ΑΕΠ. Μια εποχή που οι κυβερνήτες, προφασιζόμενοι ένα εντελώς αμφίβολο κοινωνικό συμφέρον και χωρίς την παραμικρή αιδώ, θα προσφέρουν σίγουρα κέρδη σε ολιγάρχες τους οποίους μάλιστα θα «ενδύουν» με τον μανδύα του ευεργέτη. Σε αυτή την εποχή που οι πραγματικές, οι μαρμάρινες, Καρυάτιδες θα δακρύζουν κάτω από τη βαριά σκιά των άλλων, των γυάλινων σφετεριστών του ονόματός τους, το επόμενο ανάθημα σε αυτή την αγία Ανάπτυξη δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα είναι το περιβάλλον με ό,τι αυτό σημαίνει. Και εύλογα αναρωτιέται κάποιος: είναι δυνατόν, στο όνομα ενός βραχυπρόθεσμου και αμφισβητήσιμου στόχου, μια κυβέρνηση να θυσιάζει το χθες και το αύριο ενός τόπου;

Κανείς δεν αμφισβητεί ότι πλέον στη σύγχρονη οικονομία της αγοράς οι επενδύσεις κυρίως ρέουν σε ό,τι είναι κερδοφόρο, όχι σε ό,τι είναι αναγκαίο ή πρέπον. Οι κυβερνήσεις, οι οποίες θα μπορούσαν να συνδυάσουν την οικονομική ανάπτυξη με τις ευρύτερες κοινωνικές ανάγκες, ουσιαστικά αξιολογούν ότι η μεταβολή του ΑΕΠ υπερτερεί υλικών και άυλων κοινωνικών αγαθών. Για να είμαστε ειλικρινείς στην αξιολόγηση αυτή έχουν συμπαραστάτες και πολλούς ψηφοφόρους που πείθονται από τη ρητορική των χαμηλών φόρων, των συμπιεσμένων τιμών και των θέσεων εργασίας. Ετσι οι κυβερνήτες καταφέρνουν να απομονώσουν την κοινωνία από κάθε έλεγχο πάνω στη ροή των επενδύσεων.

Τα «σημάδια» αυτής της απροσχημάτιστης «αγιοποίησης» της ανάπτυξης είναι πλέον φανερά σε όλο τον πλανήτη. Από την άρνηση του Τραμπ να υιοθετήσει πολιτικές που να αντιμετωπίζουν την κλιματική αλλαγή μέχρι την εγκληματική αδιαφορία του Μπολσονάρο στην καταστροφή του Αμαζονίου και από τις ανεπανόρθωτες οικολογικές καταστροφές που έχει σωρεύσει η αναπτυξιακή εμμονή των κινεζικών ηγεσιών μέχρι την εξολόθρευση εκατοντάδων υπό εξαφάνιση ζώων στην Αφρική, σε όλα υπερισχύει η αρχή του κέρδους έναντι της Ιστορίας και των κοινωνικών αναγκών. Υπό το πρίσμα αυτό η αποδοχή της κυβέρνησης να επιτρέψει τη σκιά των συγχρόνων «Καρυάτιδων» να πέσει πάνω στα πεντελικά μάρμαρα του Παρθενώνα αλλά και όσα έπονται δεν είναι τίποτε περισσότερο και τίποτε λιγότερο από μία από τις πολλές εκδοχές αυτής της πολιτικής ιεράρχησης-αξιολόγησης. Μιας πολιτικής στην οποία εκείνοι που παίρνουν τις αποφάσεις αδιαφορούν για τις μακροπρόθεσμες συνέπειές τους.

Πλέον κανείς δεν αμφιβάλλει ότι ο κόσμος χρειάζεται απεγνωσμένα θαρραλέες πολιτικές ηγεσίες που θα αντιμετωπίζουν τις ισχυρές ομάδες συμφερόντων, οι οποίες συνεχίζουν να αρνούνται τη μη βιωσιμότητα της σημερινής ύπαρξης της ανθρωπότητας. Γιατί η αλήθεια είναι ότι η τεράστια πρόκληση για τις επόμενες δεκαετίες είναι η αντικατάσταση ενός οικονομικού συστήματος γαντζωμένου στη διαρκή ανάπτυξη και την υπερκατανάλωση από τους πλούσιους με ένα άλλο που είναι πολύ πιο δίκαιο και βιώσιμο. Και αυτό δεν είναι υπόθεση της οικονομίας, αλλά της πολιτικής.

Το ευτύχημα είναι ότι η ευαισθητοποίηση για την παγκόσμια κλιματική αλλαγή έχει επαναφέρει τον προβληματισμό για το τι μπορεί να θυσιάσει μια κοινωνία στον βωμό της ανάπτυξης.Το πρόβλημα όμως είναι ότι οι επιπτώσεις από τις καταστροφές που θα έχουν γίνει μέχρι οι κοινωνίες διεκδικήσουν και πετύχουν να αποκτήσουν δικαιώματα στην Ιστορία και το περιβάλλον τους μπορεί να αποδειχτούν μη αναστρέψιμες.

1. «Η αιχμή του δόρατος αυτής της Αθηνάς και το λοφίο της περικεφαλαίας της είναι ορατά ακόμα και από το Σούνιο».

2. Πρόκειται για τους ουρανοξύστες του Ελληνικού.

* Δημοσιογράφος, συγγραφέας

ΑΠΟΨΕΙΣ
Γιατί είχαν αυταπάτες;
Μήπως μερικές φορές στον λόγο της Αριστεράς εμφιλοχωρεί μια δυσανεξία στην κριτική και μια τάση προς την αλαζονεία που τρέφεται από την πεποίθηση ότι μόνο οι αριστεροί έχουν πρόσβαση στην πραγματικότητα ενώ...
Γιατί είχαν αυταπάτες;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η ελληνική τραγωδία και η σημερινή… φάρσα
Μια απλή ματιά στις πολιτικές που εφαρμόζει σήμερα η κυβέρνηση Μητσοτάκη αρκεί για να πείσει ότι οι ίδιες ακριβώς συντηρητικές και νεοφιλελεύθερες πολιτικές, που οδήγησαν την Ελλάδα στην οικονομική κρίση, οι...
Η ελληνική τραγωδία και η σημερινή… φάρσα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Τι σημαίνει η «Πτώση του Τείχους» σήμερα (30 χρόνια μετά);
O ανθρώπινος κοινωνικός κόσμος σήμερα δεν έχει κέντρο, δεν συγκροτείται στη βάση μιας «πρώτης αρχής» λειτουργίας. Γι’ αυτόν τον λόγο «ηγέτες» όπως ο Tραμπ ή ο Eρντογάν ή ο Oρμπαν κ.ά. παίζουν πρωταγωνιστικό...
Τι σημαίνει η «Πτώση του Τείχους» σήμερα (30 χρόνια μετά);
ΑΠΟΨΕΙΣ
Στη χωματερή η Ιστορία με οδηγό την ανάπτυξη
Στο όνομα της ανάπτυξης και με πρόσχημα τα μνημόνια, η συντριπτική πλειονότητα του πολιτικού συστήματος όλων των βαθμίδων απογυμνώνει τον τόπο από την ιστορία του.
Στη χωματερή η Ιστορία με οδηγό την ανάπτυξη
ΑΠΟΨΕΙΣ
Κοινωνικές δομές στη δίνη των ιδιωτικοποιήσεων
Ποιο το μέλλον για το Μητροπολιτικό Κοινωνικό Ιατρείο Ελληνικού;Η κυβέρνηση φαίνεται να έχει μεριμνήσει για το επενδυτικό προφίλ της χώρας. Εχει όμως μεριμνήσει με την ίδια επιμέλεια για την τύχη των...
Κοινωνικές δομές στη δίνη των ιδιωτικοποιήσεων
ΑΠΟΨΕΙΣ
Μεγάλες ομάδες, μεγάλα κόμματα
Οταν η επιρροή ενός κόμματος στις δυναμικές ηλικίες είναι σχεδόν μηδενική, τότε το κόμμα αυτό δεν έχει μέλλον. Περισσότεροι οπαδοί συγκεντρώνονται στις κηδείες ιστορικών στελεχών παρά σε κομματικές εκδηλώσεις....
Μεγάλες ομάδες, μεγάλα κόμματα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας