Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Περί εκλογών
EUROKINISSI/ ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Περί εκλογών

  • A-
  • A+

Οπως είναι γνωστό οι εθνικές εκλογές βρίσκονται προ των πυλών και όπως μπορεί κάποιος να πει απέχουν δυο τσιγάρα δρόμο ή, όπως θα έλεγαν οι νεόκοποι θιασώτες των κουβανέζικων πούρων, ένα πούρο δρόμο.

Ακούσαμε ουκ ολίγες φορές να λέγεται ότι οι εκλογές είναι η γιορτή της δημοκρατίας. Εχω την αίσθηση, ωστόσο, πως τον τελευταίο καιρό οι εκλογές αποκτούν περισσότερο τον χαρακτήρα ενός πανηγυριού όπου οι άνθρωποι αλλάζουν τα στέκια τους, τα λόγια τους, τους συνεργάτες τους, ακόμα και τους ομοϊδεάτες τους. Ολα αυτά ενώ τραγουδούν άλλα τραγούδια και επικρατεί μια χαλαρή ατμόσφαιρα.

Ενίοτε ορισμένοι πολίτες αλλά και πολιτικοί φαίνεται να συγχέουν τη λέξη γιορτή με τη λέξη πανηγύρι. Και οι δύο λέξεις, παρά το γεγονός πως μοιράζονται κοινά χαρακτηριστικά, σημασίες, λειτουργίες και θεωρίες, οι εφαρμογές, οι μέθοδοι και το ζητούμενο διαφέρουν εξ ορισμού. Ακόμα και τα παραπάνω να τα θεωρούσαμε περιττά, δεν πιστεύω ότι οι πολίτες θα ήταν ικανοποιημένοι από τον χαρακτηρισμό των εκλογών ως πανηγυριού και ίσως αυτό να είναι ένας από τους λόγους που απέχουν από τη διαδικασία των εκλογών.

Θα προσπαθήσω να διατυπώσω εν συντομία τι ακριβώς σημαίνει εκλογές. Εκλογές είναι η διαδικασία όπου οι πολίτες μιας χώρας, μιας κοινότητας, μιας ομάδας, επιλέγουν να εκχωρήσουν την εξουσία τους σε μερικά άλλα μέλη της κοινωνίας, σε ανθρώπους οι οποίοι κρίνονται ικανοί να προστατεύσουν την κοινότητά τους από όποιον την επιβουλεύεται, να τη διαχειριστούν κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο και να βελτιώσουν το βιοτικό επίπεδο όλων.

Η θητεία αυτών των εκλεγμένων πολιτών κάποια στιγμή λήγει και θα αντικατασταθεί από μια άλλη ομάδα της ίδιας κοινότητας η οποία συγκροτείται από πολίτες οι οποίοι θέλουν και μπορούν να εμπλακούν στη διαχείριση όλων των ζητημάτων και αγαθών αυτής της ομάδας.

Μου δημιουργείται η εντύπωση, λοιπόν, ότι πολλοί από τους πιθανούς εκπροσώπους είναι θύματα της ομοιότητας μεταξύ των προαναφερθεισών δύο λέξεων καθώς και της πολυσημίας των φυσικών γλωσσών, οι γλώσσες, δηλαδή, που διαμορφώνονται στη ροή του χρόνου από τους ανθρώπους και συγκροτούν το εννοιολογικό και σημασιολογικό τους πλαίσιο.

Δεν θα ήταν, άρα, υπερβολή να πούμε πως η διαχείριση του λόγου και των λέξεων όπως εφαρμόζεται μας οδηγεί σ’ έναν εκφυλισμό των λέξεων, πράγμα που οδηγεί σε σύγχυση του ρόλου που εξυπηρετούν και του τρόπου με τον οποίο καθορίζονται οι έννοιες. Για αυτό και έχουν δημιουργηθεί οι τυπικές γλώσσες όπως λ.χ. η γλώσσα της Λογικής και των Μαθηματικών, οι οποίες εξαιτίας της αυστηρότητας και της σαφήνειάς τους προφυλάσσουν από ασάφειες, παρερμηνείες, εννοιολογικές περιπλοκές και σφάλματα.

Εχοντας αυτό στον νου, η αλλαγή μετά το πέρας της θητείας των προκατόχων χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή. Πάρα πολλοί άνθρωποι, οι οποίοι θέτουν τον εαυτό τους στην προσπάθεια ικανοποίησης των αιτημάτων της κοινότητας, δεν είναι χωρίς αυτή τη συγκεκριμένη σύγχυση. Φαίνεται, μάλιστα, ότι υπάρχει πλειάδα εθελοντών και εκπροσώπων που προσφέρονται για να επιτελέσουν το έργο αυτό.

Ευτυχώς για εμάς έχει κατοχυρωθεί σε πολλές χώρες οι πολίτες να έχουν τη δυνατότητα και το δικαίωμα να ανακαλέσουν αυτούς που ανέλαβαν τα της διαχείρισης της χώρας διότι τους έκριναν ανεπαρκείς ή και ακατάλληλους. Διαπιστώνεται όμως, τελικά, πως τις περισσότερες φορές οι ψηφοφόροι έχουν έλλειψη των γνωστών μεθόδων ανάλυσης, με αποτέλεσμα να επαναφέρουν στην εξουσία τον δεύτερο επιλαχόντα στον φαύλο κύκλο του δικομματισμού ή ακόμα και να «τιμωρούν» με την ψήφο τους με ό,τι συνέπεια μπορεί να έχει αυτό όχι μόνο για τη γιορτή της δημοκρατίας αλλά και για την ίδια τη δημοκρατία.

Η υποχρέωση της εκάστοτε εξουσίας να εξοπλίζει τους πολίτες με τα κριτήρια της ανάλυσης τείνει προς μια αχρείαστη πολυτέλεια καθώς και οι ίδιοι οι εκλεγόμενοι στερούνται αυτών των μεθόδων που θα επιτρέψουν στους πολίτες να διαχειριστούν και να επιλύσουν τα προβλήματα που συναντούν στον δρόμο τους.

Ωστόσο, υποχρέωση είναι ακόμα και όσοι διεκδικούν το δικαίωμά τους να γίνουν φορείς στη διαδικασία του εκλέγεσθαι να καλύπτουν ορισμένα χαρακτηριστικά και δεξιότητες, ώστε να μπορούν να συμβάλλουν στην επίλυση των προβλημάτων και στην ικανοποίηση των επιθυμιών και των μελλοντικών τους αιτημάτων.

Οι εκλογές, άρα, δεν είναι δυνατόν να αντιμετωπίζονται ως πανηγύρι. Ούτε καν σαν τη λαϊκίστικη εκδοχή τους ως γιορτή αλλά σαν τον θεσμό της πραγματικής αλλαγής, μιας αλλαγής που δεν πρέπει να διαμορφώνεται στα «προεόρτια» της διαδικασίας αλλά στις συνειδήσεις των πολιτών κατά τη διάρκεια της τετραετίας.

Πώς θα μπορούσε να συμβεί αυτό; Πιστεύω ότι είναι πιο αποτελεσματικό να κατανεμηθούν οι επιθυμούντες να εκλεγούν σε ομάδες μείζονος χρησιμότητας και σημασίας πολύ πριν από τις εκλογές όπου θα έχουν την ευθύνη και τη βελτίωση ενός συγκεκριμένου πεδίου όπως η υγεία, η παιδεία, η Δικαιοσύνη, η άμυνα, η διοίκηση και η διασπορά, έτσι ώστε να έχουν τη δυνατότητα να κριθούν.

Αυτό θα ήταν μια αρχή.

* καθηγητής Φιλοσοφίας

ΑΠΟΨΕΙΣ
Ένα μπαλκόνι όσες γλάστρες και να έχει, δεν είναι έδαφος
Τελικά άλλοι κυβερνούν και άλλοι άρχουν; Τελικά, υπάρχει συνάφεια ανάμεσα σε κομμάτια της κεντρικής διοίκησης (στο διαρκές και διαχρονικό σύστημα που είναι υπεράνω ιδεολογικών και κομματικών προτιμήσεων) και...
Ένα μπαλκόνι όσες γλάστρες και να έχει, δεν είναι έδαφος
ΑΠΟΨΕΙΣ
Επιτήρηση
Συχνά επαναλαμβάνεται πως το εκλογικό σώμα εκδικήθηκε ένα κόμμα διά του αποτελέσματος, αποσύροντας την εμπιστοσύνη του από αυτό, επειδή δεν τήρησε το πρόγραμμά του, δεν άσκησε εξουσία σύμφωνα με τις υποσχέσεις...
Επιτήρηση
ΑΠΟΨΕΙΣ
Συνεννόηση και απλή… λογική
Το βασικό επιχείρημα αμφότερων για την απλή και ενισχυμένη αναλογική αντίστοιχα είναι η συνέπειά τους σε κάτι που υποστηρίζουν πάγια εδώ και πολλά χρόνια. Ετσι είναι, μόνο που ζούμε σε μια άλλη κοινωνία, σε...
Συνεννόηση και απλή… λογική
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το εκλογικό σύστημα στη δίνη της μικροπολιτικής
Η αλλαγή του εκλογικού συστήματος είναι θεσμική αλλαγή, η οποία, παρότι είναι γνωστό ότι θα έχει σημαντική επίδραση στο πώς θα κυβερνηθεί η χώρα στα επόμενα κρίσιμα χρόνια, αντιμετωπίζεται από όλες τις...
Το εκλογικό σύστημα στη δίνη της μικροπολιτικής
ΑΠΟΨΕΙΣ
Βασικές κατευθύνσεις για μια πρόσφορη εκλογική μεταρρύθμιση
Μια από τις πλέον προσφιλείς πολιτικές συζητήσεις, το τελευταίο διάστημα, είναι αυτή που αφορά την εκλογική μεταρρύθμιση. Δυστυχώς όμως στη συζήτηση αυτή, η πολιτική αποστασιοποίηση και η νηφαλιότητα μόνο κατ’...
Βασικές κατευθύνσεις για μια πρόσφορη εκλογική μεταρρύθμιση
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η Νέα Δημοκρατία δεν μένει πια εδώ
Οι δύο μείζονες κομματικές συλλογικότητες (Νέα Δημοκρατία και ΠΑΣΟΚ) δεν υφίστανται και η ελληνική κοινωνία αντιστέκεται στην κατάρρευση του κομματικού συστήματος της «μεταπολίτευσης» (1974-2010) με νέες...
Η Νέα Δημοκρατία δεν μένει πια εδώ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας