Είναι δίπλα μας, στο κέντρο της Αθήνας, κι όμως τον προσπερνάμε δίχως να του ρίξουμε μια ματιά. Κρύβει δεκάδες ιστορικά σημεία εντός του -τα περισσότερα από τα οποία αγνοούμε.
Αυτά σκεφτόμουν καθώς ακολουθούσα τον σκηνοθέτη και ποιητή Θοδωρή Γκόνη σ’ έναν «περίπατο μαθητείας και αλητείας» που σκηνοθέτησε στον Εθνικό μας Κήπο, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών. Ξεναγός μας ήταν η Αμαλία (Ελένη Κοκκίδου) και άλλοι περιηγητές και ξωτικά (Θανάσης Δήμου, Ελενα Μεγγρέλη, Κατερίνα Πατσιάνη κ.ά.).
Ξεκινήσαμε από το ηλιακό ρολόι. Μαντέψαμε την ώρα παραδοσιακά. Οι ηθοποιοί έδωσαν το σύνθημα της έναρξης και προχωρήσαμε μπροστά στη συστάδα των πανύψηλων καλιφορνέζικων φοινίκων που έφερε κατά παραγγελία η Αμαλία από την Αμερική. «Ουασινγκτωνίες». Κι έπειτα προχωρήσαμε στις πέργκολες όπου συνήθιζε να περπατά ο Παλαμάς.
Είδαμε το ψηλό κυπαρίσσι του Μπαρό, που ήταν ο πρώτος κηποτεχνίτης της Αμαλίας, σταματήσαμε πιο πέρα στο άγαλμα του Σπυρίδωνα Σαμάρα. Ποιος ήταν αυτός; Αναρωτιέμαι. Μου απαντούν πως ήταν ο μουσικός που έγραψε τον Ολυμπιακό Υμνο.
Περάσαμε από το ωραίο Θέατρο του Κήπου και θυμηθήκαμε τη δεκαετία του ’60 που γέμιζε με μουσικές, καλοντυμένους επισκέπτες και λουλουδάτα κοκτέιλ φορέματα. Ακολούθησε ένας μικρός λαβύρινθος από Πεύκα.
Χαιρετήσαμε στο πέρασμά μας τα αγάλματα του Εϋνάρδου, του Καποδίστρια, του Βαλαωρίτη, του όμορφου Ζαν Μωρεάς. Και έπειτα, σηκώνοντας το βλέμμα προς τον ουρανό, είδαμε την «Αμαλία» πάνω στον βράχο της να γράφει και να διαβάζει.
Δεν μπορέσαμε να μη σταματήσουμε και στο «ατυχές» άγαλμα του Διονυσίου Σολωμού, που το πήγαν στην πιο μη επισκέψιμη γωνιά του κήπου, για να κρύψουν την ατεχνία του. Πέρναγε λέει κάποτε ο Σεφέρης με την Μαρώ του από εκεί και, μόλις το είδε, της άφησε «ευχή και κατάρα» να μην επιτρέψει σε κανέναν να φτιάξει το άγαλμά του όταν πεθάνει.
Αυτό που δεν περίμενα με τίποτα να αντικρίσω ήταν το μικρό παλατάκι του παλιού βοτανικού κήπου. Ηταν το σπίτι των αρχικηπουρών, αλλά… το χρησιμοποιούσαν οι βασιλείς για τα κρυφά ερωτικά τους ραντεβού.
Και πραγματικά ξαφνιάστηκα όταν έμαθα πως οι σημερινές τουαλέτες του κήπου ήταν κάποτε το δροσερό κελάρι των ανακτόρων. Ο ήλιος είχε πέσει πια, όταν φτάσαμε στην Πέργκολα της Γλυτσίνας.
Και, ξαφνικά, δεκάδες πολύχρωμα λαμπιόνια άναψαν και άρχισε η μουσική. Κάπου ανάμεσά μας χόρευαν ζευγάρια από όλες τις εποχές αυτής της παράξενης πόλης, αυτής της πολύπαθης χώρας. Με κόπο αποχωριστήκαμε την πέργκολα.
Αλλά στα σκαλάκια της Βουλής, στην είσοδο των βασιλέων, μας περίμενε ο στρατηγός Καλλέργης και πάντα δύσκολα αιτήματα του τόπου αυτού για Δημοκρατία, Ισονομία και Ελευθερία.
Ο Εθνικός Κήπος μάς περιμένει και οι ήρωές του θα είναι εκεί μέχρι τις 19 Ιουνίου. Αυτή τη βόλτα στην «καρδιά» του κήπου πραγματικά αξίζει να την κάνετε.
