Ο αναπληρωτής καθηγητής Ιατρικής του Χάρβαρντ και κλινικός ογκολόγος στο Massachusetts General Hospital Cancer Center, Οθων Ηλιόπουλος, είναι ο επικεφαλής του ψηφοδελτίου Επικρατείας του ΣΥΡΙΖΑ.
Στη συνέντευξη που παραχώρησε στην «Εφ.Συν.» μιλάει για την πρότασή του να μεταμορφωθεί το ελληνικό Πανεπιστήμιο σε Χάρβαρντ, ενώ επικρίνει την κυβέρνηση για το σκάνδαλο των υποκλοπών. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν τα όσα λέει και για το τι θα γινόταν στις ΗΠΑ με ένα αντίστοιχο σκάνδαλο υποκλοπών.
● Σε συνέντευξή σας σε τηλεοπτικό σταθμό ταράξατε τα νερά λέγοντας ότι είστε κατά της ιδιωτικοποίησης των Πανεπιστημίων στην Ελλάδα, ωστόσο προτείνατε τρόπους για να μεταμορφωθεί το ελληνικό Πανεπιστήμιο σε Χάρβαρντ. Πώς μπορεί το πανάκριβο μοντέλο της ιδιωτικής πανεπιστημιακής εκπαίδευσης των ΗΠΑ να εφαρμοστεί στην ελληνική πραγματικότητα;
Μπορούμε να εισαγάγουμε τις θετικές και επιτυχημένες πλευρές ενός μη κερδοσκοπικού ιδρύματος εκπαίδευσης στην Ελλάδα συνδυάζοντάς τες με την παροχή δωρεάν εκπαίδευσης στους νέους μέσα από ένα από τα πιο δημοκρατικά και δημόσια συστήματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ευρώπη, το δικό μας. Σαν αρχικά βήματα προτείνω:
● Την αύξηση των διδασκόντων στην τριτοβάθμια εκπαίδευση κατά 10% κάθε χρόνο, ώστε να εισάγουμε νέες γνώσεις και μεθόδους διδασκαλίας και έρευνας.
● Την περιοδική αλλά συνεχή ανανέωση των προγραμμάτων προπτυχιακών και μεταπτυχιακών σπουδών.
● Τη στήριξη της έρευνας και της καινοτομίας σε θετικές και θεωρητικές επιστήμες με πολλαπλάσια χρήματα χρησιμοποιώντας τον μηχανισμό του ΕΛΙΔΕΚ που θεμελίωσε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και που για πρώτη φορά μετά τη μεταπολίτευση χρηματοδότησε ερευνητικές προτάσεις μετά από διαφανή και απόλυτα αξιοκρατική διαδικασία κρίσης.
● Την επαναφορά του ενιαίου χώρου έρευνας και τη δυνατότητα χορήγησης διδακτορικών από Ερευνητικά Ιδρύματα.
● Τέλος, θα έλεγα να σταματήσει άμεσα η εκμετάλλευση της άμισθης εργασίας των νέων παιδιών μέσα από τη διαδικασία της εκπόνησης χαμηλόμισθων διδακτορικών και χαμηλής στάθμης μεταπτυχιακών. Αυτές οι σπουδές πρέπει να μετατραπούν από χαμηλόμισθη ή άμισθη εκμετάλλευση σε προοπτική σωστής επαγγελματικής εξέλιξης που θα συνδέεται με υψηλού βαθμού ανάπτυξη. Ετσι θα μπορέσουν τα πανεπιστήμιά μας να γίνουν πόλος έλξης σπουδαστών από την Ευρώπη και εκπαιδευτικού προσωπικού από όλο τον κόσμο. Τα χρήματα για μια τέτοια αναβάθμιση μπορούν να βρεθούν μέσα από Αναπτυξιακά Ευρωπαϊκά Προγράμματα, ΕΣΠΑ, συμμετοχές σε συνεργατικά παγκόσμια προγράμματα, αύξηση των κρατικών δαπανών για την παιδεία και σημαντικές φιλανθρωπικές χορηγίες, όπως συμβαίνει και στο εξωτερικό.
● Ζείτε και εργάζεστε σε μια χώρα όπου η υγεία είναι κατά βάση ιδιωτική και πανάκριβη επίσης. Εχετε επικρίνει την ελληνική κυβέρνηση για τους χειρισμούς της στην πανδημία και για τη μη ενίσχυση του ΕΣΥ. Τι διαφορετικό θα μπορούσε να γίνει και δεν έγινε;
Oι ΗΠΑ είναι η χώρα με το μεγαλύτερο ποσοστό δαπανών υγείας (κυμαίνεται στο 19% του ΑΕΠ) και συγχρόνως με τους χειρότερους δείκτες υγείας ανάμεσα στα αναπτυγμένα κράτη.
Οι ανασφάλιστοι είχαν φτάσει το 36% λίγο πριν ψηφιστεί από το Κογκρέσο ο νόμος Ομπάμα, που επέβαλε την καθολική ασφάλεια υγείας μέσω εργοδοσίας ή μέσω του κράτους. Οι ΗΠΑ, με λίγα λόγια, παρά την τεχνολογία αιχμής και εξειδίκευσης, δεν είναι το καλύτερο παράδειγμα συστήματος υγείας.
Η διαχείριση της κρίσης από την κυβέρνηση Μητσοτάκη ήταν ελλιπέστατη τόσο αναφορικά με την πρόληψη όσο και με την αντιμετώπιση. Ετσι καταλήξαμε να έχουμε τις χειρότερες επιδόσεις σε όλη την Ευρώπη. Ο μόνος λόγος που δεν ξεκίνησε η πανδημία από εμάς στην Ευρώπη ήταν γιατί δεν ήταν καλοκαίρι και η ταξιδιωτική κίνηση είχε ενταθεί στη βόρεια Ιταλία λόγω εκθέσεων. Το καλοκαίρι του 2020 η κυβέρνηση την προσκάλεσε και την εισήγαγε στην Ελλάδα.
Οι εισερχόμενοι τουρίστες εξετάστηκαν δειγματοληπτικά αντί η εξέταση ανίχνευσης Covid να είναι καθολική. Η κυβέρνηση δεν εφάρμοσε ποτέ επεμβατική επιδημιολογία με σοβαρή και συνεχή ιχνηλάτηση όλου του πληθυσμού, αρχίζοντας από τους υπερμεταδότες (ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό, φαρμακοποιούς, οδηγούς μέσων μαζικής μεταφοράς και ταξί και άλλα επαγγέλματα που έρχονταν σε επαφή με μεγάλο αριθμητικά κομμάτι πληθυσμού).
Αυτά τα μέτρα είναι αποτελεσματικά μόνο όταν είναι έγκαιρα και όχι όταν γίνονται ενάμιση χρόνο μετά την αρχή της πανδημίας. Ο εμβολιασμός ήταν καθυστερημένος. Επρεπε να πάνε το εμβόλιο στον πολίτη αντί να περιμένουν τον πολίτη να πάει στο εμβόλιο, με ενημέρωση και εμβολιασμό πόρτα πόρτα, χρησιμοποιώντας νοσηλευτικό προσωπικό και φοιτητές.
Το άνοιγμα των σχολείων χωρίς δραστική μείωση ωρών και με το αμίμητο 50%+1 για να σταματήσει να λειτουργεί το τμήμα θα διδάσκεται στο μέλλον σαν επιδημιολογικό ανοσιούργημα στις σχολές δημόσιας υγείας. Αλλά και η αντιμετώπιση των προσβεβλημένων ασθενών ήταν δραματικά ελλιπής. Το ΕΣΥ αφέθηκε χωρίς γιατρούς αντί να ενισχυθεί με έκτακτες προσλήψεις.
● Τι ήταν εκείνο που σας έκανε να ασχοληθείτε με την πολιτική και να πείτε «ναι» στην πρόταση του Αλέξη Τσίπρα; Γιατί ένας πετυχημένος και αναγνωρισμένος επιστήμονας να αφήσει πίσω την καριέρα του για να βρεθεί στη Βουλή;
Δεν είδα ποτέ το επάγγελμά μου σαν καριέρα, το διάλεξα με σκοπό να υπηρετώ αρρώστους και να συμβάλλω στην προώθηση της γνώσης έτσι ώστε κάποτε να αισθανθώ την ικανοποίηση ότι άφησα πίσω μου ένα αποτύπωμα στον κόσμο.
Η αγάπη μου για την Ελλάδα και η επιθυμία μου να προσφέρω στη χώρα που με μεγάλωσε και με σπούδασε δωρεάν είναι το κίνητρο για μια τέτοια απόφαση. Μέσα από την ιατρική πράξη ένιωσα έντονα ότι η υγεία του κόσμου, που είναι απαραίτητη για μια ευχάριστη ζωή, δεν επιτυγχάνεται μόνο σε ατομικό επίπεδο.
Χρειάζονται κοινωνικά μέτρα που να προσφέρουν τα αποτελέσματα της επιστήμης σε όλο τον κόσμο. Αυτές οι αποφάσεις είναι πολιτικές. Το ενδιαφέρον για τη δημόσια υγεία είναι μια φυσιολογική συνέπεια της μέχρι τώρα πορείας μου.
● Από την εμπειρία σας στις ΗΠΑ, τι θα συνέβαινε εκεί στην περίπτωση που ξεσπούσε ένα αντίστοιχο σκάνδαλο με αυτό των υποκλοπών; Πώς θα αντιδρούσαν οι θεσμοί σε σχέση με τα ελληνικά δεδομένα;
Θα είχε συγκληθεί η αρμόδια επιτροπή διαφάνειας της Βουλής άμεσα, μέσα σε λίγες μέρες, και θα είχαν εγκαλέσει για πραγματική δημόσια ανάκριση (που θα αναμεταδιδόταν από την τηλεόραση) οποιονδήποτε είχαν θεωρήσει ύποπτο ή έχοντα πληροφορίες για το σκάνδαλο.
Στη διαδικασία θα συμμετείχαν εκπρόσωποι και των δύο κομμάτων που θα ήθελαν να αποδείξουν στους ψηφοφόρους τους ότι υπεραμύνονται της λειτουργίας των νόμων και ότι δεν θα επιθυμούσαν καμία υποψία να σκιάζει αυτούς προσωπικά.
Παράλληλα, ο γενικός εισαγγελέας θα είχε αυτεπάγγελτα διατάξει ανάκριση που θα επέβλεπε ο ίδιος. Το μάθημα από το σκάνδαλο του Water-gate που έριξε τον Νίξον είναι ότι τίποτα δεν θα μπορούσε να συγκαλυφθεί. Το πιο σημαντικό, οι επικεφαλής της κυβέρνησης και των αρμόδιων υπηρεσιών θα είχαν παραιτηθεί από ευθιξία. Αυτό πιστεύω θα είχε συμβεί και σε οποιοδήποτε ευρωπαϊκό κράτος. Αυτά δυστυχώς που (δεν) συνέβησαν στη χώρα μας είναι ασύμβατα με την έννοια των δημοκρατικών θεσμών.
