Η αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους αποτελεί αναμφισβήτητα το «μεγάλο στοίχημα» για την ελληνική κυβέρνηση, εξ ου και οι απανωτές πρωτοβουλίες του πρωθυπουργού και του οικονομικού επιτελείου στο διεθνές επίπεδο.
Η επίλυση του κορυφαίου μακροοικονομικού προβλήματος της ελληνικής οικονομίας αποτελεί ταυτόχρονα σκοπό και κίνητρο: αφενός η Αθήνα επιθυμεί να εμφανίσει την όποια ελάφρυνση προκύψει ως μέγιστη επιτυχία που μπορεί να δικαιολογήσει μέχρι και την υπογραφή του Μνημονίου, αφετέρου επείγει η υιοθέτηση μέτρων και η ψήφιση μεταρρυθμίσεων που θα ανοίξουν τον δρόμο για την επιτυχή ολοκλήρωση της πρώτης αξιολόγησης και τη συνακόλουθη έναρξη της συζήτησης για το χρέος.
Η συγκεκριμένη διαδικασία έχει όμως πολλές «παγίδες», ορισμένες εκ των οποίων ξεπερνούν τις δυνάμεις και τη δυναμική της ελληνικής κυβέρνησης.
Η χθεσινή επίσκεψη του Γιώργου Σταθάκη στην Ουάσινγκτον προκειμένου να συναντήσει τη διευθύντρια του ΔΝΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, και τον υπεύθυνο των προγραμμάτων του Ταμείου για την Ευρώπη, Πολ Τόμσεν, είχε σκοπό να σκιαγραφήσει τις διαθέσεις του Ταμείου και να ανιχνεύσει τις προοπτικές συμμετοχής του στο νέο δανειοδοτικό πρόγραμμα.
Υπενθυμίζεται ότι το ΔΝΤ θέτει διαχρονικά ζήτημα βιωσιμότητας του χρέους τής εκάστοτε χώρας την οποία «διασώζει», ενώ η συμμετοχή του στα δύο προηγούμενα προγράμματα για την Ελλάδα οφειλόταν περισσότερο στις ισορροπίες που κρατούσαν Γερμανία και ΗΠΑ και λιγότερο σε κάποια «ελπίδα» ότι το ελληνικό δημόσιο χρέος θα γίνει κάποια στιγμή βιώσιμο.
Φαίνεται όμως ότι πλέον ο «κόμπος έφτασε στο χτένι». Η ελληνική κυβέρνηση επιθυμεί να έχει ξεκινήσει η συζήτηση για την αναδιάρθρωση του χρέους πριν από τα Χριστούγεννα και συγκεκριμένα στο πρώτο δεκαήμερο του Δεκεμβρίου.
Οι εμφατικές παρεμβάσεις του Αλέξη Τσίπρα στη σύνοδο του ΟΗΕ για την ανάπτυξη αποτέλεσαν ένα εργαλείο για να «διεθνοποιηθεί» το εν λόγω ζήτημα, για να λάβει περαιτέρω πολιτικές διαστάσεις και να μην περιοριστεί στους τοίχους των συσκέψεων με Ευρωπαίους τεχνοκράτες.
Ο Αλέξης Τσίπρας προτίθεται μάλιστα να θέσει το ζήτημα και στον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ στη μεταξύ τους συνάντηση, ενώ με τις σχετικές επισημάνσεις του στο Ιδρυμα Κλίντον συνέδεσε την αναγκαία αναδιάρθρωση του χρέους με την οικονομική σταθερότητα και την προσέλκυση επενδύσεων.
Δεν είναι όμως λίγα τα κορυφαία στελέχη του οικονομικού επιτελείου που αναμένουν να βρεθούν μπροστά σε ένα «δύσβατο μονοπάτι» τις επόμενες εβδομάδες. Οι δυσκολίες δεν αφορούν μόνο την υπερψήφιση των νέων μέτρων και εφαρμοστικών νόμων, αλλά κυρίως τις διαθέσεις της γερμανικής ηγεσίας. Με άλλα λόγια, οι υπουργοί που παρακολουθούν τα της οικονομίας δεν αποκλείουν να έρθουν αντιμέτωποι με νέες απαιτήσεις από συγκεκριμένη μερίδα εταίρων στο «παρά πέντε» του κομβικού Γιούρογκρουπ της 7ης Δεκεμβρίου, που θα κληθεί να «βαθμολογήσει» τις προσπάθειες της ελληνικής κυβέρνησης.
Επί γερμανικού εδάφους
Η όλη υπόθεση πάντως περιπλέκεται και μεταφέρεται επί γερμανικού εδάφους, καθώς το Βερολίνο επιθυμεί μεν τη συμμετοχή του ΔΝΤ στο πρόγραμμα, αλλά αποσκοπεί σε μια όσο το δυνατόν πολιτικά διαχειρίσιμη λύση για το ελληνικό χρέος. Εάν μέχρι τότε δεν έχουν επιτευχθεί οι κατάλληλες «διευθετήσεις» με τις ΗΠΑ, τότε είναι πιθανόν η Γερμανία να αποφασίσει να παίξει το χαρτί της χρονικής μετάθεσης της έναρξης της συζήτησης για το χρέος. Να παίξει δηλαδή «καθυστερήσεις» πιέζοντας και την ελληνική κυβέρνηση και την ελληνική οικονομία.
Υπό αυτό το πρίσμα στην Αθήνα ήδη έχουν ξεκινήσει οι συσκέψεις για την όσο το δυνατόν καλύτερη προετοιμασία εν όψει της πρώτης αξιολόγησης. Πρώτος στόχος είναι η μεγιστοποίηση των δημοσίων εσόδων, ώστε να απομακρυνθεί το ενδεχόμενο να χρησιμοποιηθεί η κλασική «καραμέλα» περί «εκτροχιασμού» των δημοσιονομικών στόχων. Κομβικής σημασίας όμως θεωρείται και η επικείμενη συνάντηση του Αλέξη Τσίπρα με τον Αμερικανό υπουργό Οικονομικών, Τζον Κέρι.
Οι δυο πολιτικοί αναμένεται, εκτός όλων των άλλων, να μιλήσουν για την αναγκαιότητα τάχιστης υλοποίησης των συμφωνηθέντων και έναρξης της συζήτησης για το χρέος. Οι λεπτομέρειες όμως, όπως συνήθως, αναμένεται να καθοριστούν στις παρασκηνιακές συζητήσεις, εκεί που καθορίζονται οι σημαντικότερες αποφάσεις.
Αντιπολίτευση με… ύφος Μεϊμαράκη
Η παρουσία του πρωθυπουργού στη Νέα Υόρκη μπήκε για ακόμα μία φορά στο στόχαστρο της Ν.Δ., με τον Βαγγέλη Μεϊμαράκη να δηλώνει ότι όταν εκπροσωπείς τη χώρα σου σε τόσο μεγάλο ακροατήριο οφείλεις να είσαι άρτια προετοιμασμένος. Σε ειρωνικό τόνο είπε ότι «δεν είναι κακό να παίρνεις τη βοήθεια μεταφραστή» και πρόσθεσε ότι «προφανώς ο κ. Τσίπρας διαπραγματεύτηκε με τον ίδιο τρόπο».
Η δε Ν.Δ. σε ανακοίνωσή της κατηγόρησε τον Αλέξη Τσίπρα ότι «διακηρύσσει πως οι επενδυτές πρέπει να πληρώνουν κάτω από το τραπέζι» και πως «διαπράττει έγκλημα κατά της χώρας και των επενδύσεων».
Το Μαξίμου καταλόγισε στη Ν.Δ. «αμηχανία», την κατηγόρησε ότι «ως κυβέρνηση ήταν διατεθειμένη να υποχωρήσει σε οποιαδήποτε απαίτηση των δανειστών» και συνέστησε στον Β. Μεϊμαράκη «να αφήσει τις γραφικές ασκήσεις ειρωνικού ύφους και να μελετήσει καλύτερα τα αποτελέσματα των πρόσφατων εκλογών».
