Ενα από τα «μεγάλα στοιχήματα» που έχει θέσει ο Αλέξης Τσίπρας και το επιτελείο του, πέραν της οικονομικής διαχείρισης, είναι και οι μεταρρυθμίσεις στο πολιτικό σύστημα, μια και εκεί εντοπίζονται τα μεγαλύτερα περιθώρια κινήσεων εντός του σκληρού μνημονιακού πλαισίου.
Ο πρωθυπουργός προεκλογικά είχε αναφερθεί στις σχετικές προτεραιότητες, μιλώντας στο Βελλίδειο για «την ανάγκη για τον δημοκρατικό μετασχηματισμό του κράτους που θα υλοποιηθεί μέσω ενεργητικών πολιτικών», αλλά και για την «αναγκαία συνταγματική αναθεώρηση, για την οποία ο ΣΥΡΙΖΑ θα ανοίξει έναν πλατύ δημοκρατικό διάλογο με το σύνολο των κοινωνικών δυνάμεων και των πολιτών».
Τις τελευταίες ημέρες ο Αλέξης Τσίπρας δέχεται εισηγήσεις για άμεσες αλλαγές στο πολιτικό σύστημα, οι οποίες δεν απαιτούν συνταγματική αναθεώρηση.
Συνεργάτες του έχουν ρίξει στο τραπέζι των συζητήσεων το ενδεχόμενο αλλαγής του εκλογικού νόμου προς την καθιέρωση ενός συστήματος που θα προσεγγίζει την απλή αναλογική, ώστε να δοθεί το στίγμα των προοδευτικών δημοκρατικών διαθέσεων της κυβέρνησης. Το περιβάλλον του πρωθυπουργού μπορεί μέχρι στιγμής να μην επιθυμεί να ανακοινώσει τίποτα συγκεκριμένο, ωστόσο φαίνεται ότι οι σχετικές συζητήσεις βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο και εξετάζεται ο κατάλληλος χρόνος εφαρμογής των εν λόγω σχεδίων.
Δεν πρέπει να θεωρείται τυχαία η επισήμανση του Νίκου Βούτση, που προαλείφεται για πρόεδρος της Βουλής, στη χθεσινή «Real News». «Αυτή η Βουλή δεν μπορεί παρά να είναι και προπομπός της επόμενης ως αναθεωρητικής Βουλής» είπε ο Νίκος Βούτσης, επισημαίνοντας ότι, πέραν των άλλων συνταγματικών αλλαγών, η συζήτηση θα εμπεριέχει και την «αλλαγή του εκλογικού νόμου ως ένα από τα σοβαρά ζητήματα για τα οποία, μάλιστα, η Αριστερά έχει διαχρονικά δεσμευτεί».
Ο Αλέξης Τσίπρας φέρεται να έχει ακούσει από τους συνεργάτες του αρκετές ιδέες, ώστε να δημιουργηθεί ένα εκλογικό σύστημα που θα μπορεί μεν να παρέχει τα εχέγγυα μιας βαθιάς δημοκρατικής τομής, αλλά και θα εξασφαλίζει τη σταθερότητα του πολιτικού συστήματος.
Σ’ αυτήν την κατεύθυνση κινούνται οι προτάσεις για θέσπιση ενός αναλογικού συστήματος με κατάργηση του «μπόνους» των 50 εδρών, διατηρώντας όμως το όριο του 3% για είσοδο στη Βουλή. Υπό αυτήν την έννοια η συγκεκριμένη μεταρρύθμιση μπορεί να θεωρηθεί ένα «πρώτο βήμα» που θα ολοκληρωθεί με τη θέσπιση αναθεωρημένου Συντάγματος το 2019.
Σε πρόσφατη συνέντευξή του στα «Νέα» ήταν άλλωστε σαφής. Ερωτηθείς αν πρόκειται να αλλάξει ο εκλογικός νόμος, ο Αλέξης Τσίπρας επισήμανε ότι τα ζητήματα δημοκρατίας είναι εξίσου σημαντικά με αυτά της οικονομίας και πρόσθεσε ότι αποτελεί προτεραιότητα για τον ΣΥΡΙΖΑ «η εκ βάθρων αλλαγή αυτού του πολιτικού συστήματος, ο ριζικός δημοκρατικός μετασχηματισμός του», μέσω ενός νόμου «για τη χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων, την προστασία της δημόσιας διοίκησης από αθέμιτες πρακτικές, τη διεύρυνση της δυνατότητας συμμετοχής των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, η αλλαγή των διατάξεων για την ευθύνη των υπουργών». Και φυσικά, πρόσθεσε, είναι αναγκαία η «αλλαγή του εκλογικού νόμου με την καθιέρωση της απλής αναλογικής».
Με απλό νόμο
Στο Μαξίμου εξετάζεται μάλιστα με ενδιαφέρον η συνταγματική διάταξη που αναφέρει ότι «ο αριθμός των βουλευτών ορίζεται με νόμο, δεν μπορεί όμως να είναι μικρότερος από διακόσιους ούτε μεγαλύτερος από τριακόσιους».
Εξετάζεται, δηλαδή, η μείωση του αριθμού των βουλευτών με απλό νόμο, κάτι που είχε αναφέρει στο «Konta Channel» ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας προεκλογικά. Υπό αυτήν την έννοια δεν αποκλείεται να μειωθεί ο αριθμός των εκλεγμένων στη Βουλή σε διακόσιους, με παράλληλες αλλαγές στη λειτουργία της Βουλής, τις οποίες θα φέρει εις πέρας ο νέος πρόεδρος του σώματος.
Νέος γραμματέας τον Οκτώβριο
Στο κεντρικό πολιτικό όργανο του ΣΥΡΙΖΑ το απόγευμα της Παρασκευής παρευρέθη ο Αλέξης Τσίπρας, θέτοντας τις κατευθυντήριες γραμμές για την οργανωτική και πολιτική ανασυγκρότηση του κόμματος ενόψει και του επικείμενου συνεδρίου. «Πρέπει να αντιστοιχηθεί ο ΣΥΡΙΖΑ με την κοινωνική του δυναμική και την επιρροή που έχει στα λαϊκά στρώματα και τη νεολαία» είπε ο πρωθυπουργός, μιλώντας και για την ανάγκη «βελτίωσης της κομματικής λειτουργίας μέσα από την ενίσχυση των συλλογικών διαδικασιών». Αποφασίστηκε δε να συνεδριάσει η Κεντρική Επιτροπή του ΣΥΡΙΖΑ το διήμερο 10-11 Οκτωβρίου ώστε να εκλέξει Πολιτική Γραμματεία και νέο γραμματέα.
