2019. Oι προκλήσεις, οι στόχοι και οι αβεβαιότητες

Χρονιά εκλογών αλλά και χρονιά νέων μεγάλων προκλήσεων είναι για την κυβέρνηση το 2019. Μπορεί το έτος που φεύγει ο Αλέξης Τσίπρας να πέτυχε τον κορυφαίο στόχο για τον ίδιο και τον ΣΥΡΙΖΑ, αυτόν της εξόδου της χώρας από το Μνημόνιο, και να σημείωσε επιπλέον μικρές ή μεγαλύτερες νίκες, ωστόσο είναι γνωστό ότι… η ζωή συνεχίζεται και τα καινούργια ορόσημα βρίσκονται ήδη καταγεγραμμένα στην πρωθυπουργική ατζέντα.

Η Συμφωνία των Πρεσπών, η αύξηση του κατώτατου μισθού και η κατάργηση του υποκατώτατου, η συνταγματική αναθεώρηση, οι προσλήψεις εκπαιδευτικών στο Δημόσιο, η εξεύρεση κοινού τόπου στον διάλογο Πολιτείας – Εκκλησίας, η παράταση της προστασίας της πρώτης κατοικίας ακόμη μια σειρά μέτρων ενίσχυσης της κοινωνικής πλειονότητας, η επανάληψη των προσπαθειών για σύγκλιση των προοδευτικών δυνάμεων είναι σε γενικές γραμμές οι βασικές κυβερνητικές προτεραιότητες όπου θα δοθεί όλο το βάρος των προσπαθειών του πρωθυπουργού, των υπουργών και σύσσωμης της Κοινοβουλευτικής Ομάδας και του κομματικού μηχανισμού.

Σε παράλληλη τροχιά, από το Μαξίμου και την Κουμουνδούρου δεν μπορούν παρά να είναι σε κατάσταση εκλογικού συναγερμού για τις κάλπες σε δήμους, περιφέρειες και Ευρωκοινοβούλιο, οι οποίες θα διεξαχθούν σε εκ των προτέρων καθορισμένες ημερομηνίες τον προσεχή Μάιο, συνιστούν όμως κρίσιμες αναμετρήσεις που θα βγάλουν σημαντικά πολιτικά συμπεράσματα.

Εκλογικά σενάρια

Τη μητέρα των μαχών αποτελούν φυσικά οι εθνικές εκλογές. Η χρονική συγκυρία για την πραγματοποίησή τους παραμένει άλυτος γρίφος με πολλαπλές παραμέτρους. Το σενάριο που επιμένει να υποστηρίζει μονότονα ο Αλέξης Τσίπρας προβλέπει την εξάντληση της θητείας της κυβέρνησης, δηλαδή μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2019.

Πιο πρόσφατη σχετική αναφορά του πρωθυπουργού για τον χρόνο διεξαγωγής των εκλογών ήταν στο υπουργικό συμβούλιο της 19ης Δεκεμβρίου, όταν μίλησε για ορίζοντα εννιαμήνου ως προς την εκπλήρωση του κυβερνητικού έργου, χρησιμοποιώντας τη φράση «έχουμε πολλή δουλειά μπροστά». Το εν λόγω σενάριο βασίζεται στην άποψη ότι τα μέτρα αποκατάστασης των αδικιών των μνημονιακών πολιτικών των προηγούμενων ετών χρειάζονται καιρό για να αποδώσουν και άρα όσο αργότερα στηθούν οι κάλπες τόσο ευνοϊκότερο θα είναι το αποτέλεσμα για το κυβερνών κόμμα.

Πάντως, για αρκετούς παράγοντες και παρατηρητές της πολιτικής ζωής του τόπου, η επικρατέστερη εκδοχή είναι η προσφυγή στη λαϊκή ετυμηγορία τον Μάιο, μαζί με τις αυτοδιοικητικές και τις ευρωεκλογές. Σε αυτή την περίπτωση, με τις πολλαπλές παράλληλες κάλπες, εκτιμάται ότι τα πολιτικά μηνύματα, θετικά ή αρνητικά, ίσως μπερδευτούν. Θα επικρατήσει γενικότερη σύγχυση και η εκτόνωση της δυσαρέσκειας θα είναι δυνατόν να εκφραστεί σε κάποια άλλη κάλπη πέραν αυτής των βουλευτικών, εξέλιξη που ίσως λειτουργήσει ευεργετικά.

Ενα τρίτο ενδεχόμενο φέρνει τις εκλογές πολύ νωρίτερα, πιθανώς τον Φεβρουάριο ή τον Μάρτιο, και βρίσκεται σε άμεση συνάρτηση με την υπόθεση του Μακεδονικού και ένα τυχόν πολιτικό «ατύχημα» με αφορμή την προδιαγεγραμμένη αποχώρηση των ΑΝ.ΕΛΛ. από το κυβερνητικό σχήμα.

Για να ισχύσει όμως κάτι τέτοιο, προϋπόθεση είναι είτε η Συμφωνία των Πρεσπών να μην περάσει από την ελληνική Βουλή είτε η αντιπολίτευση να καταθέσει πρόταση δυσπιστίας εναντίον της κυβέρνησης, διασφαλίζοντας τις απαιτούμενες 151 ψήφους. Πρόκειται για δύο περιπτώσεις που με βάση τις ώς τώρα επεξεργασίες φαντάζουν δύσκολες στην υλοποίηση, αφού η κυβέρνηση διατείνεται βάσιμα ότι υπάρχουν οι συσχετισμοί έγκρισης της συμφωνίας και χωρίς τη συνδρομή του Πάνου Καμμένου, που έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν θα στηρίξει πρόταση μομφής κατά του ΣΥΡΙΖΑ.

Από εκεί και πέρα, σχεδόν αναπόφευκτος φαντάζει ο ανασχηματισμός μετά το διαζύγιο με τους ΑΝ.ΕΛΛ. Επιπλέον, θα πρέπει να αντικατασταθούν οι Νάσος Ηλιόπουλος και Κατερίνα Νοτοπούλου που κατεβαίνουν υποψήφιοι δήμαρχοι σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη. Το μόνο σίγουρο, ανεξαρτήτως ημερομηνιών, είναι ότι οι εκλογές θα πραγματοποιηθούν σε ένα σκηνικό άγριας μετωπικής σύγκρουσης με τη Ν.Δ., για το οποίο θα διαδραματίσουν καταλυτικό ρόλο και οι ενδεχόμενες νέες αποκαλύψεις για σκάνδαλα που παραμένουν υπό δικαστική διερεύνηση (π.χ. Novartis).

«Θα πάμε στις εκλογές μάλλον με πόλωση, που δεν είναι η επιλογή μας», σχολίασε πριν από μερικές ημέρες ο έμπειρος υπουργός Επικρατείας Αλέκος Φλαμπουράρης.

Οπως κατέληξε ωστόσο, «ίσως και να είναι θετικό να δουν και οι νεότεροι το πραγματικό πρόσωπο της ελληνικής Δεξιάς και να το ξαναθυμηθούν οι παλαιότεροι, ώστε να αποφύγουμε τα χειρότερα».

Δεδομένο είναι, τέλος, το διακύβευμα που θα τεθεί εκ μέρους του ΣΥΡΙΖΑ και το οποίο θα καλεί τους πολίτες να επιλέξουν ανάμεσα σε μια πορεία στη μεταμνημονιακή Ελλάδα για την ενίσχυση των εργαζομένων, της μεσαίας τάξης και τη στήριξη της κοινωνικής πλειονότητας ή σε ένα πισωγύρισμα στις πιο σκληρές μνημονιακές πολιτικές, όπως λένε από την Κουμουνδούρου ότι περιγράφονται τεχνηέντως στο πρόγραμμα της Ν.Δ. και του Κυριάκου Μητσοτάκη.