Στις 20 Ιανουαρίου 1961, ο Τζον Φ. Κένεντι ορκίστηκε πρόεδρος των ΗΠΑ. Μια αποστροφή από την ομιλία του εκείνη την ημέρα έμεινε ιστορική. «Ας γνωρίζουν όλα τα έθνη», διακήρυξε, «είτε μας συμπαθούν ή όχι, ότι εμείς θα πληρώσουμε οποιοδήποτε τίμημα, θα σηκώσουμε οποιοδήποτε βάρος, θα αντιμετωπίσουμε οποιαδήποτε δυσκολία, θα υποστηρίξουμε οποιονδήποτε φίλο, θα αντιταχθούμε σε οποιονδήποτε εχθρό, έτσι ώστε να εξασφαλίσουμε την επιβίωση και την εδραίωση της ελευθερίας».
Λίγους μήνες αργότερα δρομολόγησε τη μαζική αποστολή Αμερικανών στρατιωτικών συμβούλων και κλιμάκωσε τον εξοπλισμό του Νότιου Βιετνάμ, στήνοντας στη νοτιοανατολική Ασία –με τις ανάλογες κινήσεις της Μόσχας και του Πεκίνου– μια πυριτιδαποθήκη που εξερράγη στα πεδία του Ψυχρού Πολέμου.
Στις 3 Ιανουαρίου 2026 ο Τραμπ δυναμίτισε την παγκόσμια τάξη που οι ΗΠΑ βοήθησαν να δημιουργηθεί μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, στην οποία υποτίθεται ότι το διεθνές δίκαιο και ο ΟΗΕ θα περιφρουρούσαν την ειρήνη. Νέος κόσμος, παλιές μέθοδοι. «Προς τι η απορία για το πραξικόπημα του Τραμπ στη Βενεζουέλα; Ολοι οι Αμερικανοί πρόεδροι υπόσχονται απομονωτισμό και διεξάγουν πολέμους», γράφει στην εφημερίδα Guardian ο πολύπειρος αναλυτής και συγγραφέας Σάιμον Τζένκινς.
Ουσιαστικά θυμίζει ότι ο ιμπεριαλισμός, από τους Αθηναίους σφαγείς στη Μήλο του 416 π.Χ. έως τον Χίτλερ και τους δύο προέδρους Μπους, δεν ασχολείται με λεπτομέρειες όπως το διεθνές δίκαιο. Το κουρελιάζει επιδεικνύοντας νομικό φύλλο συκής, με προφάσεις όπως ότι ο απαχθείς Νικολάς Μαδούρο είναι «αρχηγός ναρκοσυμμορίας».
Η εμμονή του Τραμπ να προσαρτήσει στο άρμα των ΗΠΑ ολόκληρα κράτη, όπως πρότεινε στους Καναδούς στην αρχή της δεύτερης θητείας του, ή να κουρσέψει περιοχές, όπως ονειρεύεται να κάνει με τη Γριλανδία, δίνει το μέτρο της «νέας εποχής». Η μόνη διαφορά είναι ότι το παραδοσιακό εγχειρίδιο του δίκαιου του ισχυρού στρέφει την άσκηση του imperium (και) εναντίον συμμάχων.
Η ισχύς εξισορροπείται με ισχύ. Το ΝΑΤΟ και η Ευρωπαϊκή Ενωση δεν τη διαθέτουν, καθώς εξαρτώνται από την αμερικανική πρωτοκαθεδρία. Ομως το φθινόπωρο του 1989, μέσα από τα ερείπια του Τείχους του Βερολίνου, αναδύθηκαν σταδιακά στη γεωπολιτική σκακιέρα άλλοι κραταιοί παίκτες, κυρίως η Κίνα και δευτερευόντως η Ρωσία. Δεν θα παρακολουθήσουν άπραγοι το Trump show. Το δυστύχημα είναι ότι ούτε στο δικό τους εγχειρίδιο υπάρχουν οι λέξεις ειρήνη, συνύπαρξη και δημοκρατία.
