Θέμα «εθνικής μειονότητας στην Δυτική Θράκη» αλλά και συμμετοχής της Τουρκίας στο πρόγραμμα SAFE έθεσε μεταξύ άλλων ο Τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν σήμερα Τετάρτη στην Άγκυρα, στο πλαίσιο των δηλώσεών του μαζί με τον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και της προγραμματισμένης συνόδου των δύο ηγετών.
Ο κ. Ερντογάν συγκεκριμένα δήλωσε: «Σε ό,τι αφορά το θέμα των μειονοτήτων πρέπει να ενεργήσουμε με αίσθημα ιστορικής ευθύνης ώστε να ωφεληθεί πλήρως η τουρκική μειονότητα της Δυτικής Θράκης από τις θρησκευτικές ελευθερίες και τις ελευθερίες στην εκπαίδευση».
Από την πλευρά του ο κ. Μητσοτάκης στις δικές του δηλώσεις απάντησε: «Είναι καθαρή η θέση μας για τις μειονότητες με βάση τη Συνθήκη της Λωζάννης. Ας εργαστούμε πώς οι μειονότητες μπορούν να γίνουν γέφυρας φιλίας και αμοιβαίας κατανόησης μεταξύ των λαών μας».
SAFE και casus belli
Επίσης αναφερόμενος εμμέσως πλην σαφώς στο SAFE ο κ. Ερντογάν είπε: «Η Τουρκία και η Ελλάδα, οι οποίες είναι δύο σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, είναι αντιμέτωπες με πολλές εξελίξεις που συνιστούν απειλή για την ασφάλεια και τη σταθερότητα. Ως Τουρκία θεωρούμε ότι η συμμετοχή μας στις αμυντικές πρωτοβουλίες που έχουν ξεκινήσει πρόσφατα στην Ευρώπη είναι προς το κοινό μας συμφέρον».
Γενικά όσον αφορά τα θέματα τριβής μεταξύ των δύο χωρών ο Τούρκος πρόεδρος και αναφερόμενος κατά κύριο λόγο στα θέματα του Αιγαίου, τόνισε: «Παρόλο που τα υφιστάμενα ζητήματα είναι ακανθώδη, δεν είναι άλυτα στη βάση του Διεθνούς Δικαίου, αρκεί να υπάρχει καλή θέληση και βούληση για κοινή λύση».
«Είναι καιρός, πλέον, αν όχι τώρα πότε, να αρθεί κάθε απειλή στις μεταξύ μας σχέσεις», είπε ο Έλληνας πρωθυπουργός στο πλαίσιο της τοποθέτησής του, πραγματοποιώντας έμμεση αλλά σαφή αναφορά στο θέμα της άσκησης του δικαιώματος της Ελλάδας να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα από τα 6 στα 12 ναυτικά μίλια, για το οποίο η Τουρκία απειλεί την Ελλάδα με casus belli. Καθοριστικό για το συμπέρασμα από τις αναφορές αυτές, είναι το πώς η τουρκική πλευρά εισπράττει την συγκεκριμένη προτροπή και το κατά πόσον είναι πρόθυμη να την ικανοποιήσει.
Συμφωνίες σε επιμέρους τομείς
Κατά τα άλλα οι δύο πλευρές προχώρησαν στην υπογραφή επτά συμφωνιών που καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα συνεργασίας, από τις επενδύσεις μέχρι τον πολιτισμό και την πολιτική προστασία:
- Κοινή δήλωση ανάμεσα στο Γραφείο Επενδύσεων και Χρηματοδότησης της Τουρκικής Δημοκρατίας και το Enterprise Greece, με στόχο τη συνεργασία στην προώθηση επενδύσεων.
- Κοινή δήλωση για ενθάρρυνση της ακτοπλοϊκής γραμμής Θεσσαλονίκης – Σμύρνης, μεταξύ των δύο υπουργείων Εξωτερικών, για ενίσχυση στις μεταφορικές και τουριστικές σχέσεις των δύο χωρών.
- Κοινή δήλωση για την συνεργασία στο πλαίσιο του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας Ευξείνου Πόντου, επίσης μεταξύ των υπουργείων Εξωτερικών.
- Συνεργασία των δύο χωρών για την προετοιμασία απέναντι στους σεισμούς
- Κοινή δήλωση για την προώθηση της διμερούς συνεργασίας για την προετοιμασία έναντι των σεισμών, ανάμεσα στο υπουργείο Πολιτικής Προστασίας της Ελλάδας και το υπουργείο Εσωτερικών της Τουρκίας.
- Μνημόνιο Κατανόησης στον τομέα του Πολιτισμού, που στοχεύει στην ενίσχυση των πολιτιστικών ανταλλαγών και της αμοιβαίας κατανόησης.
- Κοινή δήλωση πρόθεσης για επιστημονική και τεχνολογική συνεργασία μεταξύ του ελληνικού υπουργείου Ανάπτυξης και του τουρκικού υπουργείου Βιομηχανίας και Τεχνολογίας, για την διάνοιξη νέων διαύλων στην καινοτομία και την έρευνα.
Άλλα στιγμιότυπα της ομιλίας Ερντογάν:
- Καλωσορίζω τον πρωθυπουργό της Ελλάδας. Την τελευταία φορά είχα αποφασίσει ότι θα συνεχίσουμε τον διάλογό μας. Βλέπουμε ότι οι συμφωνίες μας παρέχουν το καλύτερο κοινό έδαφος για την ενίσχυση των αμοιβαίων επαφών, οι οποίες ελπίζω να συνεχιστούν.
- Θα καταβάλουμε κάθε προσπάθεια για να ενισχυθεί το εμπόριο.
- Συζητήσαμε τις θέσεις μας για το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
- Πιστεύουμε ότι θα σημειωθεί πρόοδος και στην επίλυση των αλληλένδετων προβλημάτων στο Αιγαίο.
- Συνεχίσουμε το διάλογο μας. Οι συμφωνίες και τα μνημόνια που υπογράψαμε ενισχύουν την προσπάθειά μας.
- Μοιράστηκα με τον κ. Μητσοτάκη απόψεις για ελευθερίες στους μουσουλμάνους στη Δυτική Θράκη.
- Πρέπει να βρεθεί δίκαιη λύση στο Παλαιστινιακό με βάση τη λύση των δύο κρατών.
- Εξετάσαμε την κατάπαυση πυρός στη Γάζα και το ειρηνευτικό σχέδιο.
- Απορρίπτουμε τις αποφάσεις του Ισραήλ να επεκτείνει την δραστηριότητά του στην Δυτική Όχθη.
- Γείτονες και σύμμαχοι είμαστε. Πιστεύω ότι πρέπει να μείνουν ανοιχτοί οι δίαυλοι επικοινωνία.
Άλλα στιγμιότυπα της ομιλίας Μητσοτάκη:
- Είχαμε την ευκαιρία να κάνουμε ένα συνολικό απολογισμό των σχέσεων μας τα τελευταία δύο χρόνια.
- Πολιτικός διάλογος, πολιτική ατζέντα και μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης είναι οι τρεις πυλώνες των συζητήσεων.
- Ακόμα και σε διαφωνίες είναι σημαντικό να μην οδηγούμαστε σε κρίσεις και εντάσεις.
- Αποκαταστήσαμε ένα πνεύμα συναντήσεων και δίαυλο επικοινωνίας. Καθιερώσαμε ένα υπόδειγμα άμεσης συνεργασίας.
- Υπάρχουν και σημαντικές διαφωνίες. Η οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών αποτελεί τη μόνη διαφορά που θα μπορούσε να οδηγηθεί στο Δικαστήριο, με βάση το Δίκαιο της Θάλασσας.
- Nα αρχίσει ξανά ένας ουσιαστικός διάλογος για το Κυπριακό.
- Συμφωνήσαμε σε μια σειρά από νέες πρωτοβουλίες: Επιτυχία η βίζα στους Τούρκους για επίσκεψη στα ελληνικά νησιά.
- Έχουμε μία καλή συνεργασία στο μεταναστευτικό με τις ροές στο ανατολικό Αιγαίο να έχουμε μειωθεί στο 60%. Η καταπολέμηση των δικτύων διακινητών να είναι σταθερός στόχος των δύο κρατών μας.
- Στόχος να φτάσουμε τα 10 δισ. στο διμερές μας εμπόριο.
- Η Ελλάδα στηρίζει την λύση των δύο κρατών στο Παλαιστινιακό. Δεν στηρίζουμε την προσάρτηση της Δυτικής Οχθης από το Ισραήλ.
- Προσβλέπουμε στο τέλος του πολέμου στην Ουκρανία.
- Η Ελλάδα είναι δύναμη ειρήνης, θέλουμε ειλικρινείς σχέσεις με τους γείτονές μας και όπου μπορούμε να πετύχουμε συνεργασίες.
- Θα χαρώ να σας δω στην Ελλάδα, στο επόμενο Συμβούλιο Συνεργασίας. Η μοίρα μάς όρισε να ζούμε στην ίδια γειτονιά. Να χτίσουμε ένα αύριο ειρήνης, ευημερίας και προόδου των χωρών μας, στον δρόμο που άνοιξαν Ελευθέριος Βενιζέλος και Κεμάλ Ατατούρκ.
