Η Αγκυρα εμμένει στις προκλητικές αξιώσεις της

Ακόμα μία προβολή των μαξιμαλιστικών διεκδικήσεων της Αγκυρας αποτελεί η ανακοίνωση ανακήρυξης των τουρκικών θαλάσσιων πάρκων στο βόρειο Αιγαίο και στην ανατολική Μεσόγειο. Οπως σχολιάζουν στην «Εφ.Συν.» διπλωματικές πηγές, η τουρκική κυβέρνηση προχώρησε, παράνομα και κατά παράβαση της διεθνούς πρακτικής, στον καθορισμό θαλάσσιων πάρκων στα διεθνή ύδατα εκτός της τουρκικής κυριαρχίας.

Η Τουρκία, το περασμένο Σάββατο, έδωσε στη δημοσιότητα χάρτη, τον οποίο έχει καταθέσει στη Διακυβερνητική Επιτροπή Ωκεανογραφίας (IOC) του Οργανισμού των Ηνωμένων Εθνών για την Εκπαίδευση, την Επιστήμη και τον Πολιτισμό (UNESCO), με τον καθορισμό του θαλάσσιου πάρκου στο βόρειο Αιγαίο που εκτείνεται εκτός χωρικών υδάτων της Ιμβρου και της Τενέδου, μεταξύ Σαμοθράκης και Λήμνου, και του θαλάσσιου πάρκου στην ανατολική Μεσόγειο, στη θαλάσσια περιοχή βορειανατολικά της Ρόδου και μέχρι τον κόλπο της Αττάλειας, «εξαφανίζοντας» το Καστελόριζο.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η επιλογή της Αγκυρας να ανακηρύξει προστατευόμενες θαλάσσιες ζώνες εκτός κυριαρχίας και σε μη οριοθετημένες περιοχές, χρησιμοποιώντας ασαφή κριτήρια, δείχνει αν μη τι άλλο ότι η τουρκική πλευρά χρησιμοποιεί περιβαλλοντικά θέματα για την προβολή των αξιώσεών της.

Στην Αθήνα η ανακήρυξη των τουρκικών θαλάσσιων πάρκων θεωρούνταν μεν αναμενόμενη, καθώς αντίστοιχη τακτική είχε ακολουθήσει η τουρκική πλευρά μετά την κατάθεση από την ελληνική κυβέρνηση του Θαλασσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού, ο οποίος αποτύπωσε για πρώτη φορά τα ανώτατα δυνητικά όρια της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ του ελληνικού κράτους. Εντούτοις, η οριοθέτηση των θαλάσσιων πάρκων τους εκτός της τουρκικής κυριαρχίας εκπλήσσει και προκαλεί προβληματισμό στην Αθήνα.

Σημειώνεται ότι στη θέσπιση των θαλάσσιων πάρκων η ελληνική κυβέρνηση, σεβόμενη την εν εξελίξει ελληνοτουρκική προσέγγιση και επιδιώκοντας τη διατήρηση των «ήρεμων νερών» σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, επέλεξε να ανακηρύξει προστατευόμενες περιοχές εντός των ελληνικών χωρικών υδάτων και μάλιστα χωρίς να περιλαμβάνονται περιοχές στα Δωδεκάνησα, οι οποίες είναι ήδη ενταγμένες στο Δίκτυο NATURA 2000. Η ελληνική κυβέρνηση θέσπισε θαλάσσια πάρκα στο Ιόνιο και στις νότιες Κυκλάδες, εντός όμως των χωρικών υδάτων του ελληνικού κράτους, τα οποία εκτείνονται στα 12 ν.μ. στο Ιόνιο και στα 6 ν.μ. στο Αιγαίο.

Παρ’ όλα αυτά, η Αγκυρα αντέδρασε, επαναφέροντας την ανυπόστατη θεωρία των «γκρίζων ζωνών» στον καθορισμό του θαλάσσιου πάρκου στις νότιες Κυκλάδες, εντός του οποίου περιλαμβάνονται οι νησίδες Λέβιθα, Κίναρος, Γλάρος, Πλάκα και Μαύρο, οι οποίες από την πλευρά της Τουρκίας θεωρούνται ότι είναι γκρίζες ζώνες. Μάλιστα, στο παρελθόν, η τουρκική πολεμική αεροπορία πραγματοποιούσε υπερπτήσεις πάνω από τις συγκεκριμένες νησίδες ως ένδειξη αμφισβήτησης της ελληνικής κυριαρχίας.

Το περασμένο Σάββατο, η τουρκική κυβέρνηση προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, οριοθετώντας παράνομα και προκλητικά προστατευόμενες θαλάσσιες ζώνες σε διεθνή ύδατα και σε μη οριοθετημένες περιοχές, η προστασία των οποίων είναι υπόθεση της παγκόσμιας κοινότητας και όχι των εθνικών κρατών. Η ανακήρυξη των τουρκικών θαλασσίων πάρκων στο βόρειο Αιγαίο και την ανατολική Μεσόγειο δείχνει ότι η Αγκυρα εμμένει στις προκλητικές αξιώσεις της και δεν αφήνει καμία κίνηση να πέσει στο κενό.

«Η εξαγγελία “θαλάσσιων πάρκων” σε μη οριοθετημένες περιοχές εκτός τουρκικών χωρικών υδάτων συνιστά απαράδεκτη, μονομερή και παράνομη ενέργεια που δεν παράγει κανένα έννομο αποτέλεσμα έναντι των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων και δείχνει πλήρη έλλειψη σεβασμού στο διεθνές δίκαιο της θάλασσας», τόνισε σε ανακοίνωσή του το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών.

«Η ελληνική κυβέρνηση ενεργεί διαρκώς και με συνέπεια για την προστασία των δικαιωμάτων της πατρίδας μας και της βιωσιμότητας των θαλασσών μας και υπενθυμίζει πως αντανακλαστικές ενέργειες κενές περιεχομένου θέτουν σε διακύβευση τις σχέσεις καλής γειτονίας μεταξύ των δύο χωρών», επισήμανε στην ανακοίνωσή του το υπουργείο Εξωτερικών.

Οι τελευταίες εξελίξεις φανερώνουν ότι η ελληνοτουρκική προσέγγιση κινείται μεν σε «ήρεμα» αλλά ταυτόχρονα και σε «αχαρτογράφητα νερά». Κομβικής σημασίας για την εξέλιξή της εκτιμάται ότι θα είναι η συνάντηση που αναμένεται να έχουν στα μέσα Σεπτεμβρίου ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη.