Το «Abdulhamid Han» βγήκε παγανιά!

Έτοιμο να αποπλεύσει από το λιμάνι Τάσουτζου της Μερσίνας είναι το τουρκικό πλωτό γεωτρύπανο «Abdulhamid Han», που το είχε εγκαινιάσει το περασμένο καλοκαίρι ο πρόεδρος Τ. Ερντογάν, αλλά στις έρευνες που διενήργησε το 2022 είχε περιοριστεί στην τουρκική υφαλοκρηπίδα, στον κόλπο της Αττάλειας. Τώρα, σύμφωνα με τη Navtex που εξέδωσε χθες η σταθμός Αττάλειας, το γεωτρύπανο και τα σκάφη συνοδείας του θα κάνουν έρευνες στην Ανατολική Μεσόγειο για έξι μήνες, σε περιοχή που βρίσκεται στη νοητή γραμμή μεταξύ Κρήτης και Κύπρου, κάτω από τη Ρόδο και το Καστελόριζο.

Η περιοχή ερευνών, σύμφωνα με τα στοιχεία της τουρκικής Navtex που έχει εξάμηνη διάρκεια (μέχρι τις 6/2/2024), βρίσκεται στα όρια της εν δυνάμει ΑΟΖ της Τουρκίας με βάση το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, ωστόσο δεν έχει οριοθετηθεί όπως προβλέπει η Σύμβαση σε συμφωνία με την Ελλάδα. Η περιοχή βρισκόταν στο πεδίο ερευνών του «Oruç Reis» το καλοκαίρι του 2020, σε απόσταση από την ελληνική υφαλοκρηπίδα περίπου 11 ν.μ., όπου είχε προκληθεί ένταση.

Η κίνηση της Αγκυρας, όμως, έρχεται αιφνιδιαστικά, μία ημέρα μετά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας υπό τον Τ. Ερντογάν. Η πρώτη ανακοίνωση έγινε μόλις ολοκληρώθηκε η συνεδρίαση, λίγο μετά τις έξι το απόγευμα της Τετάρτης, από τον υπουργό Ενέργειας Α. Μπαϊρακτάρ. Οι συντεταγμένες της περιοχής έρευνας ανακοινώθηκαν χθες το απόγευμα με τη Navtex που θα μπορούσε να εκληφθεί ως τεστ ανακλαστικών της Αθήνας.

Από το υπουργείο Εξωτερικών δεν υπήρξε επίσημη αντίδραση. Ο χάρτης της περιοχής έρευνας του «Abdulhamid Han» εξετάζεται από τους ειδικούς, προκειμένου να αποτυπωθεί με απόλυτη ακρίβεια εάν εμπερικλείει και σημεία της δυνητικής ελληνικής ΑΟΖ. Η περιοχή ερευνών, πάντως, είναι εκτός του τουρκολιβυκού μνημονίου 2019, έτσι όπως είχε αποτυπωθεί στα υπομνήματα με τις συντεταγμένες, αλλά είναι στον χώρο που έχει μείνει και εκτός του ελληνοαιγυπτιακού μνημονίου του 2020. Με μία πρώτη ανάγνωση, το σημείο που έχει επιλεγεί για νέες έρευνες από την Άγκυρα, θα μπορούσε να θεωρηθεί κομβικό για Ελλάδα, Κύπρο, Αίγυπτο και Τουρκία.

Και στην Τουρκία, οι πρώτες προσεγγίσεις στα μέσα ενημέρωσης είναι συγκρατημένες, εάν η περιοχή έρευνας δίνει το στίγμα της λεγόμενης «γαλάζιας πατρίδας» ή κινείται στις προβολές του «χάρτη της Σεβίλης» και επίσης συγκρατημένες οι ερμηνείες που δίνονται για τα μηνύματα της Άγκυρας προς Αθήνα και Κάιρο. Σε κάθε περίπτωση, η έκδοση της Navtex έχει σημάνει συναγερμό και στην ελληνική και στην αιγυπτιακή διπλωματία, ως προς ανοίγματα της Τουρκίας προς τις γειτονικές χώρες και την ειλικρίνεια της διαδικασίας προσέγγισης που μνημόνευσε προχθές ο πρόεδρος Τ. Ερντογάν στο Συμβούλιο Ασφαλείας.